Yıl: 2019 Cilt: 0 Sayı: 36 Sayfa Aralığı: 259 - 272 Metin Dili: Türkçe DOI: 10.30794/pausbed.454632 İndeks Tarihi: 03-11-2021

ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA

Öz:
Çalışmanın amacı Sosyal Öğrenme Teorisi’nden hareketle sosyal zekanın örgütsel sosyalleşme üzerindeki etkisini keşfetmektir.Araştırma kamu ve özel sektörde çalışan 200 kişi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Anket tekniği ve kolayda örnekleme yöntemiaracılığıyla katılımcılardan veri toplanmıştır. Araştırmada sosyal zekanın boyutları; sosyal bilgi süreci, sosyal beceri ve sosyalfarkındalık şeklindedir. Örgütsel sosyalleşmenin boyutları; örgütün tarihçesi, örgütün dili, örgütün politikaları, örgütteki kişiler,örgütün amaç ve değerleri ve çalışanın performans yeterliliği şeklindedir. Regresyon analizinin sonuçlarına göre; sosyal bilgisüreci ve sosyal farkındalığın örgütsel sosyalleşme ve örgütsel sosyalleşmenin tüm boyutlarını açıklamada anlamlı ve pozitifyönlü katkısı bulunmaktadır. Sosyal beceri ise örgütsel sosyalleşme ve örgütün politikaları, örgütteki kişiler ve örgütün amaçve değerlerini açıklamada anlamlı ve pozitif yönlü katkı yapmaktadır. Ayrıca özel sektör çalışanlarının sosyal beceri düzeyleriile bir bütün olarak örgütsel sosyalleşme ve örgütün tarihçesi, örgütün politikaları ve çalışanın performans yeterliliğine dairdüzeyleri kamu sektörü çalışanlarına göre daha fazladır. Elde edilen sonuçlar üzerinden yöneticilere ve gelecek dönemaraştırmalarına tavsiyelerde bulunulmuştur.
Anahtar Kelime:

A NEW ANTECEDENT TO ORGANIZATIONAL SOCIALIZATION: SOCIAL INTELLIGENCE

Öz:
Grounded in the Social Learning Theory this study aimed to explore the effects of social intelligence on organizational socialization. The research was conducted on 200 people working in the public and private sector. Data were collected from the participants through survey technique and convenience sampling method. The dimensions of social intelligence are social information processing, social skills, and social awareness. And the dimensions of organizational socialization are history, language, politics, people, organizational goals and values and performance proficiency. According to the result of the regression analysis, social information processing and social awareness have a significant and positive contribution to predicting the organizational socialization both as a whole and it’s all dimensions. Besides, social skills have a significant and positive contribution to predicting the organizational socialization and its some dimensions which are politics, people and organizational goals and values. Furthermore, the level of private sector employees’ social skills and organizational socialization and its some dimensions which are history, politics and performance proficiency is higher than public sector employees. Different suggestions provided to managers and next term research.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
4
5
5
  • Albretch, K. (2006). Social Intelligence: The New Science of Success, Jossey-Bass, San Francisco.
  • Araza, A., Aslan, G. ve Bulut, Ç. (2013). “Örgütsel Sosyalleşme: Bir Literatür Taraması”, Journal of Yasar University, 8(32), 5556-5582.
  • Ateş, F. (2017). Yönetim ve Strateji: 101 Teori ve Yaklaşım. (Ed: Ö. Turunç ve H. Turgut), Siyasal Kitabevi, Ankara.
  • Bahn, D. (2001). “Social Learning Theory: Its Application in the Context of Nurse Education”. Nurse Education Today, 21(2), 110-117.
  • Bandura, A. (1963). Social Learning and Personality Development. Holt, Rinehart, and Winston, New York.
  • Bandura, A. (1986). Social Foundations of Thought and Action: A Social Cognitive Theory, Prentice-Hall, Inc., Englewood Cliffs, NJ, US
  • Bandura, A. (2002). “Social Cognitive Theory in Cultural Context”. Applied Psychology, 51(2), 269-290.
  • Bayyurt, N. ve Kılıç, C. H. (2017). “Liderlik Tarzının Örgüt Bağlılığına Etkisi: Bir Hastane Araştırması”. İşletme ve İktisat Çalışmaları Dergisi, 5(2), 1-13.
  • Bellanca, J. A. (1997). Active Learning Handbook for Multiple Intelligences Classrooms. Sage Publications Inc., United States.
  • Bowling A. (2002). Research Methods in Health. in Investigating Health and Health Services. Second edition, Open University Press, Buckingham
  • Boyatzis, R. E. (2009). “Competencies as a Behavioral Approach to Emotional Intelligence”. Journal of Management Development, 28(9), 749-770.
  • Buzan, T. (2012). The Power of Social Intelligence: 10 Ways to Tap into Your Social Genius. HarperCollins, UK.
  • Chao, G. T., O’Leary-Kelly, A. M., Wolf, S., Klein, H. J. ve Gardner, P. D. (1994). “Organizational Socialization: Its Content and Consequences”, Journal of Applied Psychology, 79(5), 730-743.
  • Cronbach, L. J. (1951). “Coefficient Alpha and the Internal Structure of Tests”. Psychometrika 16(3), 297-334.
  • Çalık, C. (2006). “Örgütsel Sosyalleşme Sürecinde Eğitimin Değişen Rolü ve Önemi”, Kastamonu Eğitim Dergisi, 14(1), 1-10.
  • Çapar, D. (2007). İlköğretim Okulu Sınıf ve Branş Öğretmenlerinin Örgütsel Sosyalleşme Düzeyleri, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.
  • Çavuş, M. F. (2012). “Socialization and Organizational Citizenship Behavior among Turkish Primary and Secondary School Teachers”. Work, 43(3), 361-368.
  • Çavuş, M. F., Pekkan, N. Ü. ve Develi, A. (2017a). “Sosyal Zekanın Örgütsel Sosyalleşme Üzerindeki Etkisini Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma”, V. Örgütsel Davranış Kongresi, 3-4 Kasım, Antalya.
  • Çavuş, M. F., Pekkan, N. Ü. ve Develi, A. (2017b). “A Research on Explore the Effects of Social Intelligence on Organizational Identification”, Third International Scientific-Business Conference Leadership & Management: Integrated Politics of Research and Innovations (LIMEN), 106-111, 14 Aralık, Belgrad/Sırbistan.
  • Çelik, V. (2012). Okul Kültürü ve Yönetimi, 5. Baskı, Pegem Akademi Yayıncılık, Ankara.
  • Çoruk, A., Tutkun, T. ve Genç, S. Z. (2016). “Öğretim Elemanlarının Örgütsel Sosyalleşme Düzeylerine İlişkin Algılarının İncelenmesi”, Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 343-358.
  • Daniel, M. H. (1997). “Intelligence Testing: Status and Trends”. American Psychologist, 52(10), 1038-1045.
  • Doğan, T. (2006). Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Zeka Düzeylerinin Depresyon ve Bazı Değişkenlerle İlişkisinin İncelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
  • Doğan, T. ve Çetin, B. (2009). “Tromso Sosyal Zeka Ölçeği Türkçe Formunun Faktör Yapısı, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, Educational Sciences: Theory and Practice, 7(1), 241-268.
  • Erdoğan, U. (2012). İlköğretim Okullarının Bürokratik Yapıları ile Öğretmenlerin Örgütsel Sosyalleşme Düzeyleri Arasındaki İlişki (Malatya İli Örneği), (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Üniversitesi, Malatya.
  • Field, A. P. (2009). Discovering Statistics Using SPSS: and Sex and Drugs and Rock ‘N’ Roll, 3rd Edition, Sage Publications, London.
  • Genc, V. ve Gulertekin Genc, S. (2018). “Can Hotel Managers with Social İntelligence Affect the Emotions of Employees?” Cogent Business & Management, 5(1), 1-16.
  • Goleman, D. (2006). Social Intelligence: Beyond IQ, Beyond Emotional Intelligence. Bantam Books, New York.
  • Gürbüz, S. ve Şahin, F. (2017). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri, 4. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.
  • Haueter, J. A., Macan, T. H. ve Winter, J. (2003). “Measurement of Newcomer Socialization: Construct Validation of a Multidimensional Scale”. Journal of Vocational Behavior, 63(1), 20-39.
  • Karadoğan, N. B. (2010). Yöneticilerin Sosyal Zeka Seviyelerinin Çalışanların İş Doyumuna Etkisi, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Üniversitesi, İzmir.
  • Kartal, S. (2008). “Eğitim Çalışanlarının Örgütsel Sosyalleşmelerinde İlköğretim Okulu Yöneticilerinin Katkıları ve İki Örnek Olay”. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(15), 75-88.
  • Kızıltepe, Z. (2012). Öğretişim: Eğitim Psikolojisine Çağdaş Bir Yaklaşım. 3. Baskı, Ofset Yayınevi, İstanbul.
  • King, R. C., Xia, W., Quick, J. C. ve Sethi, V. (2005). “Socialization and Organizational Outcomes of Information Technology Professionals”, Career Development International, 10(1), 26-51.
  • Klein, H. J. ve Weaver, N. A. (2000). “The Effectiveness of An Organizational-Level Orientation Training Program in The Socialization of New Hires”, Personel Psychology, 53(1), 47-66.
  • Kline, R. B., (2011). Principles and Practice of Structural Equation Modelling. 3rd Edition, Guilford Press, New York Kowtha, N. R. (2018). Organizational Socialization of Newcomers: The Role of Professional Socialization.International Journal of Training and Development, 22(2), 87-106.
  • Köknel, Ö. (2003). Akıl ile Düşünme Gücü, Altın Kitaplar Yayınevi, İstanbul.
  • Lathesh, K. R. ve Vidya D. A. (2018). “A Study on Social Intelligence and its Impact on Employee Performance of Insurance Sectors in Mysuru City”, International Journal of Mechanical Engineering and Technology 9(1), 530-537.
  • McCormick, J., Alavi, S. B. ve Hanham, J. (2015). The importance of context when applying social cognitive theory in organizations. A. Örtenblad (Ed.). Handbook of Research on Management Ideas and Panaceas: Adaptation and Context, 110-129, Edward Elgar Publishing Limited, UK.
  • Nunnally, J. C. (1978). Psychometric Theory. McGraw-Hill, New York, London.
  • O’Brien, R. M. (2007). “A Caution Regarding Rules of Thumb for Variance Inflation Factors”, Quality & Quantity, 41(5), 673-690.
  • O’Sullivan, F. (1997). “Learning Organizations-Reengineering Schools for Life Long Learning”, School Leadership and Management, 17(2), 217-229.
  • Özçelik, F. (2008). Örgütsel Sosyalleşmenin Örgütsel Bağlılığa Etkisi: Bir Uygulama. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Üniversitesi, İstanbul.
  • Özkalp, E. (2005). “Örgüt Kültürü ve Kurumsal Gelişmeler”, Eskişehir Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi Dergisi, 1(2), 59-87.
  • Özşahin, M., Bayarçelik, E. B. ve Yıldız, B. (2017). “Strateji Tipleri İle Yenilik Performansı İlişkisinde Stratejik Karar Verme Hızının Şartlı Değişken (Moderatör) Etkisi”. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, 16. UİK Özel Sayısı: 749-766.
  • Podsakoff, P. M., MacKenzie, S. B., Lee, J. Y., ve Podsakoff, N. P. (2003). “Common Method Biases in Behavioral Research: A Critical Review of the Literature and Recommended Remedies”. Journal of Applied Psychology, 88(5), 879-903.
  • Roberts, K. H. ve Hunt, D. M. (1991). Organizational Behavior. PWS-Kent Publishing Company, Boston. Seal, C. R., Boyatzis, R. E. ve Bailey, J. R. (2006). “Fostering Emotional and Social Intelligence in Organizations”. Organization Management Journal, 3(3), 190-209.
  • Silvera, D., Martinussen, M. ve Dahl, T. I. (2001). “The Tromso Social Intelligence Scale, a Self Report Measure of Social Intelligence”, Scandinavian Journal of Psychology, 42(4), 313-319.
  • Spagnoli, P. (2017). “Organizational Socialization Learning, Organizational Career Growth, and Work Outcomes: A Moderated Mediation Model”. Journal of Career Development, 1-17
  • Thorndike, E. L. (1920). “Intelligence and Its Use”. Harper’s Magazine, 140, 227-235.
  • Vos, A. D., Buyens, D. ve Schalk, R. (2003). “Psychological Contract Development during Organizational Socalization: Adaptation to Reality and The Role of Reciprocity”, Journal of Organizational Behavior, 24(5), 537-559.
  • Vural, F. (2015). İlkokul ve Ortaokul Yönetici ve Öğretmenlerinin Örgütsel Sosyalleşme Düzeylerinin İncelenmesi (İzmir İli Örneği). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Okan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Üniversitesi, İstanbul.
  • Walker, R. E. ve Foley, J. M. (1973). “Social Intelligence: Its History and Measurement”, Psychological Reports, 33(3), 839-864.
  • Wood, R. ve Bandura, A. (1989). “Social Cognitive Theory of Organizational Management”. Academy of Management Review, 14(3), 361-384.
  • Yelkikalan, N. (2006). “21. Yüzyılda Girişimcinin Yeni Özelliği: Duygusal Zeka”, Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 1(2), 39-51.
  • Yıldırım, E. (2006). Örgütsel Öğrenmenin Öncülü Olarak Örgütsel Zeka: Teori ve Bir Uygulama, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Üniversitesi, Konya.
  • Yüksel, Ö. (2007). İnsan Kaynakları Yönetimi. 6. Baskı, Gazi Kitabevi, Ankara.
APA Çavuş M, PEKKAN N, DEVELİ A (2019). ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. , 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
Chicago Çavuş Mustafa Fedai,PEKKAN Nazmiye Ülkü,DEVELİ Alptekin ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. (2019): 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
MLA Çavuş Mustafa Fedai,PEKKAN Nazmiye Ülkü,DEVELİ Alptekin ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. , 2019, ss.259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
AMA Çavuş M,PEKKAN N,DEVELİ A ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. . 2019; 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
Vancouver Çavuş M,PEKKAN N,DEVELİ A ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. . 2019; 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
IEEE Çavuş M,PEKKAN N,DEVELİ A "ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA." , ss.259 - 272, 2019. 10.30794/pausbed.454632
ISNAD Çavuş, Mustafa Fedai vd. "ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA". (2019), 259-272. https://doi.org/10.30794/pausbed.454632
APA Çavuş M, PEKKAN N, DEVELİ A (2019). ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 0(36), 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
Chicago Çavuş Mustafa Fedai,PEKKAN Nazmiye Ülkü,DEVELİ Alptekin ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 0, no.36 (2019): 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
MLA Çavuş Mustafa Fedai,PEKKAN Nazmiye Ülkü,DEVELİ Alptekin ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol.0, no.36, 2019, ss.259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
AMA Çavuş M,PEKKAN N,DEVELİ A ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2019; 0(36): 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
Vancouver Çavuş M,PEKKAN N,DEVELİ A ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2019; 0(36): 259 - 272. 10.30794/pausbed.454632
IEEE Çavuş M,PEKKAN N,DEVELİ A "ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA." Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 0, ss.259 - 272, 2019. 10.30794/pausbed.454632
ISNAD Çavuş, Mustafa Fedai vd. "ÖRGÜTSEL SOSYALLEŞMEYE YENİ BİR ÖNCÜL: SOSYAL ZEKA". Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 36 (2019), 259-272. https://doi.org/10.30794/pausbed.454632