CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN

Yıl: 2016 Cilt: 11 Sayı: 21 Sayfa Aralığı: 215 - 224 Metin Dili: Türkçe İndeks Tarihi: 29-07-2022

CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN

Öz:
Osmanlı'dan Cumhuriyet'e uzanan tarihsel çizgide adı göç ve göçmen kelimeleri sıkça anılan yerlerden biri de Samsun'dur. Osmanlı döneminde önce Kafkas göçleri ile başlayan bu göç ve iskan süreci Balkan göçleri ve mübadele ile devam etti. Samsun bu süreçte sadece dış göçlere değil aynı zamanda iç göçlere de sahne oldu. I. Dünya Savaşı yıllarında Rus işgaline uğramış yerlerden kaçan pek çok göçmene Samsun yıllarca ev sahipliği yaptı. Cumhuriyet dönemine gelindiğinde ise Doğu Anadolu'dan asayiş ve güvenlik sorunu nedeniyle yerlerinden kaldırılan ailelerin iskân birimlerinden biri yine Samsun oldu. Zorunlu göç ve iskân niteliğindeki bu nüfus hareketinde nakledilen aileler devlet imkânları ile taşınmış ve sahile yakın olmayan bölgelerde iskân edilmişlerdir. Samsun'a bu şekilde yerleştirilen ailelerin üretici konuma gelene kadarki iaşe ihtiyaçları, ev ve arazi ile birlikte üretim vasıtaları ve de sağlık ihtiyaçları yine devlet imkânları ile karşılanmıştır
Anahtar Kelime:

Konular: Tarih Siyasi Bilimler

FORCED MIGRATION AND SETTLEMENT FROM EAST ANATOLIA TO SAMSUN IN THE EARLY YEARS OF THE REPUBLIC

Öz:
Samsun is one of the cities where the words "migration" and "migrant" were commonly used during the transition from the Ottoman Empire to the Republican Period. The migration and settlement, which began with the Caucasian migrations in the Ottoman Empire, were followed by the Balkan migrations and population exchange. In this period, Samsun witnessed not only external but also internal migration. During the First World War, Samsun hosted many migrants who fled from places invaded by Russia for years. In the Republican period, Samsun became one of the settlement areas used by families who were displaced from East Anatolia because of public order and security issues. The families who were forced to move were transported by the government and settled in regions that were not close to the shore. The food needs, homes and land, means of production and the health needs of the families who were settled in Samsun in this way were also met by the government until they became productive
Anahtar Kelime:

Konular: Tarih Siyasi Bilimler
Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • AKGÜL, Suat, Yakın Tarihimizde Dersim İsyanları ve Gerçekler, İstanbul 1992
  • ARI, Kemal, Büyük Mübadele Türkiye’ye Zorunlu Göç (1923-1925), Tarih Vakfı Yurt Yayını, İstanbul 1995.
  • BABUŞ, Fikret, Osmanlı’dan Günümüze Etnik-Sosyal Politikalar Çerçevesinde Göç ve İskân Siyaseti Uygulamaları, Ozan Yayıncılık, İstanbul 2006.
  • ÇAĞAPTAY, Soner, “Kemalist Dönemde Göç ve İskan Politikaları: Türk Kimliği Üzerine Bir Çalışma”, Toplum ve Bilim, S: 93 (Yaz 2002).
  • Eski ve Yeni Toprak, İskân Hükümleri ve Uygulama Kılavuzu, Haz. Naci Kökdemir, Ankara 1952.
  • Genelkurmay Belgelerinde Kürt İsyanları-III, Kaynak Yayınları, İstanbul 1992. HALAÇOĞLU, Ahmet, Balkan Harbi Sonrasında Rumeli’den Türk Göçleri (1912-1913), Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara 1994.
  • İPEK, Nedim, “Birinci Dünya Savaşı Esnasında Karadeniz ve Doğu Karadeniz’deki Göç Hareketleri”, 19 Mayıs ve Milli Mücadelede Samsun Sempozyumu Bildiriler 16-20 Mayıs 1994, Samsun.
  • -------, Mübadele ve Samsun, Türk Tarih Kurumu Yayını, Ankara 2000.
  • -------, Rumeli’den Anadolu’ya Türk Göçleri, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara 1999.
  • Muhacirlere, Naklolunanlara, Toprağa Muhtaç Yerli Çiftçilere ve Aşiret Fertlerine 2510 Sayılı Kanuna Göre Verilecek Ev ve Toprakların Kayıtlarına, Temlik ve Borçlanma Muamelelerinin Suret-i Cereyanına Dair İzahname, Köyöğretmeni Basımevi, Ankara 1936.
  • KOCA, Hüseyin, Yakın Tarihimizde Hükümetlerin Doğu-Güneydoğu Anadolu Politikaları, Konya 1998.
  • ÖZTÜRK, Hıdır, Tarihimizde Tunceli ve Ermeni Mezalimi, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü, Ankara 1984.
  • RİŞVANOĞLU, Mahmut, Doğu Aşiretleri ve Emperyalizm, İstanbul 1978.
  • SAYDAM, Abdullah, Kırım ve Kafkasya Göçleri (1856-1876), Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara 1997.
  • TEKELİ, İlhan, “Osmanlı İmparatorluğu’ndan Günümüze Nüfusun Zorunlu Yer Değiştirmesi ve İskân Sorunu”, Toplum ve Bilim, S: 50 (Yaz 1990).
  • Toprak ve İskân Çalışmaları, Başvekâlet Toprak ve İskân İşleri Genel Müdürlüğü, Ankara 1955.
APA DUMAN O (2016). CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. , 215 - 224.
Chicago DUMAN ONDER CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. (2016): 215 - 224.
MLA DUMAN ONDER CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. , 2016, ss.215 - 224.
AMA DUMAN O CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. . 2016; 215 - 224.
Vancouver DUMAN O CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. . 2016; 215 - 224.
IEEE DUMAN O "CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN." , ss.215 - 224, 2016.
ISNAD DUMAN, ONDER. "CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN". (2016), 215-224.
APA DUMAN O (2016). CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. Karadeniz İncelemeleri Dergisi, 11(21), 215 - 224.
Chicago DUMAN ONDER CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. Karadeniz İncelemeleri Dergisi 11, no.21 (2016): 215 - 224.
MLA DUMAN ONDER CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. Karadeniz İncelemeleri Dergisi, vol.11, no.21, 2016, ss.215 - 224.
AMA DUMAN O CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. Karadeniz İncelemeleri Dergisi. 2016; 11(21): 215 - 224.
Vancouver DUMAN O CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN. Karadeniz İncelemeleri Dergisi. 2016; 11(21): 215 - 224.
IEEE DUMAN O "CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN." Karadeniz İncelemeleri Dergisi, 11, ss.215 - 224, 2016.
ISNAD DUMAN, ONDER. "CUMHURİYET’İN İLK YILLARINDA DOĞU ANADOLU’DAN SAMSUN’A ZORUNLU GÖÇ VE İSKÂN". Karadeniz İncelemeleri Dergisi 11/21 (2016), 215-224.