Yıl: 2009 Cilt: 15 Sayı: 3 Sayfa Aralığı: 270 - 276 Metin Dili: Türkçe

Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi

Öz:
Bu çalışma, Akkaraman varyetesi Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özelliklerinin yasa göre değişimini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla koçlar, yaşlarına göre iki gruba ayrılmış; birinci ve ikinci grubu sırasıyla 3≥ ve 2 yaslı koçlar oluşturmuştur. Eseysel davranışların belirlenmesi için birinci (n=7) ve ikinci grup (n=5) koçlar bireysel olarak 2 günde bir 15 dakika süreyle 3-5 kızgın koyunla test edilmiştir. Çalışmada incelenen davranış özelliklerinden flehmensiz genital organları koklama (FSGOK), flehmenli genital organları koklama (FGOK), kuyruk kaldırma (KK), ses çıkarma (SÇ), ejakulasyonsuz (EJSBS) ve ejakulasyonlu binis sayısına (EJBS) ilişkin ortalama değerler sırasıyla; 4.65±0.53, 2.08±0.19, 8.58±0.97, 62.90±6.30, 38.73±3.04 ve 1.29±0.19 bulunmuştur. Binis süresi (BS), ejakulasyon süresi (ES) ve ejakulasyon etkinliğine (EJET) ilişkin en küçük kareler ortalamaları sırasıyla; 0.65±0.11 dk, 5.16±0.71 dk ve 0.05±0.006 olarak belirlenmiştir. Çalışmada 3≥ yaş grubu koçlar kuyruk kaldırma, ses çıkarma, ejakulasyonlu biniş sayısı, ejakulasyon süresi ve ejakulasyon etkinliği bakımından 2 yas grubu koçlardan üstün bulunmuştur (P<0.05). Eşeysel etkinlik testinin özellikle 2 yaslı koçlarda incelenen özellikler bakımından bir iyileşme sağlamadığı gözlenmiştir.
Anahtar Kelime: döl verimi ejakülasyon cinsel davranış Akkaraman yaş koyun ırkları eşeysel gelişim Norduz (koyun ırkı) Karakaş(koyun ırkı) koç

Sexual behaviour characteristics in Norduz and Karakas rams and changes with age

Öz:
This study was performed to determine the changes of sexual behaviour traits based on age in Norduz and Karakas rams Akkaraman variety. For this purpose, the rams were divided into two groups according to age. First and second group consisted of 3&#8805; and 2 years old rams, respectively. To determine sexual behaviours, the rams of the first (n=7) and second (n=5) groups were tested individually with 3-5 estrous sheep for 15-min periods in each 2 days. The defined values for anogenital investigations without flehmen, anogenital investigations with flehmen, rising of tail, vocalization, mounts without ejaculation and ejaculations in rams were found as 4.65±0.53, 2.08±0.19, 8.58±0.97, 62.90±6.30, 38.73±3.04, 1.29±0.19, respectively. The least squares mean for mounting duration, ejaculation duration and ejaculation efficiency were found as 0.65±0.11 min., 5.16±0.71 min. and 0.05±0.006, respectively. Over the 4 test days, 3&#8805; years old rams were superior in terms of rising of tail, the vocalization, ejaculations, ejaculation duration and ejaculation efficiency than 2 years old rams (P<0.05). It was observed that sexual activity test did not provide an improvement in 2 years old rams.
Anahtar Kelime: Norduz (sheep breed) sheep breeds sexual development Karakas(sheep breed) fertility age Akkaraman sexual behaviour rams ejaculation

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • Godfrey, R.W., J.R. Collins and M.L. Gray. 1998. Evaluation of sexual behaviour of hair sheep rams in a tropical environment. Journal of Animal Science 76 (3): 714- 717.
  • Gökdal, Ö., O. Atay, Ş. Kum, A. Yılmaz, V. Eren ve Ş. Çetiner. 2007. Karya tipi erkek kuzularda rasyona ilave edilen vitamin E’nin eseysel davranış, testis özellikleri ve ergenlik çağı başlangıcı üzerine etkileri. 5. Ulusal Zootekni Bilim Kongresi. Poster Bildiriler: 1-13, 5-8 Eylül 2007, Van.
  • İnce, D.K. 2007. Çine Çaparı ve Karya tipi genç ve ergin koçlarında testis özellikleri, sperma kalitesi ve eseysel davranışlar. Adnan Menderes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, 165 s.
  • Katz, L.S., E.O. Price, S.J.R. Wallach and J.J. Zenchak. 1988. The relationship of male-male mounting to the sexual preferences of young rams. Journal of Animal Science 66: 1166-1173.
  • Kridli, R.T. and S.I. Said. 1999. Libido testing and the effect of exposing sexually Native Awassi rams to estrous ewes on sexual performance. Small Ruminant Research 32: 149-152.
  • Kridli, R.T. and A. Al-Yacoub. 2006. Sexual performance of Awassi ram lambs reared in different sex composition groups. Applied Animal Behaviour Science 96: 261-267.
  • Maina, D. and L.S. Katz. 1997. Exposure to a recently mated male ıncreases ram sexual performance. Applied Animal Behaviour Science 51: 69-74.
  • Panagiotis, E., E. Simitzis, S.G. Deligeorgis and J.A. Bizelis. 2006. Effect of breed and age on sexual behaviour of rams. Theriogenology 65: 1480-1491.
  • Price, E.O., L.S. Katz, S.J.R. Wallach and J.J. Zenchak. 1988. The relationship of male-male mounting to the sexual preferences of young rams. Applied Animal Behaviour Science 21: 347-355.
  • Price, E.O., S.J.R. Wallach and M.R. Dally. 1991. Effects of sexual stimulation on the sexual performance of rams. Applied Animal Behaviour Science 30 (3-4): 333-340.
  • Price, E.O. 1993. Practical considerations in the measurement of sexual behavior. Methods in Neursciences 14: 16-31.
  • Price, E.O., R.E. Borgwardt, J.K. Blackshaw, A. Blackshaw, M.R. Dally and H. Erhard. 1994a. Effect of early experience on the sexual performance of yearling rams. Applied Animal Behaviour Science 42: 41-48.
  • Price, E.O., J.K. Blackshaw, A. Blackshaw, R.E., Borgwardt, M.R. Dally and R.H. Bondurant. 1994b. Sexual responses of rams to ovariectomized and intact estrous ewes. Applied Animal Behaviour Science 42: 67-71.
  • Price, E.O., R.E. Borgwardt, M.R. Dally and P. Hemsworth, 1996a. Repeated matings with individual ewes by rams differing in sexual performance. Journal of Animal Science 74: 542-544.
  • Price, E.O., R.E. Borgwardt and M.R. Dally. 1996b. Heterosexual experience differentially affects the expression of sexual behaviour 6 and 8 month old ram lambs. Applied Animal Behaviour Science 46: 193-199.
  • Price, E.O., R.E. Borgwardt, O. Agustin and M.R. Dally. 1998. Sexual stimulation in male sheep and goats. Applied Animal Behaviour Science 59: 317-322.
  • Price, E.O., R.E. Borgwardt, M.R. Dally. 1999. Effect of early fenceline exposure to estrous ewes on the sexual performance of yearling rams. Applied Animal Behaviour Science 64: 241-247.
  • Price, E.O., C.J. Bench, R.E. Borgwardt and M.R. Dally. 2000. Sexual performance of twin ram lambs and the effect of number and sex of contemporary siblings. Applied Animal Behaviour Science 68: 199-205.
  • Price, E.O., R.E. Borgwardt and M.R. Dally. 2001. Male-male competition fails to sexually stimulate domestic rams. Applied Animal Behaviour Science 74: 217-222.
  • Ramos, M.A. and R. Ungerfeld. 2006. A note on ram preference by estrous ewes: Influence of rams’ age and sexual performance. Applied Animal Behaviour Science 100: 314-318.
  • S.A.S. 2005. User’s Guide: Statistics. SAS Inst. Inc. Cary, NC.
  • Stellflug, J.N. and G.S. Lewis. 2007. Effect of early and late expoure to estrual ewes on ram sexual performance classifications. Animal Reproduction Science 97: 295- 302.
  • Taşkın, T. 1995. Kıvırcık ve Dağlıç erkek kuzularında kimi üreme özelliklerinin mevsimsel değisimi. Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, 132 s.
  • Ungerfeld, R., M.A. Ramos and S.P. Gonzalez-Pensado. 2008. Ram effect: adult rams induce a greater reproductive response in anestrous ewes than yearling rams. Animal Reproduction Science 103 (3-4): 271-277.
  • Yeşilova, A. 2003. The use of mixed poisson regression models for categorical data in biology. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, 67 s.
  • Yılmaz, A. 2006. Norduz erkek kuzularında bazı üreme özelliklerinin belirlenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, 156 s.
  • Yılmaz, A. ve F. Cengiz. 2006. Norduz erkek kuzularında testis özellikleri ve serum testosteron konsantrasyonun yasa göre değişimi. Tarım Bilimleri Dergisi 12 (3): 277- 284.
  • Zenchak, J.J. and G.C. Anderson. 1980. Sexual performance levels of rams (ovis aries) as affected by social experiences during rearing. Journal Animal Science 50: 168-174.
APA YILMAZ A, KARAKUŞ F, YEŞİLOVA A (2009). Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi. Tarım Bilimleri Dergisi, 15(3), 270 - 276.
Chicago YILMAZ AYHAN,KARAKUŞ FERDA,YEŞİLOVA ABDULLAH Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi. Tarım Bilimleri Dergisi 15, no.3 (2009): 270 - 276.
MLA YILMAZ AYHAN,KARAKUŞ FERDA,YEŞİLOVA ABDULLAH Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi. Tarım Bilimleri Dergisi, vol.15, no.3, 2009, ss.270 - 276.
AMA YILMAZ A,KARAKUŞ F,YEŞİLOVA A Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi. Tarım Bilimleri Dergisi. 2009; 15(3): 270 - 276.
Vancouver YILMAZ A,KARAKUŞ F,YEŞİLOVA A Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi. Tarım Bilimleri Dergisi. 2009; 15(3): 270 - 276.
IEEE YILMAZ A,KARAKUŞ F,YEŞİLOVA A "Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi." Tarım Bilimleri Dergisi, 15, ss.270 - 276, 2009.
ISNAD YILMAZ, AYHAN vd. "Norduz ve Karakaş koçlarında eşeysel davranış özellikleri ve yaşla değişimi". Tarım Bilimleri Dergisi 15/3 (2009), 270-276.