Yıl: 2015 Cilt: 15 Sayı: 59 Sayfa Aralığı: 75 - 90 Metin Dili: Türkçe

The Relationship between Teachers' Emotional Labor and

Öz:
Problem Durumu: Öùretmenlik mesleùi, özelliùi itibari ile doùrudan insan ile ilgili bir iütir. Bu nedenle insan iliükileri yoùun her meslekte olduùu gibi duygu düzenlemesini zorunlu k×lmaktad×r. Duygusal emek olarak adland×r×labilecek bu olgu, mesleki profesyonellik gereùi olarak da öùretmenlerden beklenmektedir. Öùretmenlik, bireysel, sosyal, kültürel, bilimsel, teknolojik boyutlar× olan profesyonel statüde bir eùitim mesleùidir. Günümüz eùitim anlay×ü×nda öùretmenlerden, öùrencilere rol model olmalar×, rehberlik etmeleri, öùrenmeyi öùretmeleri, demokratik tutum ve deùerleri kazand×rmalar× gibi pek çok rol beklenmektedir. Bunun yan×nda öùretmenlerin, eùitim ve öùretimin etkililiùinin saùlanmas×nda okul yöneticileriyle, meslektaülar×yla, velilerle ve diùer paydaülar×yla iübirliùi içerisinde bulunmalar× da gerekmektedir. Öùretmenlerin bütün bu rolleri yerine getirirken, bir profesyonel olarak, kiüisel sorunlar×n× iliükilerine yans×tmamaya özen göstermesi, görev yapt×ù× okulun formal ve informal normlar×na uygun davranmaya çal×ümas× gerekmektedir. Ancak bu anlamda duygular×n yönetilmesinin, psikolojik olarak öùretmenler üzerinde olumsuz etkilerinin olabileceùi öngörülebilir. Bu etkilerden biri de tükenmiülik duygusudur. Araüt×rman×n Amac×: Öùretmenlerinin duygusal emekleri ile tükenmiülik düzeyleri aras×ndaki iliükinin belirlenmesinin amaçland×ù× bu araüt×rmada üu sorulara yan×t aranm×üt×r: 1) Öùretmenlerin duygusal emek ve tükenmiülik düzeyleri nas×ld×r? 2) Öùretmenlerin duygusal emek ve tükenmiülik düzeyleri, cinsiyet, medeni durum, görev, okul türü ve branü deùiükenlerine göre farkl×laümakta m×d×r? 3) Öùretmenlerin duygusal emekleri tükenmiülik düzeylerini yordamakta m×d×r? Araüt×rman×n Yöntemi: Araüt×rma, tarama modelinde desenlenmiütir. Araüt×rman×n evrenini 2013-2014 eùitim öùretim y×l×nda, Kütahya ilinde görev yapan 5600 öùretmen oluüturmaktad×r. Örnekleme girecek öùretmenlerin belirlenmesinde orans×z küme örnekleme tekniùi kullan×lm×üt×r. Örneklem büyüklüùü, % 95 güven düzeyi için 360 olarak hesaplanm×üt×r. Ölçeklerin geri dönüüünde eksiklikler ve özensiz doldurma gibi nedenlerle araüt×rmada kullan×lamayacak ölçekler olabileceùi düüüncesi ile 500 öùretmenden görüü al×nmas×na karar verilmiütir. Elde edilen veri toplama araçlar×ndan kullan×labilir durumda olan 410 tanesi ile analizler yap×lm×üt×r. Araüt×rmada veri toplama arac× olarak Duygusal Emek Ölçeùi ve Maslach Tükenmiülik Ölçeùi kullan×lm×üt×r. Araüt×rmada öùretmenlerin duygusal emek ile tükenmiülik düzeylerini belirlemek amac×yla betimsel istatistikler, ikili karü×laüt×rmalarda t-testi, üç ve daha fazla boyutu olan karü×laüt×rmalarda tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullan×lm×üt×r. Öùretmenlerin duygusal emeklerinin, tükenmiülik düzeylerini anlaml× bir üekilde yorday×p yordamad×ù×n× belirlemek için ise Çoklu Regresyon analizi kullan×lm×üt×r. Araüt×rman×n Bulgular×: Araüt×rmaya kat×lan öùretmenler duygusal emek aç×s×ndan, en az yüzeysel rol yapma (AO=2.51, S=0.95) davran×ü×nda bulunmaktad×r. Bunu, derinden rol yapma (AO=3.71, S=0.92) ve doùal duygular (AO=4.16, S=0.72) izlemektedir. Tükenmiülik aç×s×ndan ise öùretmenler en yüksek tükenmiülik düzeyine duygusal tükenme (AO=1.51, S=0.70) boyutunda sahiptir. Bunu s×ra ile kiüisel baüar×s×zl×k (AO=1.36, S=0.63) ve duyars×zlaüma (AO=1.03, S=0.77) boyutlar× takip etmektedir. Öùretmenlerin tükenmiülik düzeyleri, duygusal tükenme boyutunda "orta", kiüisel baüar×s×zl×k ve duyars×zlaüma boyutlar×nda ise "düüük" düzeydedir. Öùretmenlerin duygusal emekleri cinsiyet, medeni durum, görev, okul türü ve branü deùiükenlerine göre farkl×laümaktad×r. Erkek öùretmenler kad×n öùretmenlere göre [t(408)=3.10; p<.05]; evli öùretmenler evli olmayan öùretmenlere göre [t(408)=2.62; p<.05]; okul yöneticileri öùretmenlere göre [t(408)=2.24; p<.05] daha fazla yüzeysel rol yapma davran×ü× göstermektedir. Öùretmenler ise okul yöneticilerine göre [t(408)=2.10; p<.05] daha fazla doùal davran×ülar göstermektedir. Ayr×ca ilkokul öùretmenleri genel lise öùretmenlerine göre daha fazla yüzeysel [F(3- 406)=4.13; p<.05] ve derinden rol yapma [F(3-406)=2.62; p<.05], genel lise ve meslek lisesi öùretmenlerine göre [F(3-406)=6.69; p<.05] daha fazla doùal davran×ülar göstermektedir. Öùretmenlik tükenmiülik düzeyleri, cinsiyet, medeni durum ve görev (okul yöneticisi, öùretmen) deùiükenlerine göre farkl×l×k göstermemekte; ancak görev yap×lan okul türü deùiükenine göre farkl×laümaktad×r. Meslek liselerinde görev yapan öùretmenlerin duyars×zlaüma düzeyleri [F(3-406)=4.53; p<.05], ilkokullarda görev yapan öùretmenlerden daha fazlad×r. Öùretmenlerin duygusal emeklerinin, duygusal tükenmiülik düzeylerini yorday×p yormad×ù×n×n belirlenmesi amac× ile yap×lan çoklu regresyon analizi yap×l×üt×r. Regresyon analizi sonuçlar×na göre yüzeysel rol yapma ve doùal duygular, öùretmenlerin hem duygusal tükenmesinin hem de duyars×zlaümas×n×n önemli yorday×c×lar×d×r. Ancak derinden rol yapma duygusal tükenme ve duyars×zlaüma üzerinde anlaml× düzeyde etkili deùildir. Öùretmenlerin kiüisel baüar×s×zl×k duygusunu ise duygusal emeùin boyutlar×n×n tümü yordamaktad×r. Duygusal emeùin boyutlar× tümü birlikte, öùretmenlerin duygusal tükenmiülik düzeylerinin % 7'sini, duyars×zlaüman×n % 16's×n×, kiüisel baüar×s×zl×k duygusunun ise % 15'ini aç×klamaktad×r. Duygusal tükenmiülik ile yüzeysel yapma aras×nda pozitif ve düüük (r=0.24); doùal duygular ile negatif ve düüük (r=-0.13) düzeyde bir iliüki bulunmuütur. Duyars×zlaüma ile yüzeysel yapma aras×nda pozitif ve orta (r=0.31); doùal duygular ile negatif ve düüük (r=0.31) düzeyde bir iliüki bulunmuütur. Derinden rol yapma ile duygusal tükenme ve duyars×zlaüma aras×nda iliüki bulunmamaktad×r. Kiüisel baüar×s×zl×k duygusu ile yüzeysel yapma aras×nda pozitif ve düüük (r=0.12); derinden rol yapma ile negatif ve düüük (r=-0.22), doùal duygular ile negatif ve orta (r=-0.35) düzeyde bir iliüki bulunmuütur. Araüt×rman×n Sonuç ve Önerileri: Araüt×rma sonucuna göre, öùretmenlerin duygusal emekleri, onlar×n hem duygu
Anahtar Kelime:

Öğretmenlerin Duygusal Emekleri ile Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişki

Öz:
Problem Statement: In the present educational perception, teachers are expected to fulfill many roles, such as becoming role models for students, guiding them, teaching them to learn and instilling democratic attitudes and values within them. In addition, teachers should be in collaboration with the school administration, colleagues, parents and other stakeholders for effective teaching and learning. While fulfilling these roles, teachers should make a conscientious effort not to reflect their personal problems onto their relationships in schools, and should try to behave in compliance with formal and informal norms as professionals. However, it is possible to predict that the regulation of emotions may have a negative impact on teachers in terms of their psychology. Burnout can be described as one of those impacts. Purpose of the Study: The purpose of this research is to determine the relationship between teachers' emotional labor and burnout level. Method: The sample for this survey study consists of 410 teachers working in the schools located in the city center of Kütahya. The data was collected using the Emotional Labor Scale and the Burnout Scale. Descriptive statistics, t-tests, ANOVA and regression analysis were used for analyzing the data. Findings: Results indicate that the teachers exhibit surface acting the least in terms of emotional labor. This is followed by deep acting and naturallyfelt emotions. In terms of burnout, teachers have the highest burnout level when they experience emotional exhaustion, which is followed by a lack of personal accomplishment and depersonalization, respectively. Results of the regression analysis show that surface acting and naturally-felt emotions are the important predictors for both emotional exhaustion and the depersonalization of teachers. However, deep acting does not have a significant impact on emotional exhaustion and depersonalization. Teachers' lack of personal accomplishment is predicted by all aspects of emotional labor. Aspects of emotional labor, as a whole, explain 7% of the emotional exhaustion level of teachers, 16% of depersonalization, and 15% of the lack of personal accomplishment. Conclusion and Recommendations: This study considers emotional labor as a role that should be taken by teachers as a part of their occupational professionalism. However, it is possible that the roles expected from teachers may be based on dominance, non-professional or unethical behaviors. Thus, it is important to reveal the reasons behind teachers' surface acting behaviors. Therefore, designing such studies on the basis of a qualitative approach will contribute to a deeper understanding of these behaviors
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
APA YILMAZ K, ALTINKURT Y, GÜNER M, ŞEN B (2015). The Relationship between Teachers' Emotional Labor and. Eurasian Journal of Educational Research, 15(59), 75 - 90.
Chicago YILMAZ KÜRŞAD,ALTINKURT YAHYA,GÜNER Mustafa,ŞEN Bilal The Relationship between Teachers' Emotional Labor and. Eurasian Journal of Educational Research 15, no.59 (2015): 75 - 90.
MLA YILMAZ KÜRŞAD,ALTINKURT YAHYA,GÜNER Mustafa,ŞEN Bilal The Relationship between Teachers' Emotional Labor and. Eurasian Journal of Educational Research, vol.15, no.59, 2015, ss.75 - 90.
AMA YILMAZ K,ALTINKURT Y,GÜNER M,ŞEN B The Relationship between Teachers' Emotional Labor and. Eurasian Journal of Educational Research. 2015; 15(59): 75 - 90.
Vancouver YILMAZ K,ALTINKURT Y,GÜNER M,ŞEN B The Relationship between Teachers' Emotional Labor and. Eurasian Journal of Educational Research. 2015; 15(59): 75 - 90.
IEEE YILMAZ K,ALTINKURT Y,GÜNER M,ŞEN B "The Relationship between Teachers' Emotional Labor and." Eurasian Journal of Educational Research, 15, ss.75 - 90, 2015.
ISNAD YILMAZ, KÜRŞAD vd. "The Relationship between Teachers' Emotional Labor and". Eurasian Journal of Educational Research 15/59 (2015), 75-90.