Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm

Yıl: 2017 Cilt: 17 Sayı: 1 Sayfa Aralığı: 59 - 74 Metin Dili: Türkçe İndeks Tarihi: 29-07-2022

Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm

Öz:
Türkiye'nin ihracatta orta-uzun vadeli hedeflerini gerçekleştirebilmesi, ihracatının yapısal bir dönüşüm yaşamasını gerektirmektedir. Bu çalışmada amaç Türkiye'de ihracatın 1995-2013 döneminde nasıl bir dönüşüm yaşadığının ve söz konusu dönüşümün yönü ile derecesinin araştırılmasıdır. Çalışmada, ihracatın ürün çeşitliliğinin arttığı ve daha yüksek teknoloji gruplarının ihracattan aldığı payda bir artışın olduğu tespit edilmiştir. Buna karşın, teknoloji gruplarının performansı karşılaştırmalı üstünlükler çerçevesinde incelendiğinde, Türkiye'nin halen emek yoğun ve sermaye yoğun olan, görece düşük teknoloji ve araştırma faaliyeti içeren sektörlerde uzmanlaşmaya devam ettiği görülmüştür. Son olarak, incelenen dönemde pazar çeşitliliğinde kayda değer bir artış gerçekleştiği; bu bağlamda pazar risklerinin yayılma vesilesiyle azaldığı, bununla birlikte önümüzdeki dönemde pazarı çeşitlendirerek ihracatı artırabilmenin daha sınırlı bir potansiyel taşıdığı tespit edilmiştir.
Anahtar Kelime:

Konular: İşletme Finans Uluslararası İlişkiler

The Structural Transformatıon Of Turkey's Exports In Terms Of Product And Market Diversification

Öz:
In order to accomplish medium to long term targets, Turkey has to transform its structure of exports. This study aims to explore the structural transition in exports between 1995 and 2013. The calculations confirm increasing sectoral diversification and technological intensity in terms of share in total exports. On the other hand, when we focus on revealed comparative advantages, it shows that, Turkey still specializes in labor and capital intensive sectors which involves less research activity. Lastly, between 1995 and 2013 there has been a strong market diversification which implies lessening market risk via lessening market concentration. However it should be stated that, this also implies a weak potential for export growth generated by exporting same products to new markets.
Anahtar Kelime:

Konular: İşletme Finans Uluslararası İlişkiler
Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • Aldan, A., Aydın, M.F., Çulha, O.Y., Sunel, E. Ve Taşkın, T. (2012) "İhracatta Bölgesel ve Sektörel Çeşitlenme" TCMB Ekonomi Notları, 18 Temmuz.
  • Aldan, A. Ve Çulha, O.Y. (2013) "The Role Of Extensive Margin in Exports of Turkey: A Comparative Analysis" CBRT Working Paper, 13(32), August.
  • Amıtı, M. Ve Freund, C. (2008) "The Anatomy of China's Export Growth" The World Bank Policy Research Working Paper, No. 462, 8, May.
  • Amurgo-Pacheco, A. Ve Pierola, M.D. (2008) "Patterns of Export Diversification in Developing Countries: Intensive and Extensive Margins" HEI Working Paper (20).
  • Aytemiz, S. (2011) "Türkiye İhracatının Sabit Piyasa Payı Yöntemi ile Analizi" Afyon Kocatepe Üniversitesi İİBF Dergisi, (C.XIII, S II).
  • Bacchetta, M., Jansen, M., Pıermartını, R. Ve AmurgoPacheco A. (2007) "Export Diversification as an Absorber of External Shocks" 2007, August.
  • Balassa, B. (1965) "Trade Liberalisation and 'Revealed' Comparative Advantage" Manchester School, 33, 99- 123.
  • Çınar, Y. Ve T. Göksel (2010) "İhracatta Bölgesel Çeşitlenme ve İstikrar" Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 65(2), 29-57.
  • Değer, M.K. Ve M.C. Genç (2010) "İhracatta Ülke Çeşitliliğinin Toplam İhracat ve Hasıla Üzerine Etkisi: Türkiye Ekonomisi Üzerine Eş-Bütünleşme ve Nedensellik Testleri (1980-2007)" Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi, (20), 66-85.
  • Dilek, S. Ve Gümüştekin, C. (2012) "R&D Intensive Goods Trade and Compettiveness of Turkey in the European Union Market" Discussion Paper, Turkish Economic Association, No. 2012/24
  • Ekmen-Özçelik, S. Ve Erlat G. (2013) "What Can We Say About Turkey and its Competitors in the EU Market? An Analysis by Extensive and Intensive Margins" Topics in Middle Eastern and African Economies, Vol.15, No.1, May.
  • Erkan, B. (2012) "BRIC Ülkeleri ile Türkiye'nin İhracat Uzmanlaşma ve Rekabet Düzeylerinin Karşılaştırmalı Analizi" Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Bahar, Cilt 8, Yıl 8, Sayı 1, 8: 101-131.
  • Erlat, G. Ve Akyüz O. (2001) "Country Concentration of Turkish Exports and Imports Over Time" Economics Web Institutes, www.luc.edu/orgs/meea/volume3/ gerlat.pdf (14.08.2013).
  • Erlat, G. Ve Erlat H. (2005) "Do Turkish Exports Have a Comparative Advantage with Repect to the European Union Market, 1999-2000" Topics in Middle Eastern and North African Economies, Electronic Journal, Volume 7, September.
  • Erlat, G. Ve Erlat H. (2012a), "The Comparative Advantage of Turkish Exports Vis-a-Vis The European Union and OECD Countries, 1990-2000" Ekonomik Yaklaşım, Cilt:23, Özel Sayı, ss.77-106.
  • Erlat, G. Ve Erlat H. (2012b) "Türkiye'nin Orta Doğu Ülkeleri ile Olan Ticareti, 1990-2002" Türkiye Ekonomi Kurumu Tartışma Metni, 2012/26, Mayıs.
  • Hufbauer Ve Chilas, (1974) "Specialization by Industrial Countries; Extent and Consequences" içinde Gierch, International Division of Labor, s.3-38.
  • Illescas J. Ve Jaramillo C.F. (2011) "Exporth Growth and Diversification The Case of Peru" The World Bank Policy Research Working Paper, (5658), November.
  • Kaplan, H. Ve Tur, F. (2013) "İhracatta Pazar Kompozisyonundaki Değişimin Dış Talep Göstergesine Etkisi" Ekonomik Yaklaşım, 24 (86), s.29- 53
  • Lın, J. Ve Chang, H.J. (2009) "Should Industrial Policy in Developing Countries Conform to Comparative Advantage or Defy it? A Debate Between Justin Lin and Ha-Joon Chang" Development Policy Review, 27 (5), s.483-502.
  • Özçelik, S.E. Ve Erlat G. (2013) "Turkey's Comparative Advantages and Dynamic Market Positioning in the EU Market" Topics in Middle Eastern and African Economies, Vol.15, No.2, September, pp 42-70.
  • Rodrik, D. (2011) "The Future of Economic Convergence", NBER Working Paper Series, 17400, September
  • Türkcan, K. (2014) "Investigation the Role of Extensive Margin, Intensive Margin, Price and Quantity Components on Turkey's Exporth Growth During 1998-2011" Turkish Economic Association Discussion Paper, 2014/2, February.
  • Türkcan, K. Ve Pişkin, E. (2014) "Ticaret Anlaşmalarının Türkiye'nin İhracat Dinamiğine Etkisi: Yaygın ve Yoğun Ticaret" Türkiye Ekonomi Kurumu Tartışma Metni, 2014/10, Kasım.
  • Utkulu, U. Ve Seymen, D. (2004) "Revealed Comparative Advantage and Compettiveness: Evidence for Turkey vis-a-vis the EU/15" presented at the European Trade Study Group 6th Annual Conference, ETSG, September.
  • Vergil H. Ve Yıldırım, E. (2006) "AB-Türkiye Gümrük Birliği'nin Türkiye'nin Rekabet Gücü Üzerindeki Etkileri" Erciyes Üniversitesi İİBF Dergisi, Sayı 26, Ocak - Haziran, ss.1-21.
  • Yılmaz, B. (2003) "Turkey's Competitiveness in the European Union: A Comparison with Five Candidate Countries - Bulgaria, The Czech Republic, Hungary, Poland, Romania- and the EU15" Ezoneplus Working Paper, No.12.
APA KAPLAN H, TUR F (2017). Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. , 59 - 74.
Chicago KAPLAN Hayrettin,TUR Feridun Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. (2017): 59 - 74.
MLA KAPLAN Hayrettin,TUR Feridun Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. , 2017, ss.59 - 74.
AMA KAPLAN H,TUR F Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. . 2017; 59 - 74.
Vancouver KAPLAN H,TUR F Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. . 2017; 59 - 74.
IEEE KAPLAN H,TUR F "Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm." , ss.59 - 74, 2017.
ISNAD KAPLAN, Hayrettin - TUR, Feridun. "Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm". (2017), 59-74.
APA KAPLAN H, TUR F (2017). Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. Ege Akademik Bakış, 17(1), 59 - 74.
Chicago KAPLAN Hayrettin,TUR Feridun Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. Ege Akademik Bakış 17, no.1 (2017): 59 - 74.
MLA KAPLAN Hayrettin,TUR Feridun Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. Ege Akademik Bakış, vol.17, no.1, 2017, ss.59 - 74.
AMA KAPLAN H,TUR F Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. Ege Akademik Bakış. 2017; 17(1): 59 - 74.
Vancouver KAPLAN H,TUR F Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm. Ege Akademik Bakış. 2017; 17(1): 59 - 74.
IEEE KAPLAN H,TUR F "Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm." Ege Akademik Bakış, 17, ss.59 - 74, 2017.
ISNAD KAPLAN, Hayrettin - TUR, Feridun. "Türkiye'de İhracatın Sektör ve Pazar Çeşitliliği Çerçevesinde Yaşadığı Yapısal Dönüşüm". Ege Akademik Bakış 17/1 (2017), 59-74.