Yıl: 2013 Cilt: 19 Sayı: 3 Sayfa Aralığı: 173 - 179 Metin Dili: Türkçe İndeks Tarihi: 29-07-2022

Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi

Öz:
Karaciğer nakli, siroz zemininde gelişen hepatosellüler karsinomlarda en etkili tedavi yöntemi olarak kabul edilmektedir. Ancak nakil sonrası görülen tümör nüksü en kaygı verici sonuçtur. Bu çalışmamızda, canlı vericili karaciğer nakli sonrası karşılaşılan tümör nüksü ve hasta sağkalımına etki eden faktörler araştırıldı. Çalışmamıza hepatosellüler karsinom nedeni ile canlı vericili sağ lob karaciğer nakli olan 109 hasta dahil edildi. Yaş ortalaması 55.2±7.82 (26-72) yıl olan hastaların 57si (%52.3) Milan kriterleri içinde idi. Ortalama tümör çapı 36.44±22.64 (5-140) mm olan hastalardaki tümörlerin %55i mültifokal özellik göstermekteydi. Ortalama takip süresi olan 31.4±26.2 (4-94) ay içinde 16 (%14.7) hastada nüks tespit edildi. Tümörün çapı, kötü diferansiye tümör ve hepatit B nüksü olmasının hem tümör nüks riksini arttırdığı hem de sağkalımı düşürdüğü tespit edildi. Tümörün Milan kriterleri dışında olması nüks riskini arttırırken, sağkalım üzerinde etkisi görülmedi. Nüks gelişen hastalarda sağkalım oranı ve süresi daha düşük bulundu. Toplam 109 hastada; 87 hasta yaşarken (%75.2), 27 hastada ise (%24.8) ölüm gözlendi. Nüks gelişen ve gelişmeyen hastalardaki bir yıllık sağ kalım sıra ile %54.27±12.89 ve %85.54±4.36 olarak tespit edildi. Sonuç olarak, hepatosellüler karsinom nedeni ile yapılan karaciğer nakli sonrası gelişen nüks, sağkalım oranını azaltmaktadır. Tümörün hem nüks hem de sağkalıma olan etkisini belirlemek için, nakil öncesi Milan kriterleri ile birlikte tümörün diğer özellikleri de değerlendirilmelidir.
Anahtar Kelime:

Konular: Tıbbi Araştırmalar Deneysel Hücre ve Doku Mühendisliği Üroloji ve Nefroloji Hematoloji Onkoloji Gastroenteroloji ve Hepatoloji Hücre Biyolojisi Tıbbi Laboratuar Teknolojisi

Hepatocellular carcinoma and living donor liver transplantation; the factors associated with recurrence and survival of patients. A single center experience

Öz:
Liver transplantation is considered to be the most effective treatment for hepatocellular cancer (HCC) arising in the setting of cirrhosis. However, HCC recurrence remains a concern after liver transplantation. In this study, our goal was to investigate the factors associated with recurrence and survival of the patients after living donor liver transplantation. One hundred and nine patients underwent living donor liver transplantation due to hepatocellular cancer were included in the study. The average age was 55.2±7.82 (26-72) years and 89% of patients were male. Of the 109 patients, 57 (52.3%) met Milan criteria. The mean tumor size was 36.44±22.64 (5-140) mm and 55% of tumor had multifocality. Sixteen (14.7%) patients developed tumor recurrence in a mean follow up of 31.4±26.2 (4-94) months. Tumor size, poor differentiation and hepatitis B recurrence were associated with higher tumor recurrence and lower survival rate. Although tumors outside the Milan criteria were associated with high recurrence, they did not affect survival rate. The survival rate was lower in patients with tumor recurrence. Of the 109 patients, 87 (75.2%) were alive while 27 (24.8%) were deceased. The overall survival rates at first year in patients with recurrence and without recurrence were 54.27±12.89% and 85.54±4.36% respectively. In conclusion, tumor recurrence decreases patients survival rate after living donor liver transplantation performed for HCC. In order to predict both tumor recurrence and patient survival, all other tumor characters should be evaluated with the Milan criteria prior to transplantation.
Anahtar Kelime:

Konular: Tıbbi Araştırmalar Deneysel Hücre ve Doku Mühendisliği Üroloji ve Nefroloji Hematoloji Onkoloji Gastroenteroloji ve Hepatoloji Hücre Biyolojisi Tıbbi Laboratuar Teknolojisi
Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • 1. El-Serag HB, Mason AC. Rising incidence of hepatocellular carcinoma in the United States. N Engl J Med 1999;340(10):745-50.
  • 2. Cucchetti A, Cescon M, Trevisani F, Pinna AD. Current concepts in hepatic resection for hepatocellular carcinoma in cirrhotic patients. World J Gastroenterol 2012;18(44):6398-408.
  • 3. Müller V, Förtsch T, Gündel M, Croner RS, Langheinrich M, Yedibela S, et al. Long-term outcome of liver transplantation as treatment modality in patients with hepatocellular carcinoma in cirrhosis: a single-center experience. Transplant Proc 2013;45(5):1957-60.
  • 4. Doyle MB, Vachharajani N, Maynard E, Shenoy S, Anderson C, Wellen JR, et al. Liver transplantation for hepatocellular carcinoma: long-term results suggest excellent outcomes. J Am Coll Surg 2012;215(1):19-28.
  • 5. Roayaie S, Schwartz JD, Sung MW, Emre SH, Miller CM, Gondolesi GE, et al. Recurrence of hepatocellular carcinoma after liver transplant: patterns and prognosis. Liver Transpl 2004;10(4):534-40.
  • 6. Welker MW, Bechstein WO, Zeuzem S, Trojan J. Recurrent hepatocellular carcinoma after liver transplantation; an emerging clinical challenge. Transpl Int 2013;26(2):109-18.
  • 7. Mazzaferro V, Regalia E, Doci R, Andreola S, Pulvirenti A, Bozzetti F, et al. Liver transplantation for the treatment of small hepatocellular carcinomas in patients with cirrhosis. N Engl J Med 1996;334(11):693-9.
  • 8. Mazzaferro V, Llovet J, Miceli R, Bhoori S, Schiavo M, Mariani L, et al. Predicting survival after liver transplantation in patients with hepatocellular carcinoma beyond the Milan criteria: a retrospective, exploratory analysis. Lancet Oncol 2009;10(1):35-43.
  • 9. Farinati F, Giacomin A, Vanin V, Sergio A, Burra P, Cillo U, et al. Liver transplantation for hepatocellular carcinoma in clinical practice: the lesson from a 20-year multicentre experience in Italy. Eur J Gastroenterol Hepatol 2012;24(2):195-202.
  • 10. Hwang S, Lee SG, Joh JW, Suh KS, Kim DG. Liver transplantation for adult patients with hepatocellular carcinoma in Korea: comparison between cadaveric donor and living donor liver transplantations. Liver Transpl 2005;11(10):1265-72.
  • 11. Lucey MR, Brown KA, Everson GT, Fung JJ, Gish R, Keeffe EB, et al. Minimal criteria for placement of adults on the liver transplant waiting list: a report of a national conference organized by the American Society of Transplant Physicians and the American Association for the Study of Liver Diseases. Liver Transpl Surg 1997;3(6):628-37.
  • 12. Naugler WE, Sonnenberg A. Survival and cost-effectiveness analysis of competing strategies in the management of small hepatocellular carcinoma. Liver Transpl 2010;16(10):1186-94.
  • 13. Shetty K, Timmins K, Brensinger C, Furth EE, Rattan S, Sun W, et al. Liver transplantation for hepatocellular carcinoma validation of present selection criteria in predicting outcome. Liver Transpl 2004;10(7):911-8.
  • 14. Ciccarelli O, Lai Q, Goffette P, Finet P, De Reyck C, Roggen F, Sempoux C, et al. Liver transplantation for hepatocellular cancer: UCL experience in 137 adult cirrhotic patients. Alpha- foetoprotein level and locoregional treatment as refined selection criteria. Transpl Int 2012;25(8):867-75.
  • 15. Chok KS, Chan SC, Cheung TT, Chan AC, Fan ST, Lo CM. Late recurrence of hepatocellular carcinoma after liver transplantation. World J Surg 2011;35(9):2058-62.
  • 16. Hanouneh IA, Macaron C, Lopez R, Aucejo F, Zein NN. Rate of tumor growth predicts recurrence of hepatocellular carcinoma after liver transplantation in patients beyond Milan or UCSF criteria. Transplant Proc 2011;43(10):3813-8.
  • 17. Macaron C, Hanouneh IA, Lopez R, Aucejo F, Zein NN. Total tumor volume predicts recurrence of hepatocellular carcinoma after liver transplantation in patients beyond Milan or UCSF criteria. Transplant Proc 2010;42(10):4585-92.
  • 18. Felga G, Evangelista AS, Salvalaggio PR, Curvelo LA, Della Guardia B, Almeida MD, et al. Hepatocellular carcinoma recurrence among liver transplant recipients within the Milan criteria. Transplant Proc 2012;44(8):2459-61.
  • 19. Berry K, Ioannou GN. Serum alpha-fetoprotein level independently predicts posttransplant survival in patients with hepatocellular carcinoma. Liver Transpl 2013;19(6):634-45.
  • 20. Dumitra TC, Dumitra S, Metrakos PP, Barkun JS, Chaudhury P, Deschênes M, et al. Pretransplantation α-fetoprotein slope and milan criteria: strong predictors of hepatocellular carcinoma recurrence after transplantation. Transplantation 2013;95(1):228-33.
  • 21. Lai Q, Avolio AW, Manzia TM, Agnes S, Tisone G, Berloco PB, et al. Role of alpha-fetoprotein in selection of patients with hepatocellular carcinoma waiting for liver transplantation: must we reconsider it? Int J Biol Markers 2011;26(3):153-9.
  • 22. Berg CL, Merion RM, Shearon TH, Olthoff KM, Brown RS Jr, Baker TB, et al. Liver transplant recipient survival benefit with living donation in the model for endstage liver disease allocation era. Hepatology 2011;54(4):1313-21.
  • 23. Miyagi S, Kawagishi N, Sekiguchi S, Akamatsu Y, Sato K, Takeda I, et al. The relationship between recurrences and immunosuppression on living donor liver transplantation for hepatocellular carcinoma. Transplant Proc 2012;44(3):797-801.
  • 24. Menon KV, Hakeem AR, Heaton ND. Meta-analysis: recurrence and survival following the use of sirolimus in liver transplantation for hepatocellular carcinoma. Aliment Pharmacol Ther 2013;37(4):411-9.
  • 25. Liang W, Wang D, Ling X, Kao AA, Kong Y, Shang Y, et al. Sirolimus-based immunosuppression in liver transplantation for hepatocellular carcinoma: a meta-analysis. Liver Transpl 2012;18(1):62-9.
  • 26. Castroagudín JF, Molina-Pérez E, Ferreiro-Iglesias R, Varo- Pérez E. Strategies of immunosuppression for liver transplant recipients with hepatocellular carcinoma. Transplant Proc 2011;43(3):711-3.
  • 27. Ng DS, Chok KS, Law WL, Collins RJ, Fan ST. Long-term survival after resection of extrahepatic recurrence of hepatocellular carcinoma at the right colon. Int J Colorectal Dis 2007;22(11):1411-2.
  • 28. Wong TC, To KF, Hou SS, Yip SK, Ng CF. Late retroperitoneal recurrence of hepatocellular carcinoma 12 years after initial diagnosis. World J Gastroenterol 2010;16(17):2187-9.
  • 29. Kim R, Aucejo F. Radiologic complete response with sirolimus and sorafenib in a hepatocellular carcinoma patient who relapsed after orthotopic liver transplantation. J Gastrointest Cancer 2011;42(1):50-3.
  • 30. Sotiropoulos GC, Nowak KW, Fouzas I, Vernadakis S, Kykalos S, Klein CG, et al. Sorafenib treatment for recurrent hepatocellular carcinoma after liver transplantation. Transplant Proc 2012;44(9):2754-6.
  • 31. Wang Z, Zhou J, Fan J, Qiu SJ, Yu Y, Huang XW, et al. Effect of rapamycin alone and in combination with sorafenib in an orthotopic model of human hepatocellular carcinoma. Clin Cancer Res 2008;14(16):5124-30.
  • 32. Huynh H, Ngo VC, Koong HN, Poon D, Choo SP, Thng CH, et al. Sorafenib and rapamycin induce growth suppression in mouse models of hepatocellular carcinoma. J Cell Mol Med 2009;13(8B):2673-83.
  • 33. Newell P, Toffanin S, Villanueva A, Chiang DY, Minguez B, Cabellos L, et al. Ras pathway activation in hepatocellular carcinoma and anti-tumoral effect of combined sorafenib and rapamycin in vivo. J Hepatol 2009;51(4):725-33.
APA GÜNAY Y, Güler N, AKYILDIZ M, DAYANGAC M, YAPRAK O, YÜZER Y, Tokat Y (2013). Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. , 173 - 179.
Chicago GÜNAY Yusuf,Güler Necdet,AKYILDIZ MURAT,DAYANGAC MURAT,YAPRAK Onur,YÜZER Yıldıray,Tokat Yaman Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. (2013): 173 - 179.
MLA GÜNAY Yusuf,Güler Necdet,AKYILDIZ MURAT,DAYANGAC MURAT,YAPRAK Onur,YÜZER Yıldıray,Tokat Yaman Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. , 2013, ss.173 - 179.
AMA GÜNAY Y,Güler N,AKYILDIZ M,DAYANGAC M,YAPRAK O,YÜZER Y,Tokat Y Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. . 2013; 173 - 179.
Vancouver GÜNAY Y,Güler N,AKYILDIZ M,DAYANGAC M,YAPRAK O,YÜZER Y,Tokat Y Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. . 2013; 173 - 179.
IEEE GÜNAY Y,Güler N,AKYILDIZ M,DAYANGAC M,YAPRAK O,YÜZER Y,Tokat Y "Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi." , ss.173 - 179, 2013.
ISNAD GÜNAY, Yusuf vd. "Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi". (2013), 173-179.
APA GÜNAY Y, Güler N, AKYILDIZ M, DAYANGAC M, YAPRAK O, YÜZER Y, Tokat Y (2013). Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. Gaziantep Tıp Dergisi, 19(3), 173 - 179.
Chicago GÜNAY Yusuf,Güler Necdet,AKYILDIZ MURAT,DAYANGAC MURAT,YAPRAK Onur,YÜZER Yıldıray,Tokat Yaman Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. Gaziantep Tıp Dergisi 19, no.3 (2013): 173 - 179.
MLA GÜNAY Yusuf,Güler Necdet,AKYILDIZ MURAT,DAYANGAC MURAT,YAPRAK Onur,YÜZER Yıldıray,Tokat Yaman Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. Gaziantep Tıp Dergisi, vol.19, no.3, 2013, ss.173 - 179.
AMA GÜNAY Y,Güler N,AKYILDIZ M,DAYANGAC M,YAPRAK O,YÜZER Y,Tokat Y Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. Gaziantep Tıp Dergisi. 2013; 19(3): 173 - 179.
Vancouver GÜNAY Y,Güler N,AKYILDIZ M,DAYANGAC M,YAPRAK O,YÜZER Y,Tokat Y Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi. Gaziantep Tıp Dergisi. 2013; 19(3): 173 - 179.
IEEE GÜNAY Y,Güler N,AKYILDIZ M,DAYANGAC M,YAPRAK O,YÜZER Y,Tokat Y "Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi." Gaziantep Tıp Dergisi, 19, ss.173 - 179, 2013.
ISNAD GÜNAY, Yusuf vd. "Hepatosellüler karsinoma ve canlı vericili karaciğer nakli; kanser nüksü ve hasta sağkalımını etkileyen faktörler. Tek merkez deneyimi". Gaziantep Tıp Dergisi 19/3 (2013), 173-179.