Yıl: 2008 Cilt: 3 Sayı: 30 Sayfa Aralığı: 30 - 44 Metin Dili: Türkçe

Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali

Öz:
Bu çalısmada, aile ve arkadastan algılanan sosyal destek ve iyilik halinin boyutları olan maneviyat, kendini yönetme, serbest-zaman, arkadaslık ve sevgi degiskenlerinin üniversite ögrencilerinin psikolojik belirtilerini (somatizasyon, depresyon, anksiyete, öfke/ saldırganlık) ne derecede yordadıgı incelenmistir. Çalısmaya üniversitede okuyan 208 kız, 46 erkek olmak üzere toplam 254 ögrenci katılmıstır. Veri toplama araçları olarak Kısa Semptom Envanteri (KSE), Algılanan Sosyal Destek Ölçegi (ASDÖ) ile İyilik Hali Ölçegi (İHÖ) kullanılmıstır. Veriler Regresyon teknigi ile analiz edilmistir. Regresyon analizine göre, somatizasyon belirtilerini en iyi yordayan degisken aile destegi, ikinci yordayıcı degisken kendini yönetme ve üçüncü degisken ise sevgidir. Depresyon belirtilerini birinci sırada kendini yönetme, ikinci sırada aile destegi ve üçüncü sırada arkadaslık degiskenleri yordamaktadır. Anksiyete belirtilerini en iyi yordayan degisken kendini yönetme, ikinci degisken ise aile destegidir. Öfke/saldırganlık belirtilerini ise birinci olarak aile destegi ikinci olarak kendini yönetme degiskenleri anlamlı olarak yordamaktadır.
Anahtar Kelime: regresyon analizi depresyon belirtileri psikolojik durum kaygı belirtileri kısa semptom envanteri özyönelim psikolojik belirtiler algılanan sosyal destek ölçeği sosyal destek saldırganlık belirtileri arkadaşlık iyilik hali ölçeği somatizasyon belirtileri aile desteği

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Bibliyografik
  • Aydın, G. (1993). Olumlu kisilik özelliklerinin saglık sorunlarının sıklıgını yordamadaki rolü. Psikiyatri, Psikolojik ve Psikofarmokoloj Dergisi, 1(4), 313-325.
  • Badurova, R. (2005). Life events, perceived social support, somatic difficulties and diseases during pregnancy as predictors of prenatal maternal anxiety and depression. Ceskoslovenska Psychologie, 49(5), 399-411.
  • Bayram, D. (1999). Bir grup gençte ruhsal belirti ile sosyal destek iliskisi. Yayınlanmamıs Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
  • Bree, VMBM., Passchier, J. ve Emmen, H.H. (1990). Influence of quality of life and stress coping behaviour on headaches in adolescent male students: an explorative study. Headache, 30(3), 165-168.
  • Brugha, T.S., Bebbington, P.E., Stretch, D.D., MacCarthy, B. ve Wykes, T. (1997) Predicting the short-term outcome of first episodes and recurrences of clinical depression: A prospective study of life events, difficulties, and social support networks. Journal of Clinical Psychiatry, 7, 298-306.
  • Brylinksy, J. ve Hoadley, M. (1991). A comporative analysis of wellness attitudes of “suicidal” and “at risk” college students. Wellness Persperectives, 7(2), 59-72.
  • Burke, R.J. ve Weir, T. (1978). Sex difference in adolescent life stress, social support, and well-being. The Journal of Psychology, 98, 277-278.
  • Canetti, L. ve Bachar, E. (1997). Parental bonding and mental health in adolescence. Adolescence, 32(126), 381-394.
  • Cheng, S.K. ve Lam, D.J. (1997). Relationships among life stress, problem solving, self-esteem, and dysphoria in Hong Kong adolescents: test of a model. Journal of Social and Clinical Psychology, 16(3), 343- 355.
  • Chou, K-L. (1999). Social support and subjective well-being among Hong Kong Chinese young adults. Journal of Genetic Psychology, 160(3), 319-331.
  • Clark, A.A. ve Hovanitz, C.A. (1989). Dimensions of coping that contribute to psychopathology. Journal of Clinical Psychology, 45, 28-36.
  • Cramer, S.R., Nieman, D.C. ve Lee, J.W. (1991) The effects of moderate exercise training on psychological well-being and mood state in women. Journal of Psychosomatic Research, 35(4-5), 437-449.
  • Dag, İ. (1990). Kontrol odagı, stresle basa çıkma stratejileri ve psikolojik belirti gösterme iliskileri. Yayınlanmamıs Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
  • Degges-White, S., Myers, J.E., Adelman, J.U. ve Pastoor, D.D. (2003) Examining counseling needs of headache patients: an exploratory study of wellness and perceived stress. Journal of Mental Health Counseling, 25(4), 271-290.
  • Dogan, T. (2004). Üniversite ögrencilerinin iyilik halinin incelenmesi. Yayınlanmamıs Doktora tezi, Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
  • Dreikurs, R.R. (1953). Fundamentals of Adlerian Psycholgy. Chicago Alfred Adler Institute.
  • Eisengart, S.P., Singer, L.T., Fulton, S. ve Baley, J:E. (2003) Coping and psychological distress in mother of very low birth weight young children. Parenting Science and Practice, 3(1), 49-72.
  • Elliott, T. ve Marmarosh, C.L. (1994). Problemsolving appraisal, health complaints, and health-related expectancies. Journal of Counseling & Development, 72(5): 531-537.
  • Epstein, J.A., Griffin, K.W. ve Gilbert, J.B. (2002). Positive impact of competence skills and psychological wellness in protecting inner-city adolescents from alcohol use. Prevention Science, 3(2), 95-104.
  • Erol, N., Kılıç, C., Ulusoy, M., Keçeci, M. ve Simsek, Z. (1998). Türkiye Ruh Saglıgı Profili Raporu. T.C. Saglık Bakanlıgı Temel Saglık Hizmetleri Genel müdürlügü. Ankara.
  • Franco, N. ve Levitt, M.J. (1998). The social ecology of middle childhood: family support, friendship quality, and self-esteem. Family Relations, 47(1), 315- 322.
  • Güngör, D. (1996). Turkish university students’ relationships with their friends and families: social support, satisfaction and loneliness. Yayınlanmamıs Yüksek Lisans Tezi, Orta Dogu Teknik Üniversitesi, Ankara.
  • Hirschfeld, R.M.A., Russell, J.M., Delgado, P.L, Fawcett, J., Friedman, R.A., Harrison, W.M. ve ark. (1998). Predictors of response to acute treatment of chronic and double depression with sertraline or imipramine. Journal of Clinical Psychiatry, 12, 669- 675.
  • İmamoglu, E. ve Yasak-Gültekin, Y. (1993). Önerilen dengelenmis toplumsal birey modeli ısıgında üniversite gençliginin sorunları:1982-92 döneminde yayınlanan arastırmalara iliskin bir degerlendirme, yorum ve öneriler. Türk Psikoloji Dergisi, 8(30), 27-41.
  • Jampol, R.C. (1989). Coping stress: the role locus control, appraisal and coping responses in adjusting to college. Dissertation Abstract International. 49a (10), 4545-B.
  • Jou, Y.H. ve Fukada, H. (1995). Effect of social support from various sources on the adjustment of Chinese students in Japan. Journal of Social Psychology, 135(3), 305-311.
  • Juang, L.P. ve Silbereisen, R.K. (1999). Supportive parenting and adolescent adjusment across time in former East and West Germany. Journal of Adolescence, 22(6), 719-736.
  • Kenney, J. ve Bhattacharjee, A. (2000). Interactive model of women’s stressors, personality traits and health problems. Journal of Advanced Nursing, 32(1), 249-258.
  • Kuehner, C. ve Buerger, C. (2005). Determinants of subjective quality of life in depressed patients: The role of self-esteem, response styles, and social support. Journal of Affective Disorders, 86, 205-213.
  • Kuyken, W. ve Brewin, C.R. (1994). Stress and coping in depresssed women. Cognitive Therapy and Research, 18(5), 404-412.
  • Lackovic-Grgin K. ve Dekovic, M. (1994). Pubertal status, interaction with significant other, and self-esteem of adolescent girls. Adolescents, 29(115), 691-700.
  • Leech, S.L., Larkby, C.A., Day, R. ve Day, N.L. (2006). Predictors and correlates of high levels of depression and anxiety symptoms among children at age 10. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Clinical Psychiatry, 45(2), 223-230.
  • Lefcourt, H.M. (2002). Humor. (Ed.: C.R. SNYDER ve S.J. LOPEZ) Handbook of Positive Psychology, New York. Oxford University Press, s. 619-632.
  • Meehan, M.P., Durlak, J.A. ve Braynt, F.B. (1993). The relationship of social support to perceived control and subjective mental health in adolescents. Journal of Community Psychology, 21, 49-55.
  • McLewin, L.A. ve Muller, R.T (2006), Attachment and social support in the prediction of psychopathology among young adults with and without a history of physical maltreatment. Child Abuse&Neglect, 30, 171-191.
  • Modrcin-Talbott, M.A., Pullen, L., Zandstra, K., Ehrenberger, H. ve Muenchen, B. (1998). A study of self-esteem among well adolescents: Seeking a new direction. Issues in Comprehensive Pediatric Nursing, 21, 229-241.
  • Mosher, C.E., Prelow, H.M., Chen, W.W. ve Yackel, M.E. (2006). Coping and social support as mediators of the relation of optimism to depressive symptoms among black college students. Journal of Black Psychology, 32, 72-86.
  • Myers, J.E., Sweeney, T.J. ve Witmer, J.M. (2000). The wheel of wellness counseling for wellness: a holistic model for treatment planning. Journal of Counseling and Development, 78(3), 251-266.
  • Özgüven, H.D., Soykan, Ç., Haran, S. ve Gençöz, T. (2003). İntihar girisiminde depresyon ve kaygı belirtileri ile problem çözme becerileri ve algılanan sosyal destegin önem. Türk Psikoloji Dergisi, 18(52), 1-11.
  • Palombi, B.J. (1991). Psychometric properties of wellness instruments. Journal of Counseling and Development, 71(2), 221-225.
  • Paykel, E.S. (1994). Life eventsi social support and depression. Acta Psychiatrica Scandinavica, Supplement, 89(377), 50-58.
  • Pitkanen, T. (1999). Problem drinking and psycological well-being: a five-year follow-up study from adolescence to young adulthood. Scandinavian Journal of Psychology, 40, 197-207.
  • Rahl, R. (2003). Some sceptical comments on the relationship between social support and well-being. Leisure Studies, 22(4), 357-368.
  • Rosenfeld, L.R. ve Richman, J.M. (1998). Low social support among at-risk adolescents. Social Work in Education, 20(4), 245-260.
  • Sweeney, T.J. ve Witmer, J.M. (1991). Beyond social interest: striving toward optimum health and wellness. Individual Psychology, 47(4), 527-540.
  • Szabo, A. (2003). The acute effects of humor and exercise on mood and ankxiety. Journal of Leisure Research, 35(2), 152-162.
  • Şahin, N.H. ve Durak, A. (1994). Kısa Semptom Envanteri: Türk gençleri için uyarlaması. Psikoloji Dergisi, 9(31), 44-56.
  • Thompson, C.S. (2002). The Role of Control in Adaptive Functioning (Ed.: C.R. SNYDER ve S.J. LOPEZ) Handbook of Positive Psychology, New York. Oxford University Press, s. 202-213
  • Wentzel, K. (1998). Social relationship and motivation in middle school: the role of parents, teacher, and peers. Journal Of Educational Psychology, 90(2), 202-207.
  • Willls, T.A., Duhamel, K. ve Vaccaro, D. (1995). Activity and mood temperament as predictors of adolescent substance use: test of a self-regulation mediational model. Journal of Personality and Social Psychology, 68(5), 901-91.
  • Witmer, J.M. ve Sweeney, T.J. (1992). A holistic model for wellness and prevention over life span. Journal of Counseling & Development, 71(2), 140-148.
  • Yıldırım, İ. (1997). Algılanan sosyal destek ölçeginin gelistirilmesi, güvenirligi ve geçerliligi. Hacettepe Egitim Fakültesi Dergisi, 13, 147-157.
APA DOĞAN T (2008). Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. , 30 - 44.
Chicago DOĞAN Türkan Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. (2008): 30 - 44.
MLA DOĞAN Türkan Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. , 2008, ss.30 - 44.
AMA DOĞAN T Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. . 2008; 30 - 44.
Vancouver DOĞAN T Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. . 2008; 30 - 44.
IEEE DOĞAN T "Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali." , ss.30 - 44, 2008.
ISNAD DOĞAN, Türkan. "Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali". (2008), 30-44.
APA DOĞAN T (2008). Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3(30), 30 - 44.
Chicago DOĞAN Türkan Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi 3, no.30 (2008): 30 - 44.
MLA DOĞAN Türkan Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, vol.3, no.30, 2008, ss.30 - 44.
AMA DOĞAN T Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 2008; 3(30): 30 - 44.
Vancouver DOĞAN T Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 2008; 3(30): 30 - 44.
IEEE DOĞAN T "Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali." Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3, ss.30 - 44, 2008.
ISNAD DOĞAN, Türkan. "Psikolojik Belirtilerin Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek ve İyilik Hali". Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi 3/30 (2008), 30-44.