Yıl: 2017 Cilt: 7 Sayı: 2 Sayfa Aralığı: 674 - 683 Metin Dili: Türkçe DOI: 10.7212/zkufbd.v7i2.976 İndeks Tarihi: 03-04-2019

Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları

Öz:
Yüksek teknoloji ve mühendislik gerektiren büyük bütçeli ulaşım altyapı projeleri, sahip oldukları riskler ve sözleşme tarafları arasındadoğurabilecekleri uyuşmazlıklar itibariyle önemli projelerdir. Uluslararası ulaşım altyapı işlerinde, FIDIC (Müşavir MühendislerUluslararası Federasyonu) tipi sözleşmelere sıklıkla rastlanmaktadır. FIDIC’in, 1999 basımı sözleşmelerinde, genel şartlarda sunulanUyuşmazlık Çözüm Kurulu (UÇK), hukuk (hukuk davaları) veya tahkim yolu ile uyuşmazlıkların çözümünden önce başvurulanalternatif ve ara bir uyuşmazlık çözüm yöntemidir. Uyuşmazlık kurullarının bir türü olan UÇK, bağımsız, tarafsız, profesyonel, teknikve mühendislik yönü ağır olan üye veya üyelerden oluşur. Bir diğer önemli avantajı, mahkeme veya tahkime oranla daha kısa süre vemaliyetle tarafların uygulamaları gereken karar verebilmeleridir. Bu çalışmada, ülkemizde son 15 yılda kullanılmaya başlanan UÇK’leredair bir değerlendirme sunulmuştur. Öncelikle, 1970’lerden itibaren uluslararası projelerde uygulanan uyuşmazlık kurulları ve türleritanıtılmış, FIDIC sözleşmelerinde UÇK’nin seçim ve atanma usulleri ile işleyişleri açıklanmış, uluslararası tecrübe ve örnekler verilmiştir.Çalışmanın ikinci kısmında, UÇK’lere dair yerel algı, bilgi ve tecrübenin, ulaşım projeleri özelinde değerlendirilmesi amacıyla,Türk inşaat sektöründe altyapı işlerinde uzmanlaşmış müteahhit ve müşavir firma yetkililerini hedefleyen bir anket düzenlenmiştir.11 adet uzman ve yetkili ile yapılan ankette, katılımcılardan, ulaşım altyapı işlerine dair riskleri sıralamaları ve farklı uyuşmazlıkçözüm yöntemlerinin, bu risklerden kaynaklanan uyuşmazlıkları çözmedeki etkinliklerini, kendi bilgi ve tecrübelerine dayanarakderecelendirmeleri istenmiştir. Yakın gelecekte, Türk inşaat sektöründe kullanımı yoğunlaşacağı düşünülen uyuşmazlık kurulları ileilgili bilgi ve tecrübenin geliştirilmesine ve yerel kurul üyelerine ihtiyaç duyulduğu, avantajları bilinmesine rağmen kurul kararlarınınuygulanmasına dair bazı endişelerin olduğu elde edilen önemli sonuçlar arasında yer almıştır.
Anahtar Kelime:

Dispute Adjudication Board Practices in Turkish Construction Industry

Öz:
Large-scale transport infrastructures require significant capital costs, innovative technology/engineering and contain specific risks giving rise to disputes between the contracting parties. FIDIC (International Federation of Consulting Engineers) forms of contract are commonly used on international projects. Dispute boards have been internationally recognised from 1970s and onwards as an alternative and intermediate way of dispute resolution with time and cost advantages over litigation and arbitration. Dispute Adjudication Board (DAB) is a type of dispute board and contained under the general provisions of 1999 version FIDIC contracts. DAB is formed of independent, impartial and professional member(s) with technical knowledge. Parties must give effect to their decisions which is the other important advantage of DAB. The purpose of this paper is to assess DABs which have been in the local market over the past 15 years. Firstly, types of dispute boards, procedures for DAB assignment and functioning under FIDIC contracts have been reviewed. Important international practices have been introduced. Secondly, surveys have been conducted to investigate Turkish contractors and consultants’ (experienced on infrastructures) understanding on DAB applications. 11 experts and managers have been asked to rank risks for transport infrastructures and rate effectiveness of different dispute resolution methods for disputes arising from each defined risk group. Dispute boards are expected to become locally common and local adjudicators are needed to respond to market needs. Knowledge and experience to utilize DABs must be improved. Notwithstanding the general understanding on their advantages, there are concerns about the enforcement of their decisions.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Derleme Erişim Türü: Erişime Açık
  • Akbıyıklı, R., Dikmen, SU., Alpkökin, P. 2010. Türkiye’de büyük bir otoyol inşaatı projesinde oluşmuş bir taşkın olayının ekonomik etkilerinin incelenmesi. 1. Proje ve Yapım Yönetimi Kongresi, s. 785-797, Ankara.
  • Alpkokin, P., Kiremitci Topuz, S., Black, J.A., Cetinavci, S. 2016. LRT and street tram policies and implementation in Turkish cities. J. Transp. Geogr., 54: 476–487.
  • Anderson, RNM. 2008. Adjudication in the United Kingdom: Constitutional implications. J. Prof. Iss. Eng. Educ. Pract., 134(3): 309-314.
  • Atik Tüzemen, E. 2014. FIDIC kırmızı kitap (New Red Book) kuralları uyarınca inşaat sözleşmelerinde müteahhidin sorumluluğu. Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi C, XVIII, 2: 53-84.
  • Bunni, NG. 2009. Dispute boards. A presentation on dispute boards with particular emphasize on FIDIC’s DAB procedure. ICC/FIDIC Events, İstanbul.
  • Bunni, NG. 2005. The FIDIC forms of contract, 3rd Edition, Wiley and Blackwell, UK, 599 pp.
  • Chern, C. 2011. Chern on dispute boards: Practice and procedure, 2nd Edition, Wiley and Blackwell, UK, 1 pp.
  • El-Adaway IH., Ezeldin, AS. 2007. Dispute review boards: Expected application on Egyptian large-scale construction projects. J. Prof. Iss. Eng. Educ. Pract., 133(4): 365-372.
  • Flyvbjerg, B., Holm, MS., Buhl, S. 2002. Underestimating costs in public works projects: Error or Lie?. J. Am. Plann. Assoc., 68(3): 279-295.
  • Ghosh, S. Jintanapakanont, J. 2004. Identifying and assessing the critical risk factors in an underground rail project in Thailand: A factor analysis approach. Int. J. Proj. Manag., 22: 633-643.
  • Hewitt, A. 2011. Construction claims & responses: Effective writing & presentation, Wiley Blackwell, UK, 175 pp.
  • Hill, T., Wall, CJ. 2008. Adjudication: Temporary binding and tiered dispute resolution in construction and engineering: Hong Kong experience. J. Prof. Iss. Eng. Educ. Pract., 134(3): 306-308.
  • İnözü, D. 2013. FIDIC’in 100. yılı ve teknik müşavirlik sektörümüz. Türk Müşavir Mühendisler ve Mimarlar Birliği Teknik Müşavir Dergisi, 29: 3.
  • Knutson, R. 2005. An analysis of international construction contracts, Kluwer Law International and International Bar Association, The Netherlands.
  • Köksal, T. 2013. FIDIC inşaat işleri şartnamelerine göre taraflar arasındaki uyuşmazlıkların çözümü mekanizmaları. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 106: 411-428.
  • Köksal, T. 2010. Uluslararası inşaat sözleşmesi modeli olarak FIDIC inşaat işleri sözleşme şartları. Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(20): 85-109.
  • Menassa, CC., Mora, FP. 2010. Analysis of dispute review boards application in U.S. construction projects from 1975 to 2007. J. Manage.Eng., 26(2): 65-77.
  • Ndekugri, I., Chapman, P., Smith, N., Hughes, N. 2014. Best practice in the training, appointment, and remuneration of members of dispute boards for large infrastructure projects. J. Prof. Iss. Eng. Educ. Pract., 30(2): 185-193.
  • Owens, C. 2008. Dispute resolution in the construction industry in Ireland: A move to adjudication? J. Prof. Iss. Eng. Educ. Pract., 134(2): 220-223.
  • Owen, G., Totterdill, G. 2008. Dispute boards: Procedures and practices, Thomas Telford, UK, 17 pp.
  • Perera, B., Dhanasinghe, I., Rameezdeen, R. 2009. Risk management in road construction: the case of Sri Lanka. Int. J. St. Prop. Manage., 13(2): 87–102.
  • Seifert, BM. 2005. İnternational construction dispute adjudication under international federation of consulting engineers conditions of contract and the dispute adjudication board. J. Prof. Iss. Eng. Educ. Pract., 131(2): 149-157.
  • Teo, PJP. 2008. Adjudication: Singapore perspective. J. Prof. Iss. Eng. Educ. Pract., 134(2): 224-230.
  • Tezcan, Y. 2009(a). FIDIC sözleşme ihtilaflarında son gelişmeler. Türk Müşavir Mühendisler ve Mimarlar Birliği Teknik Müşavir Dergisi,13: 16-21.
  • Tezcan, Y. 2009(b). FIDIC sözleşmelerinde süre uzatımı talepleri nasıl analiz edilir? (Vaka etüdü). Türk Müşavir Mühendisler ve Mimarlar Birliği Teknik Müşavir Dergisi, 14: 13-19.
  • Türegün, N. 1996. FIDIC açısından inşaat sözleşmeleri. Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü İnşaat Sözleşmeleri Ortak Semineri, s.249-285, Ankara.
  • Totterdill, BW. 2006. FIDIC users’ guide: A practical guide to the 1999 red and yellow books, Thomas Telford Publishing, London, 288 pp.
  • Zayed, T., Amer, M., Pan, J. 2008. Assessing risk and uncertainty inherent in Chinese highway projects using AHP. Int. J. Proj. Manag., 26: 408-419.
APA ALPKÖKİN P (2017). Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. , 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
Chicago ALPKÖKİN PELİN Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. (2017): 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
MLA ALPKÖKİN PELİN Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. , 2017, ss.674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
AMA ALPKÖKİN P Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. . 2017; 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
Vancouver ALPKÖKİN P Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. . 2017; 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
IEEE ALPKÖKİN P "Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları." , ss.674 - 683, 2017. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
ISNAD ALPKÖKİN, PELİN. "Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları". (2017), 674-683. https://doi.org/10.7212/zkufbd.v7i2.976
APA ALPKÖKİN P (2017). Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi, 7(2), 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
Chicago ALPKÖKİN PELİN Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi 7, no.2 (2017): 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
MLA ALPKÖKİN PELİN Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi, vol.7, no.2, 2017, ss.674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
AMA ALPKÖKİN P Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi. 2017; 7(2): 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
Vancouver ALPKÖKİN P Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları. Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi. 2017; 7(2): 674 - 683. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
IEEE ALPKÖKİN P "Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları." Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi, 7, ss.674 - 683, 2017. 10.7212/zkufbd.v7i2.976
ISNAD ALPKÖKİN, PELİN. "Türk İnşaat Sektöründe Uyuşmazlık Çözüm Kurulu Uygulamaları". Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi 7/2 (2017), 674-683. https://doi.org/10.7212/zkufbd.v7i2.976