Yıl: 2018 Cilt: 8 Sayı: 14 Sayfa Aralığı: 167 - 187 Metin Dili: İngilizce DOI: 10.26466/opus.377906

Adaptation and Validation of Turkey Version of Multidimensional Attitudes toward Persons with Disabilities

Öz:
The aim of this study was to examine the reliability and validity of the Turkish version of the Mul-tidimensional Attitudes Scale toward Persons with Disabilities – MAS in university students. In total, one hundred sixty five participants were recruited from four different universities. The inter-nal consistent reliability and convergent validity of the total scale and subscales were examined and confirmatory factor analysis was carried out. Cronbach’s Alpha as for the Turkish version of the total scale of MAS, Affection, Cognition and Behavior subscale were 0.90, 0.88, 0.89 and 0.84, respectively. In the confirmatory factor analysis, three factors (Affection, Cognition and Behavior) confirmed the unitary factors structure found in original form, but three items removed, explaining % 49.19 of total variance in attitudes toward disable people (X2/df=1.55, RMSEA=0.05, CFI=0.91, IFI=0.91 and GFI=0.80). Convergent validity was confirmed by positive relationship between the Turkish version of MAS and attitude towards people with disability scale (0.38 for total scale, 0.11 for affect, 0.50 for cognition and 0.36 for behavior). The Turkish version of the MAS was acceptable to be a reliable and valid measure of attitudes toward people with disability in university students.
Anahtar Kelime:

Engellilere Yönelik Çok Boyutlu Tutum Ölçeğinin Türk Kültürüne Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenir-lik Çalışması

Öz:
Bu çalışmanın amacı, Engellilere Yönelik Çok Boyutlu Tutum Ölçeğini Türkçe’ye uyarlamak ve güvenirliğini ve geçerliğini incelemektir. Çalışma, dört farklı üniversiteden yüz altmış öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Ölçme aracının hem bütünü hem de alt boyutları açısından faktör yapısı, iç tutarlılığı, benzer ölçek geçerliliği, test-tekrar test güvenirliği ve ayırt edici geçerlilik çalışmaları yapılmıştır. Bütün ölçek, Duygu alt boyutu, Düşünce ve Davranış alt boyutları için Cronbach Alfa değerleri sırasıyla, 0.90, 0.88, 0.89 ve 0.84 olarak bulunmuştur. Doğrulayıcı faktör analizinde özgün form da olduğu gibi üç faktörlü (Duygu, Düşünce ve Davranış) yapı teyit edilmiş, ancak madde-toplam korelasyonu değerleri nedeniyle üç madde ölçme aracından çıkartılmıştır (X2 / df = 1.55, RMSEA = 0.05, CFI = 0.91, IFI = 0.91 ve GFI = 0.80). Ölçeğin 31 maddeli Türkçe versiyonu engelli kişilere yönelik tutumun % 49.19'unu açıklamaktadır. Benzer ölçek geçerliği için, Engellile-re Yönelik Tutum Ölçeği kullanılmış ve toplam ölçek ile 0.38, Duygu alt boyutu ile 0.11, Düşünce alt boyutu ile 0.50 ve Davranış alt boyutu ile 0.36 pozitif ilişki bulunmuştur. MAS'ın Türkçe versiyonu, üniversite öğrencilerinin engellilere yönelik tutumlarını çok boyutlu ölçmek için kulla-nılabilecek güvenilir ve geçerli bir ölçme aracı olarak kabul edilmiştir.
Anahtar Kelime:

Belge Türü: Makale Makale Türü: Araştırma Makalesi Erişim Türü: Erişime Açık
  • Akardere, S. S. (2005). İşverenlerin engelli bireylere yönelik tutumları. Grad-uate thesis and dissertation, Marmara University.
  • Akbuğa, B. & Gürsel, F. (2007). Bilgilendirme yoluyla beden eğitimi spor yüksekokulu öğrencilerinin engelli bireye yönelik değişen tu-tumları. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi,1, 5-8.
  • Altıparmak, S. & Yildirim-Sari, H. (2012). Manisa ilinde engelli bireylere karşı toplumsal tutum (Public attitudes toward people with disa-bility in Manisa). Anatolian Journal of Pscchiatry,13(2), 110.
  • Aslan, M. & Şeker, S. (2011). Engellilere yönelik toplumsal algı ve dışlanmışlık (Siirt örneği). Presented at Social Rights International Symposium. Kocaeli University: Petrol-İş Yayınları, 449-464.
  • Avcıoğlu, H., Sazak-Pınar, E. & Öztürk, T. (2005). Kaynaştırma uygula-maları okul öncesi eğitim kurumlarında uygulanan kaynaştırma-ya yönelik öğretmen ve anne-baba tutumlarının incelenmesi. XIV. National Special Education Congress, 69-89.
  • Aydın, O. (1985). Davranış bilimine giriş-4 (3. Ed.), Anadolu University Open Education Faculty Publication.
  • Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı (ÖZİDA) (2009), Toplum Özü-rlülüğü Nasıl Anlıyor? Ankara.
  • Baykul, Y. (2000). Eğitimde ve psikolojide ölçme: Klasik test teorisi ve uygula-ması. Ankara: ÖSYM Publication.
  • Bentler, P. M. (1980). Multivariate analysis with latent variables: Causal modeling. Annual Review of Psychology, 31, 419-456.
  • Bentler, P. M. & Bonett, D. G. (1980). Significance tests and goodness of fit in the analysis of covariance structures. Psychological Bulletin, 88, 588-606.
  • Bromley, C. & Curtice, J. (2003). Attitudes to discrimination in Scotland. Edinburgh: Scottish Executive Social Research.
  • Browne, M.W. & Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. In K. A. Bollen & J. S. Long (Eds.), Testing structural equation models (pp. 136-162). Newbury Park, CA: Sage.
  • Büyüköztürk, Ş., Akgün E.Ö., Özkahveci Ö. & Demirel., F. (2004). Güdülenme ve öğrenme stratejileri ölçeğinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Educational Sciences: Theory and Practice, 4 (2), 207-239.
  • Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demi-rel, F. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri (14. Ed.). Pegem Publi-cation, Ankara.
  • Creswell, J. W. (2005). Educational research: Planning, conducting and evalu-ating quantitative and qualitative research. Pearson Prentice Hall.
  • Daruwalla, P. & Darcy, D. (2005). Personal and societal attitudes to disa-bility. Annals of Tourism Research, 32 (3), 549-570.
  • Deal, M. (2006). Attıtudes of disabled people toward other disabled peo-ple and impairment groups. Research and Development Manager. Retrieved from http://www.enham.org.uk/pages/research_page.html at 20 May 2013.
  • Disabilities (January 2013). Retrieved from http://www.who.int/topics/disabilities/en/ at 20 May 2013.
  • Dökmen, Z. Y. (2000). Engellilere Yönelik Tutum Ölçeği: Geliştirilmesi, geçerliği ve güvenirliği. Presented at XI. National Psychology Congress, Ege University, İzmir.
  • Erkuş, A. (2005). Bilimsel araştırma sarmalı. Ankara: Seçkin Publication.
  • Field, A. (2005). Discovering statistics using SPSS. London: SAGE Publica-tion.
  • Findler, L., Vilchinsky, N. & Werner, S. (2007). The multidimensional attitudes scale toward persons with disabilities (MAS): Construc-tion and validation. Rehabil Couns Bull 50, 166-176. doi:10.1177/00343552070500030401
  • Grames, M. & Leverentz, C. (2010). Attitudes toward persons with disa-bilities: A comparison of Chinese and American students. UW-L Journal of Undergraduate Research XIII.
  • Hambleton, R.K. & Kanjee, A. (1993). Enhancing the validity of cross-cultural studies: Improvements in instrument translation meth-ods. Annual Meetings of the American Educational Research Associa-tion, Atlanta.
  • Horner-Johnson W., Keys C., Henry D., Yamaki K., Oi F., Watanabe K. & Shimada H. (2002). Attitudes of Japanese students toward people with intellectual disability. Journal of Intellectual Disability Re-search,46(5), 365-378.
  • Keskin, G., Bilge, A., Engin, E. & Dülgerler, S. (2010). Zihinsel engelli çocuğu olan anne-babaların kaygı, anne-baba tutumları ve başa çıkma stratejileri açısından değerlendirilmesi (The evaluation of anxiety, parental attitude and coping strategy in parents of chil-dren with mental retardation). Anatolian Psychiatry Journal, 11(1), 30.
  • Koca, C. (2010). Engelsiz şehir planlamasi bilgilendirme raporu, Dünya Engelliler Raporu, İstanbul.
  • Livneh, H. (1982). On the origins of negative attitudes toward people with disabilities. Rehabilitation Literature, 43, 338-347.
  • Marsh, H. W., Hau, K.T., Artelt, C., Baumert, J. & Peschar, J. L. (2006). OECD's Brief Self-Report Measure of Educational Psychology's Most Useful Affective Constructs: Cross-Cultural, Psychometric Comparisons Across 25 Countries. International Journal of Testing, 6(4), 311-360.
  • Official Journal, (2010). Sayı : 27787
  • Pruett, S., Lee, E., Chan, F., Wang, M. & Lane, F. (2008). Dimensionality of the contact with disabled persons scale: results from explorato-ry and confirmatory factor analyses. Rehabilitation Counseling Bul-letin, 51(4).
  • Şahbaz, Ü. (2007). Normal öğrencilerin kaynaştırma sınıflarına devam eden engelli öğrenciler hakkında bilgilendirilmelerinin engelli-lerin sosyal kabul düzeylerine etkisi. Educational Researches, (26), 199-208.
  • Savaşır, I. (1994). Ölçek uyarlamasındaki bazı sorunlar ve çözüm yolları. Turk Psychology Journal, 33 (9), 27-32.
  • Şenel, H. G. (1996). Yetersizliğe sahip kardeşi olanlarla, olmayanların yetersizliğe yönelik tutumları ve kaygı düzeyleri yönünden karşılaştırılması. Spesial Education Journal, 2(2)
  • Sümer, N. (2000). Yapısal eşitlik modelleri: Temel kavramlar ve örnek uygulamalar. Turk Psychology Writings, 3(6), 49-74.
  • Tabachnick, B. G. & Fidell, L. S. (2001). Usning multivariate statistics. Boston: Allyn and Bacon.
  • Tezbaşaran, A.A. (1996). Likert tipi ölçek geliştirme kılavuzu. Ankara: Turk Pscyhologist Association.
  • Thompson, T.L., Emrich, K. & Moore, G. (2003). The effect of curriculum on the attitudes of nursing students toward disability. Rehabilita-tion Nursing; 28.
  • Turkey President State Statistic Institue, (2002). Türkiye Özürlüler Araştırması.
  • Turkey President State Statistic Institue, (2011). Özürlülerin sorun ve beklentileri araştırması, 2010.
  • Weisel, A. & Zaidman, A. (2003). Attitudes of secular and religious Israe-li adolescents towards persons with disabilities: A multidimen-sional analysis. International Journal of Disability, Development and Education, 50 (3).
  • Yazgan-İnanç, B. & Yerlikaya, E. E. (2012). Kişilik kuramları, Pegem Publi-cation, Ankara.
  • Yuker, H. E., Block, J. R. & Younng, J. H. (1966). The measurement of attitude toward disabled persons (Human Resources Study No. 7). Albertson, NY: Human Resources Center.
APA YELPAZE İ, TÜRKÜM A (2018). Adaptation and Validation of Turkey Version of Multidimensional Attitudes toward Persons with Disabilities. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 8(14), 167 - 187. 10.26466/opus.377906
Chicago YELPAZE İSMAİL,TÜRKÜM Ayşe Sibel Adaptation and Validation of Turkey Version of Multidimensional Attitudes toward Persons with Disabilities. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi 8, no.14 (2018): 167 - 187. 10.26466/opus.377906
MLA YELPAZE İSMAİL,TÜRKÜM Ayşe Sibel Adaptation and Validation of Turkey Version of Multidimensional Attitudes toward Persons with Disabilities. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, vol.8, no.14, 2018, ss.167 - 187. 10.26466/opus.377906
AMA YELPAZE İ,TÜRKÜM A Adaptation and Validation of Turkey Version of Multidimensional Attitudes toward Persons with Disabilities. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi. 2018; 8(14): 167 - 187. 10.26466/opus.377906
Vancouver YELPAZE İ,TÜRKÜM A Adaptation and Validation of Turkey Version of Multidimensional Attitudes toward Persons with Disabilities. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi. 2018; 8(14): 167 - 187. 10.26466/opus.377906
IEEE YELPAZE İ,TÜRKÜM A "Adaptation and Validation of Turkey Version of Multidimensional Attitudes toward Persons with Disabilities." OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 8, ss.167 - 187, 2018. 10.26466/opus.377906