Yıl: 2021 Cilt: 26 Sayı: 52 Sayfa Aralığı: 1 - 16 Metin Dili: Türkçe İndeks Tarihi: 28-05-2022

Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi

Öz:
Bu araştırmanın birinci amacı ilişki inançları (sevilemezlik-çaresizlik) ve evlilik süresinin birlikte evli bireylerin iletişim becerilerini ne düzeyde yordadığının araştırılmasıdır. Araştırmanın ikinci amacı ise evli bireylerin iletişim becerilerinin ve ilişki inançlarının (sevilemezlik-çaresizlik) cinsiyetlerine ve evlilik sürelerine göre farklılaşıp farklılaşmadığının incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda, ulaşılabilir örnekleme yöntemiyle 400 evli katılımcı (238 kadın, 162 erkek) araştırmada yer almıştır. Veri toplama araçları olarak İlişkilerde İnanç Envanteri (İİE), İletişim Becerileri Envanteri (İBE) ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Yapılan çoklu doğrusal regresyon analizine göre, sevilemezlik ve evlilik süresi değişkenleri bir arada iletişim becerilerini anlamlı bir şekilde yordamaktadır. Ayrıca, evli bireylerin cinsiyete göre iletişim becerilerinin ve ilişki inançlarının (sevilemezlik-çaresizlik) farklılaşıp farklılaşmadığı bağımsız gruplar t-testiyle; evlilik süresine göre iletişim becerilerinin, ilişki inançlarının farklılaşıp farklılaşmadığı ise tek yönlü varyans analiziyle test edilmiştir. Tek yönlü varyans analizinin anlamlı olduğu durumda, gruplar arasında bulunan anlamlı farklılığın, hangi gruplar arası farklardan kaynaklandığını belirlemek için post-hoc testlerden Tukey yapılmıştır. Cinsiyete göre iletişim becerilerinin ve ilişki inançlarının (sevilemezlik-çaresizlik); evlilik süresine göre ise iletişim becerilerinin ve çaresizlik inancının anlamlı düzeyde farklılaştığı görülmüştür. Bulgular ilgili alanyazın ile tartışılmıştır. Sonuç olarak elde edilen bulgular psikolojik danışma sürecinde ilişki inançlarının ve evlilik süresinin evlilikte iletişim becerilerini içerecek şekilde ele alınması gerektiğini göstermektedir.
Anahtar Kelime:

Unlovability, Heplessness and Marriage Duration as a Predictor of Communication Skills in Married Individuals

Öz:
The first purpose of this study was to examine the predictive power of relationship beliefs (unlovability, helplessness) and marriage duration on communicating skills of married individuals. The second purpose of this study was also to determine whether there is a difference among married couples’ communication skills and relationship beliefs (unlovability, helplessness) according to their gender and marriage duration. Sample was consisted of 400 married couples (238 females, 162 male) reached with convenience sampling. As data collection tools, Relationship Belief Inventory (RBI), Communicating Skills Inventory (CSI) and the Personal Information Form was used. According to the multiple regression analysis, unlovability and marriage duration variables together significantly predict communication skills. In addition, whether the communication skills and relationship beliefs (unlovability, helplessness) of married individuals differ according to gender was determined by independent groups t-test; whether communication skills and relationship beliefs differ according to the duration of marriage was tested by one-way analysis of variance. In the case where one-way variance analysis was significant, Tukey test was performed to determine the significant differences between the groups and which groups they derived from. Communication skills and relationship beliefs (unlovability, helplessness) of married individuals were significantly differed according to their genders and also communication skills and helplessness were significantly differed according to marriage duration. Findings are discussed with the related literature. The findings obtained as a result show that relationship beliefs and duration of marriage are issues that need to be studied at the point of communication in the process of counseling.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • Amani, A., & Behzad, D. (2011). The motivation for marriage among engaged women and men. Journal of Family Counseling & Psychotherapy, 2(3), 372-358.
  • Anahar Delibalta, S. (2013). The relationship among marital communication patterns, parental attitudes, and children externalizing and internalizing behavior problems. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Ankara.
  • Arnett, J. J. (2000). Emerging adulthood: A theory of development from the late teens through the twenties. American Psychologist, 55, 469-480.
  • Aydın, K. (1998). Eşlerin evlilik doyum düzeylerini etkileyen bazı etmenler. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  • Beam, C. R., Marcus, K., Turkheimer, E., & Emery, R. E. (2018). Gender differences in the structure of marital quality. Behavior Genetics, 48(3), 209-223. https://doi.org/10.1007/s10519-018-9892-4.
  • Bernard, J. (1972). The future of marriage. New Haven, CT: Yale University Press.
  • Bianchi, S. M., & Milkie, M. A. (2010). Work and family research in the first decade of the 21st century. Journal of Marriage and Family, 72(3), 705–725. https://doi.org/10.1111/j.1741- 3737.2010.00726.x
  • Blanchard, V. L., Hawkins, A. J., Baldwin, S. A., & Fawcett, E. B. (2009). Investigating the effects of marriage and relationship education on couples’ communication skills: A meta- analytic study. Journal of Family Psychology, 23(2), 203-214. https://doi.org/10.1037/a0015211
  • Büyüköztürk, Ş., Çokluk, Ö., ve Köklü, N. (2010). Sosyal bilimler için istatistik (6. Baskı). Ankara: Pegem.
  • Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2013). Bilimsel Araştırma Yöntemleri (15. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
  • Campbell, K., & Wright, D. W. (2010). Marriage today: Exploring the incongruence between Americans’ beliefs and practices. Journal of Comparative Family Studies, 41(3), 329-345. https://doi.org/10.3138/jcfs.41.3.329
  • Christensen, E. J. (2014). Young adult’s marital attitudes and intentions: The role of parental conflict, divorve and gender. Colarado: Colorado State University Press.
  • Coulson, N. (2016). Psikologlar için çevrimiçi araştırma yöntemleri. (Çev. D. Hasta). Ankara: Nobel.
  • Driver, J., Tabares, A., Shapiro, A. F., & Gottman, J. M. (2017). Mutlu ve mutsuz evliliklerde çiftlerin etkileşimileri. F. Walsh (Ed.) Normal aile süreçleri: Büyüyen çeşitlilik ve karmaşıklık. İçinde. (ss. 3-30). (Çev. M. Kaya). Ankara: Pegem.
  • Dryden, W. (2003). The cream cake made me eat it. An introduction to the ABC theory of REBT. W. Dryden (Ed.), Rational emotive behaviour therapy: Theoretical developments. İçinde. (pp. 1-21). New York: Routledge.
  • Duran, Ş. ve Hamamcı, Z. (2010). Evlilik öncesi ilişki geliştirme programının romantik ilişkiler yaşayan üniversite öğrencilerinin iletişim becerileri ve çatışma iletişim tarzları üzerine etkisinin incelenmesi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 23(23), 87-100.
  • Eidelson, R. J., & Epstein, N. (1982). Cognition and relationship maladjustment: Development of a measure of dysfunctional relationship beliefs. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 50, 715-720. https://doi.org/10.1037/0022-006X.50.5.715
  • Erbek, E., Beştepe, E., Akar, H., Eradamlar, N., ve Alpkan, R. L. (2005). Evlilik uyumu. Düşünen Adam, 18(1), 39-47.
  • Ercan, H. (2013). Genç yetişkinlerde benlik kurgusu üzerine bir çalışma. Journal of World of Turks, 5(2), 157-178.
  • Erikson, E. H. (1982). The life cycle completed. New York: Norton & Company.
  • Ersanlı, K., ve Balcı, S. (1998). İletişim becerileri envanteri geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 2(10), 7-12.
  • Esere, M. O., Yusuf, J., & Omotosho, J. A. (2011). Influence of spousal communication on marital stability: Implication for conducive home environment. Edo Journal of Counselling, 4(1- 2), 50-61.
  • Fincham, F. D. (2003). Marital conflict: Correlates, structure, and context. Current Directions in Psychological Science, 12(1), 23-27.
  • Fincham, F. D., Beach, S. R., Lambert, N., Stillman, T., & Braithwaite, S. (2008). Spiritual behaviors and relationship satisfaction: A critical analysis of the role of prayer. Journal of Social and Clinical Psychology, 27(4), 362-388.
  • Fletcher, G. J. O., & Kininmonth, L. (1992). Measuring relationship beliefs: An individual differences measure. Journal of Research in Personality, 26, 371-397. https://doi.org/10.1016/0092-6566(92)90066-D.
  • Fitzpatrick, M. A. (2009). Between husbands and wives: Communication in marriage. Newbury Park, CA: Sage
  • Fraenkel R. J., & Wallen E. N. (2006). How to design and evaluate research in education. NewYork: McGraw-Hill.
  • Gujarati, D. N. (1995). Basic econometrics (4. Ed.). New York: United State Military Academy.
  • Hamamcı, Z. (2005). Dysfunctional relationship beliefs in marital conflict. Journal of Rational- Emotive and Cognitive-Behavior Therapy, 23(3), 245-261.
  • Havighurst, Robert J. (1972). Developmental tasks and education. New York: McKay.
  • Heavey, C. L., Layne, C., & Christensen, A. (1993). Gender and conflict structure in marital interaction: A replication and extension. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 61, 16 -27.
  • Hill, T. L. (2001). The good marriage revisited. (Master’s Degree). The University of Wisconsin- Stout, Wisconsin.
  • Hyun, S. & Shin, H. (2012). Marital satisfaction and its contributing factors. Nguyen, B. S. (Eds.). Psychology of Satisfaction içinde (pp. 109-125). New York, NY: Nova Science Publishers, Inc.
  • İmamoğlu, E. O. (1994). Değişim sürecinde aile; Evlilik ilişkileri bireysel gelişim ve demokratik değerler. Aile Kurultayı-Değişim Sürecinde Toplumsal Katılım ve Demokratik Değerler içinde (s. 33-51). Ankara: T.C. Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Yayınları
  • İmamoğlu, E. O. (2003). Individuation and relatedness: Not opposing, but distinct and complementary. Genetic, Social, and General Psychology Monographs, 129, 367-402.
  • Janjani, P., Momeni, K., Rai, A., & Saidi, M. R. (2017). Mediating role of irrational beliefs in the relationship between the quality of family communication and marital satisfaction. World Family Medicine Journal: Incorporating the Middle East Journal of Family Medicine, 15(7), 1-6.
  • Jent, G. A. (2006). Improving communication in marriage. 12.07.2020 tarihinde https://doc.uments.com/s-improving-communication-in-marriage.pdf adresinden erişilmiştir.
  • Johnson, D. M. (1990). Reaching out: Interpersonal effectiveness and self-actualization. Prentice Hall International Inc.
  • Jose, O., & Alfons, V. (2007). Do demographics affect marital satisfaction? Journal of Sex & Marital Therapy, 33(1), 73-85. https://doi.org/10.1080/00926230600998573
  • Juvva, S., & Bhatti, R. S. (2006). Epigenetic model of marital expectations. Contemporary Family Therapy, 28(1), 61-72. https://doi.org/10.1007/s10591-006-9695-2
  • Kağıtçıbaşı, Ç. (2012). Benlik, aile ve insan gelişimi: Kültürel psikoloji (3. Baskı). İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları.
  • Kalkan, M. (2006). İlişkilerde İnanç Envanterinin (İİE) geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3(25), 45-54.
  • Kashima, E., & Hardie, E. A. (2000). The development and validation of the relational, individual and collective self aspects (RIC) scale. Asian Journal of Social Psychology, 3, 19-48. https://doi.org/10.1111/1467-839X.00053
  • Kazemi-pour, S. (2009). The evaluation of youth attitudes toward marriage and understanding its consequences with emphasis on student marriages in universities. Journal of Culture of the Islamic of Azad University, 13(2), 75-95.
  • Kayma Güneş, D. (2007). Boşanma sürecindeki eşlerin aile içi ilişkileri ile problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin belirlenmesi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  • Kervancıoğlu, H. (2016). İlişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmaların evlilik doyumunu yordama gücü, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Hasan Kalyoncu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gaziantep.
  • Kline, R. B. (2011). Methodology in the Social Sciences. Principles and practice of structural equation modeling (3. Eds.). New York: Guilford Press.
  • Knee, C. R. (1998). Implicit theories of relationships: Assessment and prediction of romantic relationship initiation, coping and longevity. Journal of Personality and Social Psychology, 74, 360-370.
  • Kocadere, M. (1995). İyi ve kötü evliliklerin özelliklerini belirlemeye yönelik betimsel bir çalışma. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
  • Korkut, F. (1996) İletişim Becerilerini Değerlendirme Ölçeği’nin geliştirilmesi: Güvenirlik ve geçerlik çalışmaları. Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 2(7), 18-23.
  • Larsen, A. S., & Olson, D. H. (1989). Predicting marital satisfaction using PREPARE: A replication study. Journal of Marital and Family Therapy, 15(3), 311-322.
  • Larson, J. H., & Holman, T. B. (1994). Premarital predictors of marital quality and stability. Family Relations, 43(2), 228-237.
  • Malkoç, B. (2001). The relationship between communication patterns and marital satisfaction. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Ankara.
  • McWhirter, J., & Voltan-Acar, N. (1985). Çocukla iletişim. Ankara: Nüve. Olson, D. H., & Olson, A. K. (2000). Empowering couples: Building on your strengths. Minneapolis, MN: Life Innovations.
  • Özgüven, İ. E. (2000). Evlilik ve aile terapisi. Ankara: PDREM Yayınları.
  • Özgüven, H. D. ve Sayıl, I. (1999). Ankara Üniversitesi kriz merkezine bir yıl süresince başvuran yeni vakaların sorun alanları ve tanılarına göre değerlendirilmesi. Kriz Dergisi, 7, 7-3.
  • Rios, C. M. (2010). The relationship between premarital advice, expectations and marital satisfaction. (Master’s thesis). Utah State University, Logan.
  • Rogers, S. J., & Amato, P. R. (2000). Have changes in gender relations affected marital quality?. Social Forces, 79(2), 731-753. https://doi.org/10.2307/2675515.
  • Scott, M. E., Schelar, E., Manlove, J., & Cui, C. (2009). Young adult attitudes about relationships and marriage: Times may have changed, but expectations remain high. Child Trends, 30, 1–8..
  • Sharp, E. A., & Ganong, L. H. (2000). Raising awareness about marital expectations: Are unrealistic beliefs changed by integrative teaching? Family Relations, 49(1), 71-76
  • Seferoğlu, E. (2017). Evlilik süresine göre çiftlerde ilişki sorunlarının değerlendirilmesi, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Soylu, Y., ve Kağnıcı, D. Y. (2015). Evlilik uyumunun empatik eğilim, iletişim ve çatışma çözme stillerine göre yordanması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 5(43), 44-54.
  • Sprecher, S., & Metts, S. (1999). Romantic beliefs: Their influence on relationships and patterns of change over time. Journal of Social and Personal Relationships, 16, 834-851. https://doi.org/10.1177/0265407599166009
  • Stackert, R. A., & Bursik, K. (2003). Why am I unsatisfied? Adult attachment style, gendered irrational relationship beliefs and young adult romantic relationship satisfaction. Personality and Individual Differences, 34, 1419-142. https://doi.org/10.1016/S0191- 8869(02)00124-1.
  • Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6. Eds.), Boston: Allyn and Bacon.
  • Tuzcu, A. (2017). Evli bireylerde kişilik özelliklerinin evlilik uyumu ve evlilik doyumu üzerine etkisi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Arel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Türkiye İstatistik Kurumu (2020). Evlenme ve boşanma istatistikleri. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Evlenme-ve-Bosanma-Istatistikleri-2020-37211 adresinden alınmıştır.
  • Walsh, F. (2017). Yeni normal: 21. yüzyıl ailelerin çeşitliliği ve karmaşıklığı. F. Walsh (Ed.) Normal aile süreçleri: Büyüyen çeşitlilik ve karmaşıklık. İçinde. (s. 3-30). (Çev. M. Kaya). Ankara: Pegem.
  • Wickrama, S. K. (2006). Relationships among sexual satisfaction, marital quality, and marital instability at midwife. Journal of Family Psychology, 20(2), 339-343.
  • Willoughby, B. (2010). Marital attitude trajectories across adolescence. Journal of Youth & Adolescence, 39(11), 1305-1317. https://doi.org/10.1007/s10964-009-9477-x
  • Willoughby, B. J., Medaris, M., James, S., & Bartholomew, K. (2015). Changes in marital belief among emerging adults: Examining marital paradigms over time. Emerging Adulthood, 3(4), 219-228. https://doi.org/10.1177/2167696814563381
  • Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (9. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
APA Uçar S, Yıldız Önal Y, Baştemur Ş (2021). Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. , 1 - 16.
Chicago Uçar Semra,Yıldız Önal Yelda,Baştemur Şule Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. (2021): 1 - 16.
MLA Uçar Semra,Yıldız Önal Yelda,Baştemur Şule Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. , 2021, ss.1 - 16.
AMA Uçar S,Yıldız Önal Y,Baştemur Ş Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. . 2021; 1 - 16.
Vancouver Uçar S,Yıldız Önal Y,Baştemur Ş Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. . 2021; 1 - 16.
IEEE Uçar S,Yıldız Önal Y,Baştemur Ş "Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi." , ss.1 - 16, 2021.
ISNAD Uçar, Semra vd. "Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi". (2021), 1-16.
APA Uçar S, Yıldız Önal Y, Baştemur Ş (2021). Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(52), 1 - 16.
Chicago Uçar Semra,Yıldız Önal Yelda,Baştemur Şule Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi 26, no.52 (2021): 1 - 16.
MLA Uçar Semra,Yıldız Önal Yelda,Baştemur Şule Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, vol.26, no.52, 2021, ss.1 - 16.
AMA Uçar S,Yıldız Önal Y,Baştemur Ş Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi. 2021; 26(52): 1 - 16.
Vancouver Uçar S,Yıldız Önal Y,Baştemur Ş Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi. 2021; 26(52): 1 - 16.
IEEE Uçar S,Yıldız Önal Y,Baştemur Ş "Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi." Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 26, ss.1 - 16, 2021.
ISNAD Uçar, Semra vd. "Evli Bireylerde İletişim Becerilerinin Yordayıcısı Olarak Sevilemezlik- Çaresizlik ve Evlilik Süresi". Buca Eğitim Fakültesi Dergisi 26/52 (2021), 1-16.