Yıl: 2021 Cilt: 6 Sayı: 2 Sayfa Aralığı: 105 - 113 Metin Dili: Türkçe DOI: 10.35232/estudamhsd.875463 İndeks Tarihi: 03-02-2022

YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON

Öz:
Ülkemizde nüfusun giderek yaşlanmakta olduğu ve yaşlıların artan şekilde yaşlı bakımevi ve huzur evlerinde barınacağı düşüncesiyle gerçekleştirilen bu çalışmada; İstanbul'daki Türkiye’nin en eski yaşlı bakımevlerinden birinde yaşayan 65 yaş üstü kişilerin uyku kalitesi ve depresyon durumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Kesitsel tipteki bu araştırmanın evrenini, yaşlı bakımevinde yaşamakta olan 149 kişi oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri, Aralık 2019’da katılımcıların sosyodemografik özellikleri, depresyon durumları (Geriatrik Depresyon Ölçeği 15 Kısa Form- GDÖ15) ve uyku kalitelerini (Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi-PUKİ) belirlemeye yönelik bir soru formu aracılığı ile 107 kişiden yüz yüze olarak toplandı. Evrenin çalışma grubuna katılım oranı %71,8 olarak bulundu. Çalışmaya katılanların yaş ortalaması 74,06±7,07 olup %69,2’si erkekti. Depresyon belirtilerine sahip olanların oranı %29,0, uyku kalitesi kötü olanların oranı ise %51,4 olarak bulundu. GDÖ-15 depresyon puanı açısından kronik hastalığı olan grupla olmayan grup arasında istatistiksel olarak önemli fark bulunurken (p=0,047), PUKİ skoru açısından bulunmadı. Cinsiyet ve ziyaret edilme durumları açısındansa hem uyku kalitesi hem de depresyon puanı açısından gruplar arasında istatistiksel olarak önemli fark saptanmadı. PUKİ skoru ile GDÖ-15 depresyon puanı arasında pozitif yönde önemli bir korelasyon bulunmakta (r=0,421; p<0,001), uyku kalitesi kötü olanların depresyon puanları da yüksek bulundu.
Anahtar Kelime:

Sleep Quality and Depression of Older People Living at Care Home

Öz:
As Turkey's population is getting older, a growing number of older people live in care and nursing homes. This study aims to determine the depression and the sleeping quality states of people aged 65 and older, who live in a care home. The population of this cross-sectional study is 149 elderly people who live in one of the oldest care home in Istanbul. In December 2019, the data of the study were collected from 107 participants via face-to-face questionnaires that included the Geriatric Depression Scale -15 (GDS-15) and Pittsburgh Sleeping Quality Index (PSQI), besides sociodemographic questions. The participation rate was 71.8%. The average age of the participants was 74.06±7.07, and the majority of them were male (69.2%). The findings of the study revealed 29.0% had depression symptoms and 51.4% had poor sleep quality. It was determined that there was a statistically significant difference between the groups whether having at least a chronic disease or not, in terms of depression scores (p=0.047), but no difference between sleep quality. There were no significant differences between groups of gender and whether they were being visited by their acquaintances or not, as far as depression score and sleep quality are concerned. There was a significant positive correlation between PSQI and GDS-15 depression scores (r=0.421; p<0.001), that people with poor sleep quality were found to have increased GDS-15 depression scores.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
1
2
2
  • 1. Türkiye İstatistik Kurumu. [Internet]. 2020 [Erişim tarihi: 20.11.2020] Erişim adresi: https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=H ayat-Tablolari-2017-2019-33711.
  • 2. Türkiye İstatistik Kurumu. Türkiye İstatistik Kurumu. [Internet] 2017 [Erişim tarihi: 20.03.2020] Erişim adresi: http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri .do;jsessionid=bqCYhPxQRLW4Pp1Gd dryl8yt06ndwdLhxpgx5Jdmzp5fhfG0WQ LR!1857702322?id=24644
  • 3. T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. Engelli ve Yaşlı İstatistik Bülteni. 2019.
  • 4. Kasapoğlu Aksoy M, Aykurt Karlibel İ, Dülger S, Altan L. Sleep Quality in Osteoporotic Elderly: Relationship to Pain Sensitıvity and Depression. Int J Depress Anxiety. 2018;1(1):1–7.
  • 5. World Health Organization. Depression 30. Fact Sheet, January, 2–5, 2020. Erişim adresi: https://www.who.int/newsroom/fact-sheets/detail/depression
  • 6. Yao KW, Yu S, Cheng SP, Chen IJ. Relationships between personal, depression and social network factors and sleep quality in community-dwelling older adults. J Nurs Res. 2008;16(2):131–9.
  • 7. Orhan FÖ, Tuncel D, Taş F, Demirci N, Özer A, Karaaslan MF. Relationship between sleep quality and depression among elderly nursing home residents in Turkey. Sleep Breath. 2012;16(4): 1059–67.
  • 8. Hoffman S. Sleep in the older adult: Implications for nurses (CE). Geriatr Nurs (Minneap). 2003;24(4):210–6.
  • 9. Liu X, Uchiyama M, Kim K, Okawa M, Shibui K, Y K. Sleep Loos and Day Time Sleepiness in General Adult Population of Japan. Pyschiatric Res. 2000;93(1):1–11.
  • 10. Luo J, Zhu G, Zhao Q, Guo Q, Meng H, Hong Z, et al. Prevalence and risk factors of poor sleep quality among chinese elderly in an urban community: Results from the Shanghai aging study. PLoS One. 2013;8(11):1–7.
  • 11. Fetveit A, Bjorvatn B. Sleep disturbances among nursing home residents. Int J Geriatr Psychiatry. 2002;17(7):604–9.
  • 12. Neikrug AB, Ancoli-Israel S. Sleep disorders in the older adult - A mini-review. Gerontology. 2010;56(2): 181–9.
  • 13. Barua A, Ghosh M, Kar N, Basilio M. Prevalence of depressive disorders in the elderly. Ann Saudi Med. 2011;31(6):620–4.
  • 14. Zhu X, Hu Z, Nie Y, Zhu T, Kaminga AC, Yu Y, et al. The prevalence of poor sleep quality and associated risk factors among Chinese elderly adults in nursing homes: A cross-sectional study. PLoS One [Internet]. 2020;15(5):1–16. Erişim adresi: http://dx.doi.org/10.1371/journal. pone.0232834
  • 15. Baglioni C, Battagliese G, Feige B, Spiegelhalder K, Nissen C, Voderholzer U, et al. Insomnia as a predictor of depression: A meta-analytic evaluation of longitudinal epidemiological studies. J Affect Disord [Internet]. 2011;135 (1–3):10–9. Erişim adresi: http://dx.doi. org/10.1016/j.jad.2011.01.011
  • 16. Cable N, Chandola T, Aida J, Sekine M, Netuveli G. Can sleep disturbance influence changes in mental health status? Longitudinal research evidence from ageing studies in England and Japan. Sleep Med [Internet]. 2017;30:216–21. Erişim adresi: http://dx.doi.org/10.1016/j.sleep.2016.11 .017
  • 17. Kumar S, Nakulan A, Thoppil SP, Parassery RP, Kunnukattil SS. Screening for depression among communitydwelling elders: Usefulness of the center for epidemiologic studies depression scale. Indian J Psychol Med. 2016;38(5):483–5.
  • 18. Kao S, Wang YC, Tzeng YM, Liang CK, Lin FG. Interactive effect between depression and chronic medical conditions on fall risk in community-dwelling elders. Int Psychogeriatrics. 2012;24(9):1409–18.
  • 19. Göçer Ş, Günay O. Kayseri’ de Bir Huzurevinde Yaşayan Yaşlıların Günlük Yaşam Aktiviteleri ve Depresif Belirti Düzeyleri Daily Living Activities and Depression Symptom Levels of Elderly Living in A Nursing Home in Kayseri. Euras J Fam Med. 2018;7(3):116–24.
  • 20. Kazoğlu M, Yürük ZÖ. Huzurevinde ve evde yaşayan yaşlılarda uyku kalitesi, ağrı, yorgunluk ve fiziksel uygunluk düzeylerinin karşılaştırılması. J Exerc Ther Rehabil. 2020;7(2):145–53.
  • 21. Sheikh JI, Yesavage, JA Geriatric Depression Scale (GDS). Clinical Gerontologist. 1986;5(1-2):165-73.
  • 22. Durmaz B, Soysal P, Ellidokuz H, Işık AT. Validity and reliability of geriatric depression scale-15 (short form) in Turkish older adults. North Clin Istanb. 2018;5(3): 216–20.
  • 23. Buysse D, Reynolds C3, Monk T, Berman , Kupfer D. The Pittsburgh Sleep Quality Index: a new instrument for psychiatric practice and research. Psychiatry Res. 1988;(28(2):1): 193–213.
  • 24. Ağargün MY, Kara H, Anlar Ö. The validity and reliability of the Pittsburgh Sleep Quality Index. Turk Psikiyatri Derg. 1996;/7(2)/:107–15.
  • 25. Uysal H, Yıldız Ayvaz M, Oruçoğlu HB, Say E. Üniversite Öğrencilerinin Beslenme Durumu ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi. Journal of Turkish Sleep Medicine. 2018:31-9.
  • 26. Nazemi L, Skoog I, Karlsson I, Hosseini S, Hosseini M, Hosseinzadeh MJ, et al. Depression, prevalence and some risk factors in elderly nursing homes in Tehran, Iran. Iran J Public Health 2013;42(6):559–69.
  • 27. Stewart R, Hotopf M, Dewey M, Ballard C, Bisla J, Calem M, et al. Current prevalence of dementia, depression and behavioural problems in the older adult care home sector: The South East London care home survey. Age Ageing. 2014;43(4):562–7.
  • 28. Sukegawa T, Itoga M, Seno H, Miura S, Inagaki T, Saito W, et al. Sleep disturbances and depression in the elderly in Japan. Psychiatry Clin Neurosci. 2003;57(3):265–70.
  • 29. Zhang YS, Jin Y, Rao WW, Jiang YY, Cui LJ, Li JF, et al. Prevalence and socio-demographic correlates of poor sleep quality among older adults in Hebei province, China. Sci Rep [Internet]. 2020;10(1):1–7. Erişim adresi: https://doi.org/10.1038/s41598-020-689 97-x
  • 30. Watanabe M, Shobugawa Y, Tashiro A, Ota A, Suzuki T, Tsubokawa T, et al. Association between neighborhood environment and quality of sleep in older adult residents living in Japan: The JAGES 2010 cross-sectional study. Int J Environ Res Public Health. 2020;17(4): 1398.
APA Palteki A, Aykaç E, Yükselen N, Mammadova L, Cakirli A, Hayran O (2021). YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. , 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
Chicago Palteki Ayşe Seval,Aykaç Enes Furkan,Yükselen Nur Hande,Mammadova Leyla,Cakirli Alp,Hayran Osman YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. (2021): 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
MLA Palteki Ayşe Seval,Aykaç Enes Furkan,Yükselen Nur Hande,Mammadova Leyla,Cakirli Alp,Hayran Osman YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. , 2021, ss.105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
AMA Palteki A,Aykaç E,Yükselen N,Mammadova L,Cakirli A,Hayran O YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. . 2021; 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
Vancouver Palteki A,Aykaç E,Yükselen N,Mammadova L,Cakirli A,Hayran O YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. . 2021; 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
IEEE Palteki A,Aykaç E,Yükselen N,Mammadova L,Cakirli A,Hayran O "YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON." , ss.105 - 113, 2021. 10.35232/estudamhsd.875463
ISNAD Palteki, Ayşe Seval vd. "YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON". (2021), 105-113. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.875463
APA Palteki A, Aykaç E, Yükselen N, Mammadova L, Cakirli A, Hayran O (2021). YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. Eskişehir Türk dünyası uygulama ve araştırma merkezi halk sağlığı dergisi (Online), 6(2), 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
Chicago Palteki Ayşe Seval,Aykaç Enes Furkan,Yükselen Nur Hande,Mammadova Leyla,Cakirli Alp,Hayran Osman YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. Eskişehir Türk dünyası uygulama ve araştırma merkezi halk sağlığı dergisi (Online) 6, no.2 (2021): 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
MLA Palteki Ayşe Seval,Aykaç Enes Furkan,Yükselen Nur Hande,Mammadova Leyla,Cakirli Alp,Hayran Osman YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. Eskişehir Türk dünyası uygulama ve araştırma merkezi halk sağlığı dergisi (Online), vol.6, no.2, 2021, ss.105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
AMA Palteki A,Aykaç E,Yükselen N,Mammadova L,Cakirli A,Hayran O YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. Eskişehir Türk dünyası uygulama ve araştırma merkezi halk sağlığı dergisi (Online). 2021; 6(2): 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
Vancouver Palteki A,Aykaç E,Yükselen N,Mammadova L,Cakirli A,Hayran O YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON. Eskişehir Türk dünyası uygulama ve araştırma merkezi halk sağlığı dergisi (Online). 2021; 6(2): 105 - 113. 10.35232/estudamhsd.875463
IEEE Palteki A,Aykaç E,Yükselen N,Mammadova L,Cakirli A,Hayran O "YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON." Eskişehir Türk dünyası uygulama ve araştırma merkezi halk sağlığı dergisi (Online), 6, ss.105 - 113, 2021. 10.35232/estudamhsd.875463
ISNAD Palteki, Ayşe Seval vd. "YAŞLI BAKIMEVİNDE KONAKLAYAN YAŞLILARDA UYKU KALİTESİ VE DEPRESYON". Eskişehir Türk dünyası uygulama ve araştırma merkezi halk sağlığı dergisi (Online) 6/2 (2021), 105-113. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.875463