Yıl: 2022 Cilt: 10 Sayı: 3 Sayfa Aralığı: 97 - 106 Metin Dili: Türkçe DOI: 10.30720/ered.1075721 İndeks Tarihi: 04-11-2022

Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması

Öz:
Amaç: Bu çalışmada Türkiye’deki COVID-19 pandemisi ve sosyal izolasyon sırasında alt ekstremite amputelerinin dışarıda geçirdikleri vakit ile fiziksel aktivite seviyelerini raporlamak, protez memnuniyeti ve yaşam kalitesi ile ilişki ve farkını araştırmak amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya farklı seviyelerde alt ekstremite amputasyonu olan 77 (K:18, E:59) birey katıldı. Sosyal izolasyon sırasında dışarıda geçirilen vakit, fiziksel aktivite düzeyi (Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi - UFAA), yaşam kalitesi (Nottingham Sağlık Profili Skalası- NSPS) ve protez memnuniyeti (Trinity Amputasyon ve Protez Deneyim Ölçeği - TAPDÖ) çevrimiçi anket aracılığı ile sorgulandı. Sonuçlar: Bireylerin izolasyon sürecinde dışarı çıkma frekansları (gün/hafta), %40,3 (1-3 gün), %24,7 (3-5 gün) ve %35,1 (5-7 gün)’dir. UFAA skorları ile NSPS ve TAPDÖ alt parametrelerinin ilişkili olduğu saptandı (p<0,05). Sosyal izolasyon sırasında dışarıda geçirilen vakit kategorileri arasında NHP fiziksel aktivite skorları ile TAPES kısıtlanmaya uyum, atlatik aktivite kısıtlama, ağırlık memnuniyet ve fonksiyonel memnuniyet sonuçlarında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,05). Tartışma: Covid-19 pandemisi nedenli sosyal izolasyon sırasında fiziksel aktivitenin azalması ile ampute bireylerin yaşam kalitesi ve protez memnuniyetinde azalmaların meydana geldiği bulundu. Sosyal izolasyon sırasında dışarıda geçirilen vaktin artmasının yaşam kalitesi ve protez memnuniyeti üzerinde fark yarattığı görüldü.
Anahtar Kelime:

Investigation of Lower Extremity Amputees’ Physical Activity, Prosthetic Satisfaction and Quality of Life During Social Isolation in the Covid-19 Pandemic

Öz:
It was aimed to report the time spent outside and physical activity levels of lower extremity amputees and to investigate the relationship between prosthesis satisfaction and quality of life during COVID-19 outbreak and social isolation in Turkey. Material and Methods: Seventy-seven (F:18, M:59) individuals with different levels of lower extremity amputation participated in the study. Time spent outside, physical activity level (International Physical Activity Questionnaire - IPAQ), quality of life (Nottingham Health Profile Scale - NHPS) and prosthesis satisfaction (Trinity Amputation and Prosthesis Experience Scale - TAPES) were questioned via an online questionnaire during social isolation. Results: The frequency of individuals going out during the isolation process (day/week) was 40.3% (1-3 days), 24.7% (3-5 days) and 35.1% (5-7 days). It was determined that IPAQ scores and NHPS and TAPES sub- parameters were correlated (p<0.05). A statistically significant difference was found in NHP physical activity scores and compliance with TAPES restriction, in the results of physical activity restriction, weight satisfaction and functional satisfaction between the categories of time spent outside during social isolation (p<0.05). Discussion: It was found that the decrease in physical activity during social isolation due to the Covid-19 pandemic resulted in a decrease in the quality of life and prosthesis satisfaction of amputees. It was observed that the increase in the time spent outside during social isolation made a difference on quality of life and prosthesis satisfaction.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • Ahmadpoor, P., & Rostaing, L. (2020). Why the immune system fails to mount an adaptive immune response to a Covid -19 infection. Transpl Int, 33(7), 824-825. https://doi.org/10.1111/tri.13611
  • Baars, E. C., Schrier, E., Dijkstra, P. U., & Geertzen, J. H. B. (2018). Prosthesis satisfaction in lower limb amputees: a systematic review of associated factors and questionnaires. Medicine, 97(39), e12296. https://doi.org/10.1097%2FMD.0000000000012296
  • Baker, P. S., Bodner, E. V., & Allman, R. M. (2003). Measuring life space mobility in community dwelling older adults. J Am Geriatr Soc, 51(11), 1610-1614. http://doi.org/10.1046/j.1532-5415.2003.51512.x
  • Blocken, B., Malizia, F., Van Druenen, T., & Marchal, T. (2020). Towards aerodynamically equivalent COVID19 1.5 m social distancing for walking and running. Preprint (Erişim tarihi: 04.05.2021).
  • Bull, F. C., Al-Ansari, S. S., Biddle, S., Borodulin, K., Buman, M. P., Cardon, G., et al. (2020). World Health Organization 2020 guidelines on physical activity and sedentary behaviour. Br J Sports Med, 54(24), 1451-1462. http://dx.doi.org/10.1136/bjsports-2020-102955
  • Chevalier, T. L., & Chockalingam, N. (2012). Effects of foot orthoses: how important is the practitioner. Gait Posture, 35(3), 383–388. http://doi.org/10.1016/j.gaitpost.2011.10.356
  • Craig, C. L., Marshall, A. L., Sjostrom. M., Bauman, A. E., Booth, M. L., Ainsworth, B. E., et al. (2003). International physical activity questionnaire: 12-country reliability and validity. Med Sci Sports Exerc, 35(8), 1381-1395. https://doi.org/10.1249/01.MSS.0000078924.61453.FB
  • Çalışkan Uçkun, A., Yurdakul, F. G., Almaz, Ş. E., Yavuz, K., Koçak Ulucaköy, R., Sivas, F., et al. (2019). Reported physical activity and quality of life in people with lower limb amputation using two types of prosthetic suspension systems. Prosthet Orthot Int, 43(5), 519-527. https://doi.org/10.1177/0309364619869783
  • Deans, S. A., McFadyen, A. K., & Rowe, P. J. (2008). Physical activity and quality of life: a study of a lower-limb amputee population. Prosthet Orthot Int, 32(2), 186-200. https://doi.org/10.1080/03093640802016514
  • Demet, K., Guillemin, F., Martinet, N., & Andre. J. M. (2002). Nottingham Health Profile: reliability in a sample of 542 subjects with major amputation of one or several limbs. Prosthet Orthot Int, 26(2), 120-123. https://doi.org/10.1080/03093640208726634
  • Eskici, G. (2020). Covid-19 pandemisi: karantina için beslenme önerileri. Anatolian Clinic the Journal of Medical Sciences, 25 (Special Issue on COVID 19), 124-129. https://doi.org/10.21673/anadoluklin.722546
  • Fallon, K. (2020). Exercise in the time of COVID-19. Aust J Gen Pract, 49(13), 1-2. https://doi.org/10.31128/ajgp-covid-13
  • Gallagher, P., & MacLachlan, M. (2000). Development and psychometric evaluation of the Trinity Amputation and Prosthesis Experience Scales (TAPES). Rehabil Psychol, 45(2), 130-154. https://doi.org/10.1037/0090-5550.45.2.130
  • Guralnik, J. M., Ferrucci, L., Simonsick, E. M., Salive, M. E., & Wallace, R. B. (1995). Lower-extremity function in persons over the age of 70 years as a predictor of subsequent disability. N Engl J Med, 332(9), 556-561. https://doi.org/10.1056/NEJM199503023320902
  • Haleem, A., & Javaid, M. (2020). Medical 4.0 and its role in healthcare during COVID-19 pandemic: a review. J Ind Intg Mgmt, 5(04), 531-545. https://doi.org/10.1142/S2424862220300045
  • Hammami, A., Harrabi, B., Mohr. M., & Krustrup, P. (2020). Physical activity and coronavirus disease (COVID-19): specific recommendations for home-based physical training. Managing Sport and Leisure, 27(1-2), 1-6. https://doi.org/10.1080/23750472.2020.1757494
  • Hanibuchi, T., Yabe, N., & Nakaya, T. (2021). Who is staying home and who is not? Demographic, socioeconomic, and geographic differences in time spent outside the home during the COVID-19 outbreak in Japan. Prev Med Rep, 21, 101306. https://doi.org/10.1016/j.pmedr.2020.101306
  • İnce, F. M., Bilik, Ö. A., & İnce, H. (2021). Covid-19 ile ilişkili kandidemi. J Immunal Clin Microbiol, 6(1), 46-51.
  • Khoramipour, K., Basereh, A., Hekmatikar, A. A., Castel, L., & Ruhee, R. T. (2021). Physical activity and nutrition guidelines to help with the fight against COVID-19. J Sports Sci, 39(1), 101-107. https://doi.org/10.1080/02640414.2020.1807089
  • Lebrasseur, A., Bedard, N. F., Lettre, J., Bussieres, E. L., Best, K., Boucher, N., et al. (2021). Impact of COVID-19 on people with physical disabilities: a rapid review. Disabil Health J, 14(1), 101014. https://doi.org/10.1016/j.dhjo.2020.101014
  • Mattioli, A. V., Sciomer, S., Cocchi, C., Maffei, S., & Gallina, S. (2020). Quarantine during COVID-19 outbreak: changes in diet and physical activity increase the risk of cardiovascular disease. Nutr Metab Cardiovasc Dis, 30(9), 1409-1417. https://doi.org/10.1016/j.numecd.2020.05.020
  • Munro, B. H. (2005). Statistical methods for healthcare research. Philadelphia: Lippincott, Williams & Wilkins.
  • Pepin, M. E., Akers, K. G., & Galen, S. S. (2017). Physical activity in individuals with lower extremity amputations: a narrative review. Phys Ther Rev, 23(2), 77-87. https://doi.org/10.1080/10833196.2017.1412788
  • Peteet, J. R. (2020). COVID-19 anxiety. J Relig Health, 59(5), 2203-2204. https://doi.org/10.1007/s10943-020-01041-4
  • Saglam, M., Arikan, H., Savci, S., Inal-Ince, D., Bosnak-Guclu, M., Karabulut, E., et al. (2010). International physical activity questionnaire: reliability and validity of the Turkish version. Percept Mot Skills, 111(1), 278-284. https://doi.org/10.2466/06.08.PMS.111.4.278-284
  • Shimokihara, S., Maruta, M., Hidaka, Y., Akasaki, Y., Tokuda, K., Han, G., et al. (2021). Relationship of decrease in frequency of socialization to daily life, social life and physical function in community-dwelling adults aged 60 and over after the COVID-19 pandemic. Int J Environ Res Public Health, 18(5), 2573. https://doi.org/10.3390/ijerph18052573
  • Sun, F., Norman, I. J., & While, A. E., (2013). Physical activity in older people: a systematic review. BMC Public Health, 13, 449. https://doi.org/10.1186/1471-2458-13-449
  • Tolani, A. S., Wurdeman, S. R., Billing, B., O’Brien, E., England, D. L., Stevens P. M, et al. (2021). Understanding changes in physical activity among lower limb prosthesis users: a COVID 19 case series. PM & R, 13(1), 97-99. https://doi.org/10.1002/pmrj.12508
  • Topuz, S., Ülger, Ö., Yakut, Y., & Şener, F. G. (2011). Reliability and construct validity of the Turkish version of the Trinity Amputation and Prosthetic Experience Scales (TAPES) in lower limb amputees. Prosthet Orthot Int, 35(2), 201-206. https://doi.org/10.1177/0309364611407678
  • Webster, J. B., Hakimi, K. N., Williams, R. M., Turner, A. P., Norvell, D. C., & Czerniecki, J. M. (2012). Prosthetic fitting, use, and satisfaction following lower-limb amputation: a prospective study. J Rehabil Res Dev, 49(10), 1493-1504. https://doi.org/10.1682/jrrd.2012.01.0001
  • Wetterhahn, K. A., Hanson, C., & Levy, C. E. (2002). Effect of participation in physical activity on body image of amputees. Am J Phys Med Rehabil, 81(3), 194-201. https://doi.org/10.1097/00002060-200203000-00007
  • World Health Organization. ( 2020) . Disability considerations during the COVID-19 outbreak. World Health Organization. License: CC BY-NC-SA 3.0 IGO. (16.02.2022). https://apps.who.int/iris/handle/10665/332015.
APA Kutlutürk Yıkılmaz S, YAZGAN A, yazgan E (2022). Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. , 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
Chicago Kutlutürk Yıkılmaz Seval,YAZGAN AYŞE,yazgan Elif Aleyna Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. (2022): 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
MLA Kutlutürk Yıkılmaz Seval,YAZGAN AYŞE,yazgan Elif Aleyna Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. , 2022, ss.97 - 106. 10.30720/ered.1075721
AMA Kutlutürk Yıkılmaz S,YAZGAN A,yazgan E Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. . 2022; 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
Vancouver Kutlutürk Yıkılmaz S,YAZGAN A,yazgan E Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. . 2022; 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
IEEE Kutlutürk Yıkılmaz S,YAZGAN A,yazgan E "Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması." , ss.97 - 106, 2022. 10.30720/ered.1075721
ISNAD Kutlutürk Yıkılmaz, Seval vd. "Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması". (2022), 97-106. https://doi.org/10.30720/ered.1075721
APA Kutlutürk Yıkılmaz S, YAZGAN A, yazgan E (2022). Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, 10(3), 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
Chicago Kutlutürk Yıkılmaz Seval,YAZGAN AYŞE,yazgan Elif Aleyna Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 10, no.3 (2022): 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
MLA Kutlutürk Yıkılmaz Seval,YAZGAN AYŞE,yazgan Elif Aleyna Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, vol.10, no.3, 2022, ss.97 - 106. 10.30720/ered.1075721
AMA Kutlutürk Yıkılmaz S,YAZGAN A,yazgan E Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 2022; 10(3): 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
Vancouver Kutlutürk Yıkılmaz S,YAZGAN A,yazgan E Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 2022; 10(3): 97 - 106. 10.30720/ered.1075721
IEEE Kutlutürk Yıkılmaz S,YAZGAN A,yazgan E "Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması." Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, 10, ss.97 - 106, 2022. 10.30720/ered.1075721
ISNAD Kutlutürk Yıkılmaz, Seval vd. "Covid-19 Pandemisinde Sosyal İzolasyon Sırasında Alt Ekstremite Amputelerinin Fiziksel Aktivite, Protez Memnuniyeti ve Yaşam Kalitesinin Araştırılması". Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 10/3 (2022), 97-106. https://doi.org/10.30720/ered.1075721