Yıl: 2012 Cilt: 12 Sayı: 49A Sayfa Aralığı: 183 - 198 Metin Dili: Türkçe

The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus

Öz:
Problem Durumu: Çocuk Suçluluğunun yaygınlığını ve nedenlerini anlamaya yönelik bilimsel çalışmalar son yıllarda tüm dünyada hız kazanmıştır. Giderek büyüyen bu sorunu tanımlamak toplumlar için çocuk suçluluğunu önlemede gerek önleme staratejilerini belirlemek açısından gerekse suçlu çocuğun rehabilitasyonu açısından çok önemlidir. Çocuk suçluluğu tüm dünyada olduğu gibi Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde de (KKTC) hukuki ve sosyal açıdan en önemli problemlerden biridir. KKTC’de de çocuk suçluluğunu önlemeye yönelik programlar hazırlamak için çocuk suçluluğunun yaygınlığı yanında, sosyo-ekonomik düzey, aile, eğitim gibi risk faktörleri hakkında ayrıntılı bilgiye sahip olunması gerekmektedir. Araştırmanın Amacı: Bu çalışma KKTC’deki çocuk suçluluğunun yaygınlığını, çocukların suç davranışına yönelim nedenlerini ve çözüm önerilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın Yöntemi: Bu arşiv çalışmasında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde (KKTC) bulunan bütün mahkemelerin (Lefkoşa, Gazimağusa, Girne, Güzelyurt and Lefke mahkemeleri) 2000-2010 yılları arasındaki, 18 yaş altında suç işleyen, haklarında dosya tutulan ve mahkemeye çıkarılan çocuklara ait kayıtlarının tamamı incelenmiştir. 1520 dosya yazarlar tarafından incelenmiştir. Çocukların yaş, cinsiyet, eğitim ve meslek durumları gibi sosyo-demografik özellikleri ve suça ilişkin özellikler (suç türleri, suçun kiminle işlendiği) mahkeme dosyaları incelenerek önceden yazarlar tarafından hazırlanan bir bilgi formuna kaydedilmiştir. Bilgi formu dört bölümden oluşturulmuştur. Birinci bölümde suçlu çocuğun kişisel bilgilerine, ikinci bölümde anne-babaların kişisel bilgilerine, üçüncü bölümde ise suçlu çocuğun çevresi ve ailesi ile ilişkili bilgilere yer verilmekte ve son olarak dördüncü bölümde ise, çocuğun işlediği suç ve aldığı ceza ile ilgili bilgilere yer verilmiştir. Yazarlar mahkemelerdeki çocuklar ile ilgili tüm dosyaları inceleyerek bilgi formuna kodlamışlardır. Mahkeme dosyalarından bilgi formuna aktarılan veriler SPSS programına yüklenmiş ve verilerin analizinde betimleyici istatistik yöntemleri (frekans ve yüzdelikler) kullanılmıştır. Araştırmanın Bulguları: Araştırmanın içerdiği tarihlerde KKTC mahkemelerinde 85’i (%5,6) kız, 1435’i (%94,4) erkek olmak üzere toplam 1520 suçlu çocuk dosyası bulunmaktaydı. Çocuk suçlular en yüksek oranla % 33,8 ile Gazimağusa Mahkemesinde, %32,6’sı Lefkoşa Mahkemesinde, %18’i Girne Mahkemesi’nde, %10,5 Güzelyurt Mahkemesi’nde, %5,1’i ise Lefke Mahkemesi’nde tespit edilmiştir. Çocukların %54,4’ünün Kıbrıs, %42,1’inin Türkiye, %3,1’inin ise diğer ülkelerde doğduğu belirlenmiştir. Cinsiyet dağılımına bakıldığında, kızların %68,8’inin Kıbrıs, %29,2’sinin Türkiye, erkeklerde ise %53,3’ünün Kıbrıs, %43’ünün Türkiye doğumlu oldukları görülmüştür. Çocukların %98,7’sinin KKTC’de ikamet etmekte oldukları tespit edilmiştir. Çocuklar’ın 518’i (%36) Gazimağusa’da, 399’u (%27,8) Lefkoşa’da, 279’u (%19,4) Girne’de, 174’ü (%12,1) Güzelyurt’ta, 67’si (%4,7) Lefke’de yaşadıkları ve daha çok şehirlerde (%58,4) yaşadıkları belirlenmiştir. Çocuk suçlularının %34,1’inin ilkokul, %30,6’sının ortaokul, %32,5’inin lise %2,8’ininn okumamış olduğu ortaya çıkmıştır. Meslek dağılımı açısından bakılığında %39,8’inin öğrenci, %24,1’inin işçi, %24,1’inin işsiz, %10,2’sininn serbest, %1’inin diğer meslek grubunda oldukları görülmüştür. Çocukların çalıştıkları yerler incelendiğinde %83,7’sinin yabancı, %10,1’inin aile, %6,2’sinin akrabanın yanında çalıştığı ve daha çok anne-baba (%89) ile birlikte yaşadıkları tespit edilmiştir. Çocuk suçluların ebeveynlerinin özelliklerine bakıldığında babalarının eğitim düzeyinin okumamış (%11,1) olanlar daha düşük olmakla birlikte büyük kısmının (%55,5) ilkokul ve ortaokul (%20,9) mezunu oldukları belirlenmiştir. Babaların az bir kısmının lise mezunu (%11,1) olduğu ve üniversite mezunu ise bulunmadığı görülmüştür. Babaların büyük bir kısmı işçi (%56 ve serbest mesleklerde (%23,6) çalışırken emekli, memur ve işadamı gibi daha yüksek gelir düzeyine sahip işlerde çalışmadıkları tespit edilmiştir. Babaların %8,2’si ise işsiz olduğu belirlenmiştir. Çocuk suçluların babalarının doğum yeri incelendiğinde %73,9’unun Türkiye, %24’ünün Kıbrıs, %1,4’ünün İngiltere ve %1,4’ünün ise diğer ülke doğumlu oldukları görülmüştür. Babaların %85,5’inin Kıbrıs, % 8,3’inin Türkiye, %5,9’unun diğer, %6,2’sinin diğer ülkelerde yaşadığı tespit edilmiştir. Annelerin %51,1 ilkokul, %13,1’i ortaokul, %8,5’i lise mezunuyken okumamış oranı ise %25,9’dur. Anneler arasında da üniversite mezunu bulunmadığı tespit edilmiştir. Meslek dağılımına bakıldığında %62,1’i işsiz, %19,2’si işçi, %5,2’si de serbest mesleklerde oldukları görülürken, memur ve iş kadını oranlarının çok düşük düzeyde bulunduğu belirlenmiştir. Annelerin %71,6’sı Türkiye doğumlu olduğu görülürken %26,3’ü KKTC doğumlu olduğu tespit edilmiştir. Annelerinde çoğunluğu KKTC’de (%84,1) daha az sayıda da (%9,6) Türkiye’de yaşadığı belirlenmiştir. Çalışmamızda çocukların büyük çoğunluğunun anne ve babası hayattaydı (%97,1) ve birlikte yaşıyorlardı (%87,6). Ebeveynlerin %74,7’si çocuklara destek olduğu, %98,3’ünün bir erişkinin yanında kaldığı ve %80,3’ünün anne ve babası ile birlikte kaldığı tespit edilmiştir. Çocukların %91,1’inin anne veya babası herhangi bir suç işlemediği de görülmüştür. Dava dosyalarının içerisindeki Sosyal Hizmetler Uzmanları’nın hazırladıkları raporlar incelendiğinde suçlu çocukların sosyo-ekonomik düzeylerinin kötü (%54) veya çok kötü (%29,7), anne ile ilişkilerinin genellikle orta (%48,1) veya kötü (%29,4) ve baba ile ilişkilerinin de anne gibi orta (46,8) ve kötü (%30,5) olduğu öğrenilmiştir. Çocukların işledikleri suç türleri incelendiğinde %33,2’si hırsızlık, %13,4’ü Trafik, %10,5’i kavgada yer alma, %8,3’ü darp, %6,7’si ev açma, %4’ü meskene saldırı, %1,7’si hakaret ve küfür etme, %1,6’sı gasp ve soygun gibi suçlar işlemişlerdir. 8 çocuğunda cinayetten yargılandığı görülmüştür. Çocuklar suçları 70,2’si yalnız, %22,5’i arkadaş, %6,3’ü ail
Anahtar Kelime:

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde çocuk suçluluğunun yaygınlığı ve risk faktörleri

Öz:
Problem Statement: Problem Statement: Juvenile delinquency is a growing problem worldwide. Studies about the prevalence and causes of juvenile delinquency is important to define this problem and is the first step to find prevention strategies, and establish rehabilitation programs for delinquent children. Juvenile delinquency is an important legal and social problem also for Turkish Republic of Northern Cyprus (TRNC) as it is in all over the world. To prepare prevention programs for juvenile delinquency in TRNC, it is important to understand the dimensions of this problem in TRNC and the related risk factors. Purpose of Study: The goal of this study is to determine the prevalence of juvenile delinquency in TRNC and to investigate related risk factors. Method: In this archival study, complete records of the all 5 courts in TRNC from 2000 to 2010 are reviewed. The files of 1520 children who were under 18, and who appeared in court were analyzed. Children’s socio-demographic features like age, sex, academic background, and job availability, and features related to crime are recorded on a information form which was prepared by the writers in advance by analyzing the court files. The raw data that were obtained from the files was loaded into the SPSS program and descriptive statistics methods were used in the data analysis. Findings and Results: When the profile of the children who are claimed to commit a crime is evaluated, it’s found that %61.3 of the cases are at the age of 17-18, 34.1% of them are primary school graduate, 54% of them are in a bad socio-economic condition. 54.4% of the juvenile offenders were born in Cyprus, 42.1% of them in Turkey. Most of the families are found to have low socioeconomic level, to be immigrant and unemployed. Most of the fathers are graduates of elementary or secondary school and mothers are uneducated or graduate of elementary school. It attracts attention that neither fathers nor the mothers of delinquent children are graduates of university and this points importance of education. Considering the crime types, theft is the highest one with the rate of 33.2%. Conclusion and Recommendations: Results of our study show the presence of juvenile delinquency in TRNC and its importance. It’s been determined that the juvenile delinquency is related to the child’s family structure, education level, social environment, socio-economical level and immigration closely, and it’s a problem that is needed to be prevented.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • Akalın, Y. N. (1999a). Suça itilmiş çocukların adli tıp açısından incclcnntesi ve cezaevinde bulunan suça itilmiş çocukların deskriptif olarak incelenmesi, [Investigation of children drifted to criminality at forensic medicine perspective and descriptive investigation of children drifted to criminality that are under arrest] Unpublished master's thesis. Istanbul University. Istanbul.
  • Akalın, Y. N. (1999b). Çocuğun suça itilmesinde toplumsallaşma öğelerinin etkisi, [The effect of socialization factors on drifting children to criminality] Abstract book of 1. Istanbul Children General Assembly. Istanbul: Publication of Istanbul Children Foundation, 525.
  • Akalm, Y. N., Öter, G. (1992). Paşakapısı cezaevindeki tutuklu çocukların psikososyal-sosyokiiltiircl, ekonomik ve kriminolojik özellikleri, [The psychosocial- sociocultur-al, economical and criminological characteristics of children under arrest at Paşakapı prison] Courthouse and Child Delinquency Symposium of Marmara University Faculty of Law. Istanbul, 115-126.
  • Atasoy, S. & Ziyalar, N. (2002). 1997 ve 1998 yıllarında Istanbul ve Los Angeles'te güvenlik birimleriyle ihtilaf haline düşen çocukların karşılaştırılması, [The comparison of children who had problem with security unit in Istanbul and Los Angeles in 1997 and 1998] 1. Ulusal Çocuk ve Suç: Nedenler ve Önleme Çalışmaları Sempozyumu. Türkiye Çocukları Yeniden Özgürlük Vakfı, Ankara, 221, [1.National Symposium of Child and Delinquency: Causes and Prevention Studies. Youth Re-Autonomy Foundation of Turkey, 221].
  • Ayanoğlu, H. (2002). Çocuk suçluluğu ve nedenleri ile uluslar arası ve ulusal hukukla çocuğun hakları, [Juvenile delinquency and its reasons and the rights of children in international and domestic law] Unpublished master's thesis. Anadolu University. Eskişehir.
  • Aydın, B., Turla, A., Kocakaya, M. & Karaaslan, B. (2004). Samsun'da suç işlediği iddiasıyla emniyet genel müdürlüğüne gelen çocuklar, [Children Who Came/Were Brought In Police Office For Incrimination In Samsun]. Adli Psikiyatri Dergisi, 1(3), 45-53.
  • Bennet, I. (1960). Delinquent and neurotic children. London: Travistock Publication, 447.
  • Burt, C. L. (1925). The young delinquent. London: University of London Press, 53.
  • Cılga, İ. (2010). Research on Students' Quality of Life and Risky Living Conditions. Eurasian Journal of Educational Research, 37,55-70.
  • Delikara, İ. (2000). Ergenlerin akran ilişkileri ile suç kabul edilen davranışlar arasındaki ilişkinin incelenmesi, [The Relationship between adolescents, peer relationship and criminal behaviors] Unpublished master's thesis. Ankara University. Ankara.
  • Delikara, İ. (2002). Ergenlerin akran ilişkileri ile suç kabul edilen davranışlar arasındaki ilişkinin incelenmesi, [Investigation of the relation between peer relations and delinquent behaviors among adolescents] 1.Ulusal Çocuk ve Suç: Nedenler ve Önleme Çalışmalan Sempozyumu,147-152. [1 .National Symposium of Child and Delinquency: Causes and Prevention Studies,147-152] Ankara.
  • Demirbaş, T. (2005). Kriminoloji, [Criminology] (2.ed.), Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  • Devecioğlu, V. (1979). Çocuk suçluluğunda Türkiye toplumsal gelişim sürecinde çocuk suçları sempozyumu, [Childhood delinquency symposium in social development process of childhood delinquency in Turkey] Istanbul: Akbank Vayint.
  • Dönmezer, S. (1994). Kriminoloji, [Criminology] (8.ed.) Istanbul: Beta Basım Yayım.
  • Elibol, S. (1998). 11-15 Yaş grubundaki mala karşı suç işlemiş çocukların sosyo demografik özellikleri, [Sociodemographic characteristics of children at 11-15 age group that have committed offense against objects] Unpublished master's thesis, Istanbul University, Istanbul.
  • Ergiin, S. G. & Yılmaz, A. (2005). Increasing crime rates and the problem of safety in cities in Turkey. Istanbul Conference On Democracy & Global Security, 9-11 June, Istanbul, 318-319.
  • Erkan, R., Bağlı, M., Sümer, F. & Ünver, M. (2002). Sosyal çevrenin sokak çocukluğuna ve çocuk suçluluğuna etkisi, [The effects of social environment on childhood delinquency and street children] 1. Ulusal Çocuk ve Suç: Nedenler ve önleme Çalışmaları Sempozyumu. [1.National Symposium of Child and Delinquency: Causes and Prevention Studies] Ankara: Türkiye Çocukları Yeniden özgürlük Vakfı, 73.
  • Esmek, A. (2001). Sokak çocukları ve polis. [Street children and the police] Polis Dergisi, 26, 600.
  • Farrington, D.P. & Rolf L. (2000). Epidemiology of juvenile violence. Child and Adolescent Psychiatric Clinics of North America. 9: 733-748.
  • Germeç, E. (2002). Suçlu çocukların yeniden topluma kazandırılması, [Children's crime problem, to investigate the preventive measures to judge and socialize the children.] Unpublished master's thesis, Sakarya University, Adapazarı.
  • Giddens, A. (2005). Sosyoloji kısa fakat eleştirel bir giriş, [A short but critical introduction to sociology] (Ü.Y.Battal, Trans.) (led), Ankara, Phoenix yayınlan, 176.
  • Görkem, A. (2005). KKTC'de çocuk suçluluğu, [Childhood delinquency in TRNC] Unpublished master's thesis, Near East University, Lefkosa.
  • Gümüş, A. (1996). Göç, din ve asimilasyon, [Migration, religion and assimilation] 2. Ulusal Sosyoloji Kongresi, Toplum ve Göç [2. National Sociology Congress, Society and Migration] Mersin: Sosyoloji Derneği Yayınları, 243.
  • Hancı, İ. H. & Ege B. (1993). İzmir'de suç işleyen çocukların sosyolojik özellikleri [Tho sociological characteristics of delinquent children in Izmir] Adli Tıp Dergim 9(1), 3-9.
  • Hancı, İ. H. (1999). Kentte suç ve kent suçu. [Crime in the city and city crime] Hekim ve Yaşanı İzmir Tabip Odası Bülteni, 6, 24-28.
  • Hancı, İ. H., Kendi, Ö., Tıraş, Z. B. (2011). Mala yönelik suçlar açısından çocuk suçluluğu, [Chilhood delinquency in the perspective of committing offense against ob-jects] Retrieved January 3, 2011, from
  • http://www.izmirbarosu.org.tr/dergi/2001_sayi02_06.htm, .
  • Heidensohn, F. (1989). Crime and society. London Macmillan Education Ltd., In: So-kullu, Akıncı, (1999). Kriminoloji, [Criminology] Istanbul: Beta Yayınları, 131-132.
  • Kaduce, L. L., Frazier, C.E., Lane, J., & Bishop, D.M. (2002). juvenile transfer to criminal court study: final report. Tallahassee, FL: Florida Department of Juvenile Justice.
  • Karaırmak, Ö., Sivis, R. (2011). The Role of Financial Resources in Resilience and Positive Personal Qualities of College Students, Eurasian Journal of Educational Research, 43,142-160.
  • Keleş, R.(1984). Kentleşme politikası, [Urbanization policy], In: Sezai, İhsan. Toplum ve Göç, [Community and Migration] Ankara: İmge Kitapevi, 148).
  • Kozanoğlu, M. C. (2001). Islahevindeki hükümlü çoctıklarıia kişisel ve sosyal uyum, [Personal and social adaptation of condemned children in prison] Unpublished master's thesis. Istanbul University, İstanbul.
  • Kulaksızoğlu, A. (2004). Ergenlik psikolojisi, [Adolescent psychology] (3.ed.) İstanbul: Remzi Kitapevi.
  • Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Ceza Yasası, [Turkish Republic of Northern Cyprus Criminal Code] (2004), Madde: 14.
  • Özen, Ş., Aydın, E., Oto, R., Tıraşçı, R., & Gören, S. (2005). Juvenile delinquency in a developing country: A province example in Turkey. International journal of Law and Psychiatry, 28(4), 430-441.
  • Pover, A. (1989). Housing, community and crime, crime and city. Essays in Memory of John Baron Mays. London, 219.
  • Rantakillio, P., Myhrman, A., & Koiranen, M. (1995). Juvenile offender, with special reference to sex differences, Social Psychiatry and Psychiatric Epiiiemiology, 30, 113-120.
  • Rutter, M., Taylor S.E., & Herso, L. (1994). Child and adolescent psychiatry. Modern Approaches, (3rd. Ed.) London: Oxford Blackwell Science.
  • Salagaev, A. (2010). Jiwctiile delinquency. Chapter 7. World Youth Report. Retrieved May 18, 2010, from http://www.un.org/esa/socdev/unyin/wyr.
  • Sarpdağ, M.( 2005). Çocuk suçluluğu ve poli, [Delinquency and police] Ankara: Ahsen Matbaacılık, Reklam, Grafik, Tasarım Baskı, 31-32.
  • Sayre-McCord, G. (2007). Crime and family: selected essays of Joan McCord, Philadelphia: Temple University Press.
  • Solak, A. (2009). Çocuk suçluluğu ve aile. [Delinquency and family] (2. ed.) Ankara: Hegem Yayınlan, 55.
  • Tomul, E. (2008). The Relative Effects of Family Socio-Economic Characteristics on Participation in Education in Turkey, Eurasian Journal of Educational Research, 30,153-168.
  • Türkeri, S. (1995). Çocuk islahevleri ve çocuk cezaevindeki çocukların suç işleme nedenleri açısından incelenmesi, [A study of delinquent juveniles who are in the juvenile reformatory and juvenile detention centers from the perspective of cause.] Unpublished master's thesis, Ankara University, Ankara.
  • Ulak, M. Y. (1993). Çocuk suçluluğu ve çocuk mahkemeleri. [Juvenile delinquency and juvenile courts] Unpublished master's thesis. Istanbul University. Istanbul.
  • Uluğtekin, S. (1996). Çocuk mahkemeleri ve sosyal inceleme raporları, [Juvenile courts and social investigation reports] Ankara: Türkiye Barolar Birliği Yaymları, 6.
  • UN1CEF. (1998). Çocuk haklarına dair sözleşme. [Convention on the rights of children] Kıbns Türk Ruh Sağlığı Derneği Yayınları, Lefkoşa.
  • Yavuz, A.E. (2003). Tutuklu ya da hükümlü erkek ergenlerde kriminolojik öykü ile madde kullanımı ve aile yapısı arasındaki ilişki, [The relation between criminological story, substance use and family structure among male juvenile delinquents who are in conflict with the law] Unpublished master's thesis, Istanbul University, Istanbul.
  • Yavuzer, H. (2006). Çocuk ve suç, [Child and delinquency] (11. ed.) İstanbul: Remzi Kitapevi, 33-34.
  • Yörükoğlu, A. (1998). Çocuk ruh sağlığı, [Child mental health] (21 ed.) İstanbul: özgür Yayınları.
APA ÇAKICI M, PAŞA E, GÖRKEM A (2012). The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus. Eurasian Journal of Educational Research, 12(49A), 183 - 198.
Chicago ÇAKICI Mehmet,PAŞA Emel,GÖRKEM Anıl The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus. Eurasian Journal of Educational Research 12, no.49A (2012): 183 - 198.
MLA ÇAKICI Mehmet,PAŞA Emel,GÖRKEM Anıl The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus. Eurasian Journal of Educational Research, vol.12, no.49A, 2012, ss.183 - 198.
AMA ÇAKICI M,PAŞA E,GÖRKEM A The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus. Eurasian Journal of Educational Research. 2012; 12(49A): 183 - 198.
Vancouver ÇAKICI M,PAŞA E,GÖRKEM A The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus. Eurasian Journal of Educational Research. 2012; 12(49A): 183 - 198.
IEEE ÇAKICI M,PAŞA E,GÖRKEM A "The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus." Eurasian Journal of Educational Research, 12, ss.183 - 198, 2012.
ISNAD ÇAKICI, Mehmet vd. "The prevalence and risk factors of juvenile deliquency in Turkish Republic Of Northern Cyprus". Eurasian Journal of Educational Research 12/49A (2012), 183-198.