Yıl: 2023 Cilt: 4 Sayı: 1 Sayfa Aralığı: 2 - 32 Metin Dili: Türkçe DOI: 10.57193/FeminTa.2023.002 İndeks Tarihi: 02-07-2023

“Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk

Öz:
COVID-19 pandemisinin getirdiği sorulardan birisi, salgın sürecinde “büyük” kapatılmanın yaşandığı ve sosyal hayatın durma noktasına geldiği zamanlarda kamusal alanlarda salınan erkekliklerin sosyal dünyalarının ve imtina ederek özel alanlarla kurduğu ilişkilerin pandemiden hangi yönde ve nasıl etkilendiğidir. Bu soruyu yanıtlamaya çalışan bu araştırma metropol hayatının sunduğu çeşitli imkânlar karşısında eski önemini yitirmekte olan ancak halen erkekler evi olarak da nitelendirilebilecek kahvehaneler üzerinden erkekliklerin pandemi ile kurduğu riskli ilişkilenmeleri odağına almaktadır. Hem kahvehane müdavimlerinin bu mekânlarla kurdukları güçlü bağların “kontrollü” normalleşme dönemlerindeki deneyimlerini ele almakta, hem de yoğun bağlarla temasını yitirdikleri kapatılma döneminde müdavimlerin özel alanlarıyla, partnerleriyle ve çevresindekilerle ilişkilenmelerine bakmaktadır. Kesişimsel yöntemden beslenerek derinlemesine görüşmeler ile Ankara ve İstanbul’daki kahvehanelerde “farklı bir erkeklik tahayyül edilebilir mi?” sorusuna yanıt aramaya çalışmaktadır. Kadın bir araştırmacı olarak bu soruya cevap aramaya dair özdüşünümsel bir analiz de bulunmaktadır.
Anahtar Kelime:

“I was never afraid, I did not even wear a mask”: Traditional Turkish Coffeehouses, Masculinities, and Risk in the Pandemic Era

Öz:
The COVID-19 pandemic leads to question how and in which ways masculinities were produced in public spheres and how their relations with private spheres by avoiding were affected by the pandemic during the great closure. This research tries to answer this question and focuses on the risky relations that masculinities construct with due to diverse opportunities offered by the metropolitan life, but can still has effect as men’s houses. Additionally, this work directs its gaze upon men’s relations with their private spaces, partners and people around them during the great confinement period, when they lost contact with traditional coffeehouses. This field research has been produced by the intersectional method through in-depth interviews with twelve male participants. Questioning different masculinity projects through critical masculinities is an interest of this research focusing on the coffeehouses on the Ankara and Istanbul, as well as masculinities shaped by risk. Difficulties of being a female researcher have been also questioned through a self-reflective perspective.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • Alkan, A. (2017) Cins Cins Mekân. 3. baskı. İstanbul: Varlık Yayınları.
  • Anderson, E. (2009) Inclusive Masculinity: The Changing Nature of Masculinities. New York: Routledge.
  • Anderson, E., & McCormack, M. (2016) Inclusive Masculinity Theory: Overview, Reflection and Refinement. Journal of Gender Studies, 27(5): 1–15.
  • Arık, H. (2017) Kahvehanede Erkek Olmak: Kamusal Alanda Erkek Egemenliğin Antropolojisi. Alkan, A. haz. Cins Cins Mekân içinde. İstanbul: Varlık Yayınları: 168-89.
  • Atay, T. (2016) Sunuş. Harmanşah, R. ve Nahya, Z. N. haz. Etnografik Hikayeler: Türkiye’de Alan Araştırması Deneyimleri içinde. İstanbul: Metis Yayınları: 9-15.
  • Barry, B. (2018) (Re)Fashioning Masculinity Social Identity and Context in Men’s Hybrid Masculinities through Dress. Gender & Society, 32(5): 1–25.
  • Barutçu, A. (2015) Bir Erkeklik Stratejisi: Özel Alanda Eril Suskunluk. Fe Dergi, 7(1): 131-45.
  • Barutçu, A. (2017) Suskunluk ve Gözetim: Devrek Kahvehanelerinde Erkeklik. Barutçu, A. haz. Yüz Karası Değil Kömür Karası: Zonguldak. İstanbul: İletişim Yayınları: 151-64
  • Barutçu, A. (2020) (Pro) Feminist Araştırmalarda Erkekler Arası Güç İlişkileri, Yöntemsel Soru(n)lar ve Defansta Duran Ben. Erdoğan, E. ve Gündoğdu, N. haz. Türkiye’de Feminist Yöntem içinde. İstanbul: Metis Yayınları: 147-78
  • Berggren, K. (2014) Sticky Masculinity: Post-structuralism, Phenomenology and Subjectivity in Critical Studies on Men. Men and Masculinities, 17(3): 1-22.
  • Betron, M., Gottert, A., Pulerwitz, J., Dominick, S., & Stevanovic-Fenn, N. (2020) Men and COVID-19: Adding a Gender Lens. Global Public Health, 15(7): 1090-92.
  • Bozok, M. (2012) Yoksullaşma, Sağcılık, Trabzonspor Taraftarlığı ve Nataşaların Gölgesinde Trabzon Erkekliği. Biryol, U. haz. Karardı Karadeniz, içinde. İstanbul: İletişim Yayınları: 413-44.
  • Bozok, M. (2014) Eleştiren ile Eleştirilenler Arasında Nazik Karşılaşmalar: (Pro)Feminist Bir Yaklaşımla Trabzon’da Erkeklikleri İncelemek. Fe Dergi, 6(1): 78-90.
  • Bridges, T., & Pascoe, C. J. (2014) Hybrid Masculinities: New Directions in the Sociology of Men and Masculinities. Sociology Compass, 8(3): 246–258.
  • Bridges, T., & Pascoe, C. J. (2018) On the Elasticity of Gender Hegemony: Why Hybrid Masculinities Fail to Undermine Gender and Sexual Inequality. Messerschmidt, J. W., Martin, P. Y., Messner, M. A. ve Connell, R. haz. Gender Reckonings: New Social Theory and Research, içinde. New York: NYU Press: 254-74.
  • Carrigan, T., Connell, B., & Lee, J. (1985) Toward a New Sociology of Masculinity. Theory and Society, 14(5): 551–604.
  • Coles, T. (2008) Finding Space in the Field of Masculinity: Lived Experiences of Men’s Masculinities. Journal of Sociology, 44(3): 233–48.
  • Collins, H. P. (1986) Learning from the Outsider Within: The Sociological Significance of Black Feminist Thought. Social Problems, 33(6): 14–32.
  • Connell, R. (1987) Gender and Power: Society, the Person and Sexual Politics. Stanford: Stanford University Press.
  • Connell, R. (1995). Masculinities. Cambridge: Polity Press.
  • Connell, R. (2000) The Men and The Boys. Cambridge: Allen & Unwin.
  • Connell, R., & Messerschmidt, J. W. (2005) Hegemonic Masculinity: Rethinking the Concept. Gender & Society, 16(9): 829–59.
  • Creswell, J. W. (2021) Nitel Araştırma Yöntemleri. 6. baskı. Ankara: Siyasal Kitabevi.
  • Demetriou, D. (2001) Connell’s Concept of Hegemonic Masculinity. Theory and Society, 30(3): 337–61.
  • Demren, Ç. (2014) Kahvehane Erkekliği. Ankara: Gece Kitaplığı.
  • Deniz, A. (2020) Bedenden Mekâna Taşan İktidara Özdüşünümsel Bir Bakış: Heteroseksüel Bir Kadının LGBTİ Bireylerin Ankara’sına Yolculuğundan Notlar. Erdoğan, E. ve Gülçiçek, D. haz. Türkiye’de Feminist Yöntem, içinde. İstanbul: Metis Yayınları: 232-51.
  • Desmet-Gregoire, H. (1999) Doğu’da Kahve ve Kahvehaneler. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Erdoğan, D. (2018) Ankara Pavyon Kültüründe Erkeklik İnşaları. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • Erdoğan, E., & Gündoğdu, N. (2020) Türkiye’de Feminist Yöntem. İstanbul: Metis Yayınları.
  • Günay-Erkol, Ç. (2018) İllet, Zillet, Erkeklik: Eleştirel Erkeklik Çalışmaları ve Türkiye’deki Seyri. Toplum ve Bilim, 145: 6-31.
  • Halberstam, J. (1998) Female Masculinity. Durham: Duke University Press.
  • Mellström, U. (2020) COVID-19, Masculinity and Risk/at Risk. Norma: International Journal for Masculinity Studies, 15(2): 94–96.
  • Messerschmidt, J. W. (2016) Masculinities in the Making From the Local to the Global. Maryland: Rowman & Littlefield Publishers.
  • Messerschmidt, J. W. (2019) Hegemonik Erkeklik: Formülasyon, Yeniden Formülasyon ve Genişleme. Çev. Eleştirel Erkeklik İncelemeleri İnisiyatifi. İstanbul: Özyeğin Üniversitesi Yayınları.
  • O’Neill, R. (2014) Whither Critical Masculinity Studies? Notes on Inclusive Masculinity Theory, Postfeminism, and Sexual Politics. Men and Masculinities, 18(1): 100-20.
  • Oğuz, H. Ş. (2012) Alanda Bir Kadın. Fe Dergi, 4(1): 64–78.
  • Özarslan, O. (2016) Hovarda Alemi. İstanbul: İletişim Yayınları.
  • Özbay, C. (2011) Neoliberal Erkekliğin Sosyolojisine Doğru: Rent Boy’lar Örneği. Özbay, C., Terzioğlu, A. ve Yasin, Y. haz. Neoliberalizm ve Mahremiyet: Türkiye’de Beden, Sağlık ve Cinsellik, içinde. İstanbul: Metis Yayınları: 179-208.
  • Özbay, C. (2017) Queering Sexualities in Turkey: Gay Men, Male Prostitutes and the City. London: I.B. Tauris.
  • Özbay, C. (2022) Living Like a Hetero: Southern Homonormativity in Istanbul. Sexualities, 25(8): 1058-76.
  • Özbay, C., & Soybakış, O. (2020) Political Masculinities: Gender, Power, and Change in Turkey. Social Politics, 27(1): 27–50.
  • Özkök, E. (2019) Bir Erkeklik Mekânı Olarak Kahvehaneler. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • Polat, N. (2008) Cinsiyet ve Mekân: Erkek Kahvehaneleri. Toplum ve Bilim, 112: 147–57.
  • Ruxton, S., & Burrell, S. R. (2020) Masculinities and COVID-19: Making the Connections. Promundo. [online] Erişim adresi:https://www.equimundo.org/resources/masculinities-and-covid-19-making-the-connections/ (Erişim tarihi: 3 Eylül 2022).
  • Sancar, S. (2016) Erkeklik: İmkânsız İktidar. 4. baskı. İstanbul: Metis Yayınları.
  • Thomson, K. (2020) By the Light of the Corona (Virus): Revealing Hegemonic Masculinity and the Double Bind for Men in Responding to Crises. Health Sociology Review, 29(2): 149-57.
  • Uğurlu, D. B. (2022) Neomuhafazakar Sosyalleşme Mekanları: Yenil Nesil Nargile Kafelerde Erkeklikler. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • Umamaheswar, J., & Tan. C. (2020) “Dad, Wash Your Hands”: Gender, Care Work, and Attitudes toward Risk during the COVID-19 Pandemic. Socius: Sociological Research for a Dynamic World, 6: 1-14.
  • White, A. (2020) Men and COVID-19: The Aftermath. Postgraduate Medicine, 132(4): 18-27.
  • Wolf, D. L. (2009) Saha Çalışmasında Feminist İkilemler. Hattatoğlu, D. ve Ertuğrul, G. haz. Methodos: Kuram ve Yöntemin Kenarından, içinde. İstanbul: Anahtar Kitaplar Yayınevi: 372-441.
  • Zengin, A. (2016) İktidarın Mahremiyeti: İstanbul’da Hayat Kadınları, Seks İşçiliği ve Şiddet. İstanbul: Metis Yayınları.
APA Ugurlu D (2023). “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. , 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
Chicago Ugurlu Duru Basak “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. (2023): 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
MLA Ugurlu Duru Basak “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. , 2023, ss.2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
AMA Ugurlu D “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. . 2023; 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
Vancouver Ugurlu D “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. . 2023; 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
IEEE Ugurlu D "“Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk." , ss.2 - 32, 2023. 10.57193/FeminTa.2023.002
ISNAD Ugurlu, Duru Basak. "“Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk". (2023), 2-32. https://doi.org/10.57193/FeminTa.2023.002
APA Ugurlu D (2023). “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. Feminist tahayyül: Akademik Araştırmalar Dergisi, 4(1), 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
Chicago Ugurlu Duru Basak “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. Feminist tahayyül: Akademik Araştırmalar Dergisi 4, no.1 (2023): 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
MLA Ugurlu Duru Basak “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. Feminist tahayyül: Akademik Araştırmalar Dergisi, vol.4, no.1, 2023, ss.2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
AMA Ugurlu D “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. Feminist tahayyül: Akademik Araştırmalar Dergisi. 2023; 4(1): 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
Vancouver Ugurlu D “Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk. Feminist tahayyül: Akademik Araştırmalar Dergisi. 2023; 4(1): 2 - 32. 10.57193/FeminTa.2023.002
IEEE Ugurlu D "“Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk." Feminist tahayyül: Akademik Araştırmalar Dergisi, 4, ss.2 - 32, 2023. 10.57193/FeminTa.2023.002
ISNAD Ugurlu, Duru Basak. "“Hiç korkmadım, maske de takmadım”: Pandemi Döneminde Kahvehaneler, Erkeklikler ve Risk". Feminist tahayyül: Akademik Araştırmalar Dergisi 4/1 (2023), 2-32. https://doi.org/10.57193/FeminTa.2023.002