Yıl: 2023 Cilt: Sayı: 34 Sayfa Aralığı: 726 - 740 Metin Dili: Türkçe DOI: 10.29000/rumelide.1316219 İndeks Tarihi: 11-07-2023

Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili

Öz:
Toplumsal bir varlık olan insan, tarih boyunca yaşadığı çevredeki yerini, ruhsal benliğini araştırıp, geliştirerek kendini ifade etmede özgün bir resimsel dil oluşturmuştur. Bu dil, tıpkı kelime dili gibi aynı zamanda bireylerin birbirleriyle iletişim kurup, anlaşacağı önemli bir unsur da olmuştur. Bu sayede düşlerini, korkularını, çaresizliklerini, ihtiyaçlarını resimsel bir dille belgeleyerek aynı yazılı belgeler gibi gelecek kuşaklara aktarmıştır. Bu bağlamda konusu dolaylı ya da dolaysız hep insan olan sanatın, olumlu ya da olumsuz durumlar karşısında farkındalık yaratarak çözüm yollarına dikkat çeken, önemli işlevler yüklenen, topluma ayna tutan bir olgu olduğu görülmüştür. Dolayısıyla toplumsal bir varlık olan sanatçının da eserlerinde içinde doğup, büyüdüğü çevrenin tarihini, kültürünü, yaşam biçimini, geleneklerini, sevinçlerini ve savaş, salgın hastalık, yoksulluk gibi acılarını da sorumluluk bilinciyle yorumlaması ve resimsel bir dille ifade etmesi kaçınılmaz olmuştur.Türk resim sanatının tarihi sürecine bakıldığında farklı dönemlerde yaşanmış olan sosyo ekonomik krizlere dayalı kırsal kesimlerden kentlere zorunlu göçlerin sebep olduğu olumsuzluklar, hızlı kentleşmenin meydana getirdiği çarpıklıklar, acılar, yoksulluklar, savaşlar ve salgın hastalıklar gibi problemler karşısında yaşanan acıların ve çaresizliklerin sanatçılar tarafından farklı tarzlarda sıkça yorumlanarak ele alındığı görülmüştür.Bu araştırmanın amacı; Türk resim sanatı tarihinde sanatçıların toplumsal problemler karşısında insanların yaşamış olduğu çaresizlikleri konu olarak ele alıp, resimsel bir dille yorumladığı eserlerini estetik yönünden analizini yapmak ve Türk resim sanatına nasıl yansıdığını göstermeye çalışmaktır.Bu araştırmada nitel araştırma yöntemine dayalı kaynak tarama ve eser analizi uygulanmıştır. Çalışma metni sonuçla bağlantılı çıkarımları destekleyecek şekilde düzenlenmiş, metindeki görseller, konu içinde adı geçen ya da metni vurgulayacağı düşünülen en çarpıcı örneklerden seçilmiştir.
Anahtar Kelime:

The pictorial language of helplessness in Turkish painting

Öz:
Man, as a social being, has created a unique pictorial language to express himself by researching and developing his spiritual self and his place in the environment he has lived in throughout history. This language, just like a language of words, has also been an important element in which individuals can communicate and agree with each other. In this way, he documented his dreams, fears, helplessness and needs in a pictorial language and transferred them to future generations, just like written documents.In this context, it has been seen that art, whose subject is always human, directly or indirectly, is a phenomenon that draws attention to solutions by raising awareness in the face of positive or negative situations, has important functions, and holds a mirror to the society. Therefore, it has become inevitable for the artist, who is a social being, to interpret the history, culture, lifestyle, traditions, joys and pains of war, epidemic disease and poverty of the environment he/she was born and grew up in, with a sense of responsibility and express in a pictorial language in his/her works.When we look at the historical process of Turkish painting, it is seen that the pain and helplessness experienced in the face of problems such as the negativities caused by forced migration from rural areas to cities based on socio-economic crises experienced in different periods, the distortions caused by rapid urbanization, pains, poverty, wars and epidemics are frequently interpreted and discussed by artists in different styles.The aim of this study is to analyse the works of artists, which they interpreted in a pictorial language, by considering the helplessness of people in the face of social problems in the history of Turkish painting, from an aesthetic point of view and to try to show how it is reflected in Turkish painting.In this study, literature review and work analysis based on qualitative research method were made. The text part of the research was arranged in a way to support the conclusions about the result, and the images in the text were selected from the most striking examples mentioned in the topic or thought to emphasize the text.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
0
0
0
  • Anonim (1990). Sanat. Meydan Larousse, Büyük Lugat ve Ansiklopedi (Cilt 10, s. 907). İstanbul: Meydan Yayınevi.
  • Armağan, İ. (1992). Sanat Toplumbilimi Demokrasi Kültürüne Giriş. (1. Baskı). İzmir: İleri Kitabevi
  • Arslan, N. (1997). Avni Lifij. Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi (Cilt 2, s. 1117). İstanbul: YEM Yayınları.
  • Arslan, N. (2008). Neş’e Erdok. Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi (Cilt 1, s. 468). İstanbul: YEM Yayınları.
  • Arslan, N. (2008). Onlar Grubu. Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi (Cilt 3, s. 1168). İstanbul: YEM Yayınları.
  • Başkan, S. (1994). Osmanlı Ressamlar Cemiyeti. Ankara: Çardaş Basım Yayın Ltd. Şti.
  • Batu, B. (2014). Sanat Yapıtı ve Dil Arasındaki Bağlantı. İdil Sanat ve Dil Dergisi, 3, 13-26. https://www.idildergisi.com/makale/pdf/1401280254.pdf, Erişim Tarihi: 26.04.2023.
  • Berk, N. (1972). Sanat Kitapları Serisi:1 İstanbul Resim ve Heykel Müzesi. Akbank Yayınları.
  • Dal, E. (2008). D Grubu. Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi (Cilt 1, s. 376). İstanbul: YEM Yayınları.
  • Erinç, Sıtkı M. (2004). Sanat Psikolojisi’ ne Giriş. (2. Baskı). Ankara: Ütopya Yayınevi.
  • Erinç, Sıtkı M. (2013). Sanat Sosyolojisine Giriş. (2. Baskı). Ankara: Ütopya Yayınevi.
  • Ersoy, A. (2004). 500 Türk Sanatçısı Plastik Sanatlar. (1. Basım). İstanbul: Altın Kitaplar Yayınevi.
  • Mahir, B. (2005). Osmanlı minyatür sanatı. (1. Baskı). İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
  • Read, H. (2018). Sanat ve Toplum. (1. Baskı). İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
  • Renda, G. ve Erol, T. (1980). Başlangıcından Bugüne Çağdaş Türk Resim Sanatı Tarihi. Cilt 1, Sunuş: Suut Kemal Yetkin. İstanbul: Tiglat Yayınevi.
  • Renda, G., Özsezgin, K., Atar, A. ve Katı, A. (1993). Türk Plastik Sanatlar Tarihi. Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Yayınları.
  • Şahin, E. (2008). 1914 Kuşağı. Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi (Cilt 1, s. 225-226). İstanbul: YEM Yayınları.
  • Tansuğ, S. (1988). Sanatın Görsel Dili. (3. Baskı). İstanbul: Remzi Kitabevi.
  • Tansuğ, S. (1991). Çağdaş Türk Sanatı. (2. Baskı). İstanbul: Remzi Kitabevi.
  • Tezcan, M. (2011). Sanat Sosyolojisi Giriş. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Görsel 1: İstanbul’ da Yangın (V. Albümü).
  • And, M. (2018). Osmanlı Tasvir Sanatları 2: Çarşı Ressamları. (1. Baskı). Haz: Tülün Değirmenci-M. Sabri Koz. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Görsel 2: İstanbul’ da Yangın (V. Albümü).
  • And, M. (2018). Osmanlı Tasvir Sanatları 2: Çarşı Ressamları. (1. Baskı). Haz: Tülün Değirmenci-M. Sabri Koz. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Görsel 3: Osman Hamdi, Dilenci.
  • http://www.artnet.com/artists/osman-hamdi-bey/dilenci-2iE23E6zr4YYXIVx6LyFuA2 Erişim Tarihi: 02.02.2023, Saat: 10:53
  • Görsel 4: Hüseyin Avni Lifij, Allegori-Savaş.
  • Berk, N. ve Turani, A. (1981). Başlangıcından Bugüne Çağdaş Türk Resim Sanatı Tarihi. 2. Cilt. İstanbul: Tiglat Yayınevi.
  • Görsel 5: Namık İsmail, Tifüs
  • https://arhm.ktb.gov.tr/artworks/detail/28/tifus, Erişim Tarihi: 12.02.2023, Saat: 10:30
  • Görsel 6: Nuri İyem, Portre.
  • http://www.nuriiyem.com/eser/s2015-028/, Erişim Tarihi: 22.02.2023, Saat: 13:23
  • Görsel 7: Turgut Atalay, Aşevi.
  • https://www.mutualart.com/Artwork/Asevi/4CFEFE07A2BD19A7, Erişim Tarihi: 13.03.2023, Saat: 11:23
  • Görsel 8: İbrahim Balaban, Mapushane Kapısı.
  • http://www.leblebitozu.com/ibrahim-balabanin-eserleri-ve-hayati/, Erişim Tarihi: 13.03.2023, Saat: 17:03
  • Görsel 9: Fikret Otyam, Otyam'ın Fırçasından.
  • https://fikretotyam.com/resimleri/54, Erişim Tarihi: 18.03.2023, Saat: 17:22
  • Görsel 10: Neşet Günal, Yaşam II.
  • http://www.antikalar.com/neset-gunal, Erişim Tarihi: 20.03.2023, Saat: 12:58
  • Görsel 11: Neş’e Erdok, Hülyaya Dalmış Selpakçı Oğlan.
  • http://neseerdok.com.tr/resimler.asp?g_id=33&s=2&r=244&l=, Erişim Tarihi: 22.03.2023, Saat: 13:48
  • Görsel 12: Cihat Aral, Çöp Toplayanlar.
  • RONA, Z. (2008). Cihat Aral. Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi. (1. Cilt). (2. Basım). İstanbul: YEM Yayınları, 118.
APA BÜYÜKKOL S (2023). Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. , 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
Chicago BÜYÜKKOL SEMIH Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. (2023): 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
MLA BÜYÜKKOL SEMIH Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. , 2023, ss.726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
AMA BÜYÜKKOL S Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. . 2023; 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
Vancouver BÜYÜKKOL S Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. . 2023; 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
IEEE BÜYÜKKOL S "Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili." , ss.726 - 740, 2023. 10.29000/rumelide.1316219
ISNAD BÜYÜKKOL, SEMIH. "Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili". (2023), 726-740. https://doi.org/10.29000/rumelide.1316219
APA BÜYÜKKOL S (2023). Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (34), 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
Chicago BÜYÜKKOL SEMIH Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi , no.34 (2023): 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
MLA BÜYÜKKOL SEMIH Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, vol., no.34, 2023, ss.726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
AMA BÜYÜKKOL S Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi. 2023; (34): 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
Vancouver BÜYÜKKOL S Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi. 2023; (34): 726 - 740. 10.29000/rumelide.1316219
IEEE BÜYÜKKOL S "Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili." RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, , ss.726 - 740, 2023. 10.29000/rumelide.1316219
ISNAD BÜYÜKKOL, SEMIH. "Türk resim sanatında çaresizliğin resimsel dili". RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi 34 (2023), 726-740. https://doi.org/10.29000/rumelide.1316219