Yıl: 2021 Cilt: 21 Sayı: 2 Sayfa Aralığı: 261 - 273 Metin Dili: Türkçe DOI: 10.5505/amj.2021.24572

HİPOTİROİDİZMİ BULUNAN HASTALARDA LEVOTİROKSİN TEDAVİSİNE UYUM VE UYUMU ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Öz:
Amaç: Bu çalışmada hipotiroidi nedeniyle levotiroksin alan hastalarda ilaç kullanım şeklinin, ilaca uyumun ve ilaç uyumunu etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Primer hipotiroidi nedeniyle levotiroksin kullanan 18 yaşın üzerindeki hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastaların demografik ve klinik özellikleri, levotiroksin kullanma alışkanlıkları anket yoluyla değerlendirilmiştir. İlaç uyumu, ilacı kullanmama/atlama sıklığı sorusuna asla/nadiren cevabı verenlerde yüksek, ara sıra cevabı verenlerde orta, sıklıkla/çoğu zaman cevabı verenlerde düşük olarak tanımlanmıştır. Bulgular: Çalışmaya 282’si (%84,18) kadın, 53’ü (%15,82) erkek toplam 335 hasta alındı. Yaş ortalaması 47,36±12,50 idi. Hastaların 330’u (%98,50) levotiroksini sabah, 332’si (%99,10) aç karnına alıyordu. 8 (%2,41) hasta ilacı yemekten hemen önce alıyordu, 66 (%19,88) hastada ilaçla yemek arasındaki süre 15 dk. idi. Levotiroksin emilimini etkileyebilecek ilaç kullanan 145 (%45,03) hastadan %66,66’sı ilaç-levotiroksin arasında 2 saatten az süre bırakıyordu. İlaç uyumu 218 (%65,08) hastada yüksek, 98 (%29,25) hastada orta, 19 (%5,67) hastada düşüktü. İlaç uyumu ile demografik özellikler, hipotiroidi nedenleri, hastalık süresi, kronik hastalık varlığı ve tiroid hormonları arasında ilişki saptanmadı. İleri eğitim düzeyi ve ailede tiroid hastalığı varlığı yüksek ilaç uyumu ile ilişkiliydi (sırasıyla p=0,008 ve p=0,013). Sonuç: Bu çalışmada hipotiroidi hastalarının %34,92’sinin ilaç uyumunun düşük-orta düzeyde olduğu görülmüştür. Hastaların %22,29’unun ilaçla yemek arasında yeterli süre bırakmadığı, levotiroksin emilimini etkileyebilecek ilaç kullananların da önemli bir kısmının iki ilaç arasında yeterli süre beklemediği saptanmıştır. Hipotiroidinin etkin tedavi edilmesi için hastaların hipotiroidi ve ilaç kullanımı hakkında bilgilendirilmesi ve ilaç uyumunun arttırılması önemlidir.
Anahtar Kelime:

Konular:
Fen > Tıp > Temel Sağlık Hizmetleri
Fen > Tıp > Halk ve Çevre Sağlığı

ADHERENCE TO LEVOTHYROXINE TREATMENT AND FACTORS RELATED WITH ADHERENCE IN PATIENTS WITH HYPOTHYROIDISM

Öz:
Objectives: We aimed to evaluate adherence and determine the factors that are related to adherence in patients on levothyroxine therapy. Materials and Methods: Patients older than 18 years old and using levothyroxine for primary hypothyroidism were recruited. Demographical and clinical features, practices of using levothyroxine, and compliance were evaluated through a questionnaire. Those who answered the frequency of not using/skipping the drug as never/rarely, sometimes, and frequently/often were grouped as high, medium, and low adherence, respectively. Results: Data of 335 patients -282(84.18%) female and 53(15.82%)- male, with a mean age of 47.36±12.50 were analyzed. 330 (98.50%) patients were taking levothyroxine in the morning, and 332 (99.10%) were taking fast. 8(%2.41) patients were taking the drug just before the meal, and 66(19.88%) were taking it in 15 minutes. 66.66% of 145 patients using a medication that interferes with the absorption of levothyroxine were using it less than 2 hours of levothyroxine. There were 218 (65.08%) high, 98 (29.25%) medium and 19 (5.67%) low adherence patients. Drug adherence was not associated with demographical features, the cause and duration of hypothyroidism, the presence of comorbid disease, and thyroid hormones. Higher education level and familial thyroid disease were associated with high adherence (p=0.008 and p=0.013, respectively). Conclusion: Drug adherence was medium/ low in 34.92% of hypothyroid patients. A considerable amount of patients did not leave enough time between levothyroxine and meal or other medications. For effective treatment of hypothyroidism, it is important to inform patients about hypothyroidism and levothyroxine use and increase drug compliance.
Anahtar Kelime:

Konular:
Fen > Tıp > Temel Sağlık Hizmetleri
Fen > Tıp > Halk ve Çevre Sağlığı
Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • 1. Vanderpump MP. The epidemiology of thyroid disease. Br Med Bull 2011;99:39-51.
  • 2. Chiovato L, Magri F, Carlé A. Hypothyroidism in Context: Where We've Been and Where We're Going. Adv Ther 2019;36(Suppl 2):47-58.
  • 3. Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Derneği, Tiroid Hastalıkları Tanı ve Tedavi Kılavuzu, Hipotiroidi, sayfa 40-50, 2020
  • 4. Garmendia Madariaga A, Santos Palacios S, Guillen-Grima F, Galofre JC. The incidence and prevalence of thyroid dysfunction in Europe: a meta-analysis. J Clin Endocrinol Metab 2014;99:923-31.
  • 5. Chaker L, Bianco AC, Jonklaas J, Peeters RP. Hypothyroidism. Lancet 2017;390(10101):1550-62.
  • 6. Jonklaas J, Bianco AC, Bauer AJ, Burman KD, Cappola AR, Celi FS, et al. American Thyroid Association Task Force on Thyroid Hormone Replacement. Guidelines for the treatment of hypothyroidism: prepared by the American Thyroid Association Task Force on Thyroid Hormone Replacement. Thyroid 2014;24:1670–751.
  • 7. Duntas LH, Jonklaas J. Levothyroxine Dose Adjustment to Optimise Therapy Throughout a Patient's Lifetime. Adv Ther. 2019;36(Suppl 2):30-46.
  • 8. Ruppar TM, Dobbels F, Lewek P, Matyjaszczyk M, Siebens K, De Geest SM. Systematic Review of Clinical Practice Guidelines for the Improvement of Medication Adherence. Int J Behav Med 2015;22:699-708.
  • 9. World Health Organization. Adherence to long-term therapies: evidence for action [Internet]. http://www.who.int/chp/knowledge/publications/adherence_full_report.pdf (Erişim tarihi 13 Aralık 2020]
  • 10. Simpson SH, Eurich DT, Majumdar SR, et al. A meta-analysis of the association between adherence to drug therapy and mortality. BMJ 2006;333:15.
  • 11. Miller TA: Health literacy and adherence to medical treatment in chronic and acute illness: a metaanalysis. Patient Educ Couns. 2016;99:1079-86
  • 12. Hepp Z, Lage MJ, Espaillat R, Gossain VV. The association between adherence to levothyroxine and economic and clinical outcomes in patients with hypothyroidism in the US. Med Econ 2018;21(9):912- 19.
  • 13. Shrestha S, Risal K, Shrestha R, Bhatta RD. Medication adherence to levothyroxine therapy among hypothyroid patients and their clinical outcomes with special reference to thyroid function parameters. Kathmandu Univ Med J 2018;62:129-37.
  • 14. Lips DJ, van Reisen MT, Voigt V, Venekamp W. Diagnosis and treatment of levothyroxine pseudomalabsorption. Neth J Med 2004;62(4):114-8.
  • 15. Briesacher BA, Andrade SE, Fouayzi H, Chan KA. Comparison of drug adherence rates among patients with seven different medical conditions. Pharmacotherapy 2008;28(4):437-43.
  • 16. Schifferdecker E, Balz F, Jungmann E, Schoffling K. Compliance problems in therapy with levothyroxine. Med Klin (Munich) 1990;85(8):477–80.
  • 17. Vezzani S, Giannetta E, Altieri B, et al. An Italian surbey ıf compliance with major guidelines for Lthyroxine of primary hypothyroidism. Endocr Pract 2018;24(5):419-28.
  • 18. Kumar R, Shaukat F. Adherence to Levothyroxine Tablet in Patients with Hypothyroidism. Cureus 2019;11(5):e4624.
  • 19. Cappelli C, Castello R, Marini F, et al. Adherence to Levothyroxine Treatment Among Patients With Hypothyroidism: A Northeastern Italian Survey. Front Endocrinol (Lausanne) 2018;9:699.
  • 20. El Helou S, Hallit S, Awada S, et al. Adherence to levothyroxine among patients with hypothyroidism in Lebanon. East Mediterr Health J 2019;25(3):149-59.
  • 21. Mols F, Thong M, Denollet J, et al. Are illness perceptions, beliefs about medicines and Type D personality associated with medication adherence among thyroid cancer survivors? A study from the population-based PROFILES registry, Psychology & Health 2020;35:2:128-43.
  • 22. Basım P, Argun D, Özdenkaya Y. Self-reported medication adherence in differentiated thyroid cancer survivors: Role of illness perception and medication beliefs. Head Neck 2021;43(2):428-37.
  • 23. McMillan M, Rotenberg KS, Vora K, et al. Comorbidities, Concomitant Medications, and Diet as Factors Affecting Levothyroxine Therapy: Results of the CONTROL Surveillance Project. Drugs RD 2016;16(1):53-68.
  • 24. Kumar P, Khandelwal D, Mittal S, et al. Knowledge, Awareness, Practices and Adherence to Treatment of Patients with Primary Hypothyroidism in Delhi. Indian J Endocrinol Metab 2017;21(3):429-33.
  • 25. Fernandez-Lazaro CI, García-González JM, Adams DP, et al. Adherence to treatment and related factors among patients with chronic conditions in primary care: a cross-sectional study. BMC Fam Pract 2019;20:132.
  • 26. Neiman AB, Ruppar T, Ho M, et al. CDC Grand Rounds: Improving Medication Adherence for Chronic Disease Management — Innovations and Opportunities. MMWR Morb Mortal Wkly Rep 2017;66(45):1248-51.
  • 27. Crilly M, Esmail A. Randomised controlled trial of a hypothyroid educational booklet to improve thyroxine adherence. Br J Gen Pract 2005;55(514):362-8.
APA DİRİKOÇ A, GENÇ B, ÖZDEMİR D, TAM A, TOPALOĞLU O, ERSOY R, CAKİR B (2021). HİPOTİROİDİZMİ BULUNAN HASTALARDA LEVOTİROKSİN TEDAVİSİNE UYUM VE UYUMU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ankara Medical Journal, 21(2), 261 - 273. 10.5505/amj.2021.24572
Chicago DİRİKOÇ Ahmet,GENÇ Birgül,ÖZDEMİR Didem,TAM Abbas Ali,TOPALOĞLU Oya,ERSOY Reyhan,CAKİR Bekir HİPOTİROİDİZMİ BULUNAN HASTALARDA LEVOTİROKSİN TEDAVİSİNE UYUM VE UYUMU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ankara Medical Journal 21, no.2 (2021): 261 - 273. 10.5505/amj.2021.24572
MLA DİRİKOÇ Ahmet,GENÇ Birgül,ÖZDEMİR Didem,TAM Abbas Ali,TOPALOĞLU Oya,ERSOY Reyhan,CAKİR Bekir HİPOTİROİDİZMİ BULUNAN HASTALARDA LEVOTİROKSİN TEDAVİSİNE UYUM VE UYUMU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ankara Medical Journal, vol.21, no.2, 2021, ss.261 - 273. 10.5505/amj.2021.24572
AMA DİRİKOÇ A,GENÇ B,ÖZDEMİR D,TAM A,TOPALOĞLU O,ERSOY R,CAKİR B HİPOTİROİDİZMİ BULUNAN HASTALARDA LEVOTİROKSİN TEDAVİSİNE UYUM VE UYUMU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ankara Medical Journal. 2021; 21(2): 261 - 273. 10.5505/amj.2021.24572
Vancouver DİRİKOÇ A,GENÇ B,ÖZDEMİR D,TAM A,TOPALOĞLU O,ERSOY R,CAKİR B HİPOTİROİDİZMİ BULUNAN HASTALARDA LEVOTİROKSİN TEDAVİSİNE UYUM VE UYUMU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ankara Medical Journal. 2021; 21(2): 261 - 273. 10.5505/amj.2021.24572
IEEE DİRİKOÇ A,GENÇ B,ÖZDEMİR D,TAM A,TOPALOĞLU O,ERSOY R,CAKİR B "HİPOTİROİDİZMİ BULUNAN HASTALARDA LEVOTİROKSİN TEDAVİSİNE UYUM VE UYUMU ETKİLEYEN FAKTÖRLER." Ankara Medical Journal, 21, ss.261 - 273, 2021. 10.5505/amj.2021.24572