Yıl: 2014 Cilt: 69 Sayı: 3 Sayfa Aralığı: 511 - 541 Metin Dili: Türkçe İndeks Tarihi: 29-07-2022

Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi

Öz:
Bu makalede, Türkiyedeki tüm iller, sürdürülebilirliğin ekonomik, sosyal ve çevresel boyutları açısından Çok Kriterli Karar Verme yöntemlerinden biri olan TOPSIS (İdeal Noktalarda Çok Boyutlu Ağırlıklandırma Yöntemi) ile analiz edilmiştir. Şehirlerin durumlarının farklı boyutlar açısından ortaya konması suretiyle, tüm sosyal paydaşların, yönetişim mekanizması çerçevesinde şekillenecek yeni ve farklı kamu politikaları üzerinde anlaşabilecekleri öngörülmüştür. Akademik yazında sürdürülebilirliği ölçmek maksadıyla kullanılan çeşitli indeksler ve göstergeler karşılaştırılmış ve uygulama bölümünde kullanılacak olan sürdürülebilirlik göstergeleri oluşturulmuştur. Araştırmada, 81 ilin sürdürülebilirliğinin değerlendirilmesi amacıyla sosyal, ekonomik ve çevre boyutlarına ilişkin alt boyutlara ait 52 sürdürülebilirlik göstergesi kullanılmıştır. İllerin TOPSIS yöntemiyle analizi sonucunda Şehir Sürdürülebilirliği İndeksine göre sırasıyla Kocaeli, İstanbul ve Ankara ilk üç sırada yer almıştır. Sürdürülebilirlik kapsamında Türkiyedeki kentlerin analiz edildiği bu araştırmadan elde edilecek bulguların, yeni kamu politikalarının oluşturulması sürecinde, özellikle belediye yönetimleri tarafından yönetişim mekanizmasından istifade edilmesine, tüm sosyal paydaşların fayda ve maliyetleri açısından dengenin sağlanabilmesine ve böylece şehirlerde sürdürülebilir gelişmeye yönelik alınan kararların uygulanabilmesine katkı sağlayacağı değerlendirilmektedir.
Anahtar Kelime:

Konular: Siyasi Bilimler Uluslararası İlişkiler

Evaluation Turkish cities according to the dimensions of sustainability

Öz:
Through this article, all the cities in Turkey have been examined within the framework of the economic, social and environmental dimensions of sustainability via TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution), one of the Multi Criteria Decision Making methods. It is foreseen that all the social stakeholders of the city may agree on new and different public policies with the governance mechanism by exposing the status of the cities according to various dimensions. All three of the environmental, social and economical dimensions were covered by considering their interaction in terms of urban transformation and development. The sustainability indicators for the implementation phase were developed by studying the indexes of the related literature. To assess the sustainability of all 81 cities, 52 sustainability indicators were used as the sub-dimensions of the social, economic and environmental dimensions. These findings will contribute to the efforts of municipalities and non-governmental organizations in activating the governance mechanism before finalizing public policy decisions. This will generate a balance between the benefits and the costs of all stakeholders and thus also to the applicability of these decisions for the sake of urban sustainable development.
Anahtar Kelime:

Konular: Siyasi Bilimler Uluslararası İlişkiler
Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
0
0
0
  • Agenda 21 (1992), “Programme of Action for Sustainable Development”, adopted at the United Nations Conference on Environment and Development, Rio de Janeiro, (Brazil).
  • Aktaş, Ramazan, Türkay Kısa, Mete Doğanay ve Armağan Tarım (2001), Karar Analizleri (Ankara: Kara Harp Okulu Basımevi).
  • Bai, Chunguang Bai, Dileep Dhavale ve, Joseph Sarkis (2014), “Integrating Fuzzy C-Means and TOPSIS for performance evaluation: An application and comparative analysis”, Expert Systems with Applications, 4:1 (2014) 4186-–4196.
  • Behzadian, Majid, S. Khanmohammadi Otaghsara, Yazdani Morteza ve Ignatius Joshua (2012), “A State-of the-art Survey of TOPSIS Applications”, Expert Systems with Applications, 39: 13051–13069.
  • Chang, Hsueh-Sheng ve Sheng-Lin Chiu (2013), “Discussion on Sustainable Land Use Allocation toward the Sustainable City–A Practice on Linco New Town”, Procedia Environmental Sciences, 17: 408–417.
  • Doğanay, Mete (2002), “Hisse Senedi Fonlarının Çok Kriterli Karar Yaklaşımı ile Derecelendirilmesi”, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 57(3): 31–47.
  • DPT (2012), Kamu Yatırımları, http://www2.dpt.gov.tr/ kamuyat/ il.html?0_35 (17.08.2013).
  • EUROSTAT, (EC) (2011), Sustainable Development in the European Union: 2011, Monitoring Report of the EU Sustainable Development Strategy, http://epp.eurostat.ec.europa.eu/cache /ITY_OFFPUB/ KS-31-11-224/EN/KS-31-11-224- EN.PDF (04.11.2013).
  • Evans, Graeme ve Jo Foord (2006), “Small Cities for a Small Country: Sustaining the Cultural Renaissance?”, İçinde David Bell ve Mark Jayne (Ed.), Small Cities: Urban Experience beyond the Metropolis, (New York: Routledge), 159–167.
  • Forum for the Future (2010), The Sustainable Cities Index, http://www.forumforthefuture. org/sites/default/files/images/Forum/Projects/Sustainable_Cities_Index/Sustainable_Citie s_Index_2010_FINAL_15-10-10.pdf (08.10.2013).
  • Gazibey, Yavuz ve F.Canan Çilingir, (2012), “Determining Solar Photovoltaic Technologies toFocused in Turkey Using TOPSIS Method”, 6th International Ege Energy SymposiumExhibition, June 28-30, Izmir, Turkey. F.Canan Çilingir ile birlikte (Birinci Yazar)
  • Gümüş, Alev Taşkın (2009) Gümüş, “Evaluation of hazardous waste transportation firms by usingtwo step fuzzy-AHP and TOPSIS methodology”, Expert Systems with Applications, 36: (2009) 4067-–4074.
  • Higgins, Paul ve Josep M. Campanera (2011), “(Sustainable) Quality of Life in English City Locations”, Cities, 28: 290–299.
  • Hwang, Ching-Lai ve Yoon, K. Paul (1981), Multiple Attribute Decision Making: Methods and Applications, (Berlin: Springer-Verlag).
  • İç , Yusuf Tansel (2014) İç, “A TOPSIS based design of experiment approach to assess company ranking”, Applied Mathematics and Computation, 227: (2014) 630-–647.
  • Johnson, Louise C. (2009), Cultural Capitals: Revaluing the Arts, Remaking Urbanspaces, (Farnham: Ashgate Publishing).
  • Joshi, Rohit, D.K. Banwet ve Ravi Shankar (2011), “A Delphi-AHP-TOPSIS Based Benchmarking Framework for Performance İmprovement of a Cold Chain”, Expert Systems with Applications, 38:10170–10182.
  • Khare, Anshuman, Terry Beckman, ve Nolan Crouse (2011), “Cities addressing climate change: Introducing a tripartite model for sustainable partnership”, Sustainable Cities and Society, 1(4): 227–235.
  • Lu, Jie, Guangquan Zhang, Da Ruan ve Fengjie Wu (2007), Multi-Objective Group Decision Making Methods, Software and Applications With Fuzzy Set Techniques, (London: Imperial College Pres).
  • Maliye Bakanlığı (MB) (2013), Gelir İdaresi Başkanlığı, http://www.gib.gov.tr/fileadmin/user_upload /VI/GBG/Tablo_54.xls ( 23.10.2013).
  • MasterCard Worldwide ve Boğaziçi Üniversitesi (MA ve BÜ) (2011), Türkiye’nin Şehirleri Sürdürülebilirlik Araştırması, İstanbul 2011, http://www.mastercard.com/tr/personal/tr/promotions/ Turkiyenin_Illeri_Surdurulebilirlik_Arastirmasi.pdf (25.03.2014).
  • Mccormick, Kes, Stefan Anderberg, Lars Coenen, ve Lena Neij (2013), “Advancing Sustainable Urban Transformation”, Journal of Cleaner Production, 50: 1–11.
  • Menger, Pierre-Michel (2010), “Cultural Policies in Europe from a State to a City-Centered Perspective on Cultural Generativity”, Discussion Paper No. 10-28, GRIPS Policy Research Center,.1–9.
  • Mori, Koichiro ve Aris Christodoulou (2012), “Review of Sustainability Indices and Indicators: Towards a New City Sustainability Index (CSI)”, Environmental Impact Assessment Review, 32(1): 94–106.
  • Munier, Nolberto (2011), A Strategy for Using Multicriteria Analysis in Decision-Making, (London: Springer).
  • Ness, Barry, Evelin Urbel-Piirsalu, Stefan Anderberg, ve Lennart Olsson (2007), “Categorising Tools for Sustainability Assessment”, Ecological Economics, 60(3): 498–508.
  • Ogbazi, Joy U. (2013), “Alternative Planning Approaches and the Sustainable Cities Programme in Nigeria”, Habitat International, 40: 109–118.
  • Rasoolimanesh, S. Mostafa, Nurwati Badarulzaman ve Mastura Jaafar (2012), “City Development Strateies (CDS) and Sustainable Urbanization in Developing World”, ProcediSocial and Behavioral Sciences, 36:623–631.
  • Ratiu, Dan Eugen (2013), “Creative Cities and/or Sustainable Cities: Discourses and Practices”, City, Culture and Society, 4: 125–135.
  • Ravindran A. Ravi (2009), Operations Research Methodologies, (New York: Taylor & Francis Group).
  • Singh, Rajesh Kumar, H.R. Murty, S.K. Gupta ve A.K. Dikshit, (2012), “An Overview of Sustainability Assessment Methodologies”, Ecological Indicators, 15: 281–299.
  • Sustainable Cities International (SCI) (2012), “Indicators for Sustainability: How Cities are Monitoring and Evaluating Their Success”, http://www.sustainablecities.net/our- resources/document-library/cat_view/ 20-our-resources/21-indicators (08.10.2013).
  • Taşdoğan, Celal Taşdoğan, M. Şükrü Mollavelioğlu ve, Hakan Mıhcı (2014), “Türkiye’nin Kentsel Çevresel Sürdürülebilirliğinin Kategorik Veri Zarflama Analiziyle Değerlendirilmesi”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Cilt 69(1), No. 1, 2014, s. :141 - 164.
  • TÜİK (2011), Sürdürülebilir Kalkınma Göstergeleri 2000–2009, (Ankara).
  • TÜİK (2013), Bölgesel Göstergeler, http://tuikapp.tuik.gov.tr/Bolgesel/sorguGiris.do (12.09.2013).
  • Türkiye Bankalar Birliği (TBB) (2013), Banka ve Sektör Bilgileri, http://www.tbb.org.tr/tr/banka-ve- sektor-bilgileri/veri-sorgulama-sistemi/illere-ve-bolgelere -gore-bilgiler/73 (17.10.2013).
  • UN-HABITAT, (2008a), State of the World’s Cities 2008/2009: Harmonious Cities, Earthscan, (London).
  • UN-HABITAT, (2008b), State of the World’s Cities 2010/2011: Bridging the Urban Divide, Earthscan, (London).
  • UN-HABITAT, (2013), State of the World’s Cities 2012/2013: Prosperity of Cities, Routledge, (New York).
  • United Nations (2001), Indicators of Sustainable Development: Guidelines and Methodologies, Second Edition, (New York).
  • United Nations (2007), Indicators of Sustainable Development: Guidelines and Methodologies, Third Edition, (New York).
  • World Wildlife Fund (WWF) (2010), Reinventing the City: Three Prerequisites for Green Urban Infrastructures, http://www.wwf.se/ source.php/1285816/Reinventing%20the%20City_FINAL_WWF-rapport_2010.pdf (30.11.2013).
  • Zeleny, Milan (1982), Multiple Criteria Decision Making, (New York: McGraw Hill Book Company).
APA GAZİBEY Y, KESER A, GÖKMEN Y (2014). Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. , 511 - 541.
Chicago GAZİBEY Yavuz,KESER Ahmet,GÖKMEN Yusuf Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. (2014): 511 - 541.
MLA GAZİBEY Yavuz,KESER Ahmet,GÖKMEN Yusuf Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. , 2014, ss.511 - 541.
AMA GAZİBEY Y,KESER A,GÖKMEN Y Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. . 2014; 511 - 541.
Vancouver GAZİBEY Y,KESER A,GÖKMEN Y Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. . 2014; 511 - 541.
IEEE GAZİBEY Y,KESER A,GÖKMEN Y "Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi." , ss.511 - 541, 2014.
ISNAD GAZİBEY, Yavuz vd. "Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi". (2014), 511-541.
APA GAZİBEY Y, KESER A, GÖKMEN Y (2014). Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 69(3), 511 - 541.
Chicago GAZİBEY Yavuz,KESER Ahmet,GÖKMEN Yusuf Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 69, no.3 (2014): 511 - 541.
MLA GAZİBEY Yavuz,KESER Ahmet,GÖKMEN Yusuf Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, vol.69, no.3, 2014, ss.511 - 541.
AMA GAZİBEY Y,KESER A,GÖKMEN Y Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi. 2014; 69(3): 511 - 541.
Vancouver GAZİBEY Y,KESER A,GÖKMEN Y Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi. 2014; 69(3): 511 - 541.
IEEE GAZİBEY Y,KESER A,GÖKMEN Y "Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi." Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 69, ss.511 - 541, 2014.
ISNAD GAZİBEY, Yavuz vd. "Türkiye'de illerin sürdürülebilirlik boyutları açısından değerlendirilmesi". Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 69/3 (2014), 511-541.